to feel, to be sensible of, to hear, to have a glimpse of, to learn, to know;
to scent;
— յառաջագոյն, to foresee;
անձին —, — խելաց, մտաց, to come to one's senses, to recover ones wits.
αἱσθάνω, αἱσθάνομαι (որ է իբր Ազդիլ). sentio γινώσκω, ἑπιγινώσκω novi μεταλαμβάνω concipio եւ այլն. որպէս թէ զիւրեւ կամ յինքն գալ. գրի եւ ՍԳԱԼ, իբր ըսգալ. Ըմբռնել զերեւելիս մարմնեղէն գործարանօք. ճանաչել. իրազեկ լինել. ըմբռնել. իմանալ ազդմամբ իմն. զգալ, իմանալ, հասկընալ.
sensibly;
intellectually
Ոչ զգայաբար, այլ իմաստութեամբ։ (Եփր. աւետար.)
sensitive;
sensible;
sensual;
discreet, vigilant;
-*, the sensible things;
the beasts, brutes;
the senses.
Զգայական շնչովն կամ շնչոյս. եւ այլն. (Նար.։)
sensation;
sense;
reason, understanding;
ի — գալ, to recover, to recover one's senses;
ընդ զգայութեամբ անկանել, to come under the senses;
to stand to reason;
— առնել, տալ, բերել ի-, to inform, to advise;
— առնուլ, ի զգայութեան լինիլ, to perceive, to be sensible of;
—ք, the senses.
Տեսութիւնն միայն ունի զերկիւղն, այլ զգայութիւն եւ ոչ մի ինչ լինիցի քեզ. (Ճ. ՟Ա.։)
sensitive, that has the faculty of feeling;
lively, brisk;
witty, intelligent, judicious;
—ք, the senses.
Ոչ միայն անմարմնոցն, այլ եւ զգայնոցս հնչել զձայն բերկրանաց. (Նար. կուս.։)
Զի մի՛ ակամայ, այլ զգայուն խորհրդով՝ կամաւոր բարուք գործիցէ զլաւն. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)
Գայլք զգայունք ... Զգայուն աղաւնի. յն. իմացական, կամ իմանալի. (Կոչ. ՟Ժ՟Է։)
Գլուխ՝ առաջին է մարմնոյ, ոչ դրիւն միայն, այլ կենօք եւ զգայնօք. (Կիւրղ. ծն.։)
to awake, to come to ones senses;
to repent, to reflect;
to restrain one's self;
to correct, to disabuse, to undeceive one's self, to recover one's wits.
Զգաստացեալ է, այսինքն է զղջանայ եւ ապաշաւէ. (Փիլ. այլաբ.։)
Տեսանեն զդիւահարն, զի նստէր զգեցեալ եւ զգաստացեալ։ Խորհել ի զգաստանալ։ Եթէ զգաստանամք, այն ձեր է։ Զգաստացարո՛ւք այսուհետեւ.եւ այլն։
Նա եւ այլովք առաքինութեամբք կամիմք զգաստանալ. (Խոսր.։)
sober, honest, moderate;
philosopher.
Յովսէփ ասէ քանզի արդար էր, եւ այլն։ Տեսանե՞ս որպիսի՛ ոք իմաստուն եւ զգաստասէր էր։ Ի վեր քան զօրէնս զգաստասէր գտանէր բարուքն։ Ի վերոյ քան զօրէնսն զգաստասէր եւ իմաստասէր բարուց էր։ Մի՛ բանիբուն ջանայցես առնել, այլ զգաստասէր լինել խրատեսջի՛ր. (Ոսկ. մտթ. եւ Ոսկ. եփես.։)
sobriety;
philosophy.
recovery of senses, return to sense, amendment;
wisdom, prudence;
sobriety, chastity;
watchfulness, watching;
զգաստութեամբ, soberly;
— ի կերակուրս, abstemiousness;
— մըտաց, readiness of wit, presence of mind;
դառնալ, գալ ի —, to recover one's self, or one's wits, to come to one's self again;
to be cured (of), weaned (from);
ածել ի —, cf. Զգաստացուցանեմ.
Կանայք զգաստութեամբ զարդարել զանձինս։ Հոգի սիրոյ, եւ զգաստութեան։ Զգաստութեամբ կեցցո՛ւք յաշխարհիս։ Առաջնորդեսցէ ինձ ի գործս իմ զգաստութեամբ.եւ այլն։
cf. Զգաստ.
Ո՛չ զգաստնոց, այլ արբեցողաց. (Իսիւք.։)
to warn, to advise, to notify, to instruct, to inform, to announce.
Զգացուցէ՛ք հազարապետին։ Մի՛ ումեք ասել, թէ զայս զգացուցեր ինձ։ Զգացուցին դատաւորին վասն Պօղոսի։ Զգացուցին նմա զՊօղոսէ։ Ոչ ինչ զգացուցի մարմնոյ եւ արեան (այսինքն ազգականաց).եւ այլն։
to clothe, to dress one's self, to put on one's back, to put on, to wear, to put on clothes;
— հանդերձ սգոյ, to put on mourning;
— հանդերձս ուրախութեան, to put on garments of gladness;
մի զգեցցի այր զգեստ կանացի, man shall not put on the garments of woman;
բարւոք զգենու, he dresses well, with taste;
մարմին —, to incarnate, to take on himself human nature;
— զարգարութիւն, to clothe one's self with justice;
to do good works;
փառս եւ պատիւ —, to clothe one's self with glory and honour;
զօրութիւն —, to clothe one's self with strength, to gather strength;
— զպատկեր ուրուք, to assume the appearance of another person, to resemble;
զգենում բանին զմարմին, cf. Մարմնանամ, cf. Մարդանամ.
Զգեցցի քահանայն պատմուճան կտաւի, եւ անդրավարտիս կտաւիս զգեցցի ի վերայ մարմնոյ իւրոյ։ Զգեցեալ էին զպատմուճանս բեհեզեղէնս։ Մի՛ զգեցցի այր զգեստ կանացի։ Զգեցի՛ր հանդերձ սգոյ, Զգեցայք քուրձ։ Զգենուլ զձորձս, վարապանակս, զփափուկսն.եւ այլն։
Զգենուլ զամօթ, կամ զանէծս, զարդարութիւն, զօրութիւն եւ փառս եւ պատիւ, ցնծութիւն.եւ այլն։
Որպէս զգեցաք զպատկեր հողեղինին, զգեցցո՛ւք եւ զպատկեր երկնաւորին։ ԶՔրիստոս զգեցեալ էք. եւ այլն։
Տե՛ս զիարդ բազում անգամ զգենու յորջորջանս, որ հակառակ իմն թուին, եւ այլն. (Սեբեր. ՟Բ։)
Աւետեօքն Գաբրիէլի մարմին զգենու ի սրբոյ կուսէն։ Որ ըստ հողեղէն բնութեան մարդկան զգեցար մարմին։ Զգեցար պատկեր հողեղինի. (եւ այլն. Շար.։)
dress, robe, garment, clothes;
— յօրինել ումեք, to dress, to make a dress for one;
— ամենօրեայ, every day clothes;
— հարսանեաց, wedding garb;
— այրութեան, widows weeds;
սեաւ —ք, dress coat;
պաշտօնական —, regimentals;
հասարակաց —ուք, in plain or private clothes;
— աւազանին, baptismal grace;
ծառայական —, towel, napkin;
— ստին, boot, shoe;
մերկ ի —ուց, undressed, disrobed, naked;
դարան —ուց, clothes-press.
ԶԳԵՍՏ ἕνδυμα, ἕνδυσις , ἰμάτιον, ἁμφίασις indumentum, vestis, amictus στολή stola եւ այլն. գրի եւ ՍԳԵՍՏ. (լծ. եւ յն. Սքեմ, ըսքեմ σχῆμα habitus ). Որ ինչ եւ զգեցեալ լինի, կամ արկեալ զանձամբ. զգենլիք, ագանելիք, արկանելիք. հանդերձ. ձորձ. պատմուճան. հագուստ, լաթ, շոր.
Զզգեստ անձանց նոցա, կամ մերկոց։ Զստորոտ զգեստու։ Ի գրապանս զգեստու նորա։ Ի զգեստէ քումմէ։ Պաճուճեալ զգեստուք զարդ։ Զգեստ կանացի.եւ այլն։
Եթէ զգեստովն լուսոյ պարծիմ։ Աւազանին զգեստիւ. (եւ այլն. Նար.։)
cf. Զգեցուցանեմ.
ԶԳԵՍՏԱՒՈՐԵՄ ԶԳԵՍՏԱՒՈՐԵՑՈՒՑԱՆԵՄ, եւ այլն. cf. ԶԳԵՑՈՒՑԱՆԵՄ.
Զգեստաւորեալ զհեթանոսս առաքելական կոչմամբ եւ այլն. (Շար.։)
cf. Զգեցուցանեմ.
ԶԳԵՍՏԱՒՈՐԵՄ ԶԳԵՍՏԱՒՈՐԵՑՈՒՑԱՆԵՄ. եւ այլն. cf. ԶԳԵՑՈՒՑԱՆԵՄ.
Զգեստաւորեալ զհեթանոսս առաքելական կոչմամբ եւ այլն. (Շար.։)
to clothe, to dress, to put a dress on any one;
to furnish with clothes, to adorn;
եթէ զխոտն ի վայրի Աստուած այնպէս զգեցուցանէ, if God so clothe the grass of the field.
Զգեցոյց զնոսա։ Զգեցոյց Յակոբայ։ Զգեցուսցես Ահարոնի զպատմուճանն սուրբ։ Որ զգեցուցանէր ձեզ (կամ զձեզ) կարմիրս։ Եթէ արարի՞ անտես զմերկն կորուսեալ, եւ ոչ զգեցուցի.եւ այլն։
to walk, to take a walk, a turn, to walk out;
— ի վերայ տանեաց, ի բուրաստանի, to walk upon the roofs, in the garden;
— ընդ եղբ ծովուն, to wander along the sea shore.
Դարձաւ եւ զգնացաւ ի տանն յայսկոյս եւ յայնկոյս. ի բազում այլ օրինակս, եւ ի յն. դրի, գնաց։
sly, circurnspect, considerate, guarded, wary;
sure, safe, secure;
զգուշ լինել կալ, cf. Զգուշանամ;
ի զգուշի առնել, cf. Զգուշացուցանեմ;
— վայր, place of safety.
Ի զգուշի՛ արա դու զմեզ, զի մի՛ ընդ քո այլ ումեք երկիր պագանիցեմք. (Կոչ. ՟Ժ՟Ե։)
Զգո՛յշ լեր չուտելոյ (կամ ի չուտելոյ) զարիւն։ Զգո՛յշ լեր, գուցէ անցանիցես ընդ այն տեղի։ Զգո՛յշ լերուք ի սուտ մարգարէիցն։ Զգո՛յշ եղերուք ի շանց անտի։ Տեսէ՛ք եւ զգո՛յշ լերուք յամենայն ագահութենէ։ Զգո՛յշ լերուք անձանց ի խմորոյ սադուկեցւոցն, որ է կեղծաւորութիւն։ Զգո՛յշ լեր անձին քում։ Զգո՛յշ լերուք ողորմութեան ձերում։ Զգո՛յշ լերուք սրտիւք ձերովք ամենայն բանիցս այսոցիկ։ Զգո՛յշ կացէք անձանց։ Զգո՛յշ կացէք, մի՛ ոք գիտասցէ, կամ մի՛ ոք զձեզ խաբեսցէ։ Զգո՛յշ լինիջիք պատանեկին Աբեսողոմայ։ Զգո՛յշ լեր սպասաւորութեանդ.եւ այլն։
sometimes, now and then, from time to time;
—, էր —, յ— ժամանակի, once, in days of yore, in byegone times, of old, of yore, already, formerly, in time past;
-..., -..., now …, now ...;
at times ..., at other times...;
some-times..., sometimes..., at one time..., at another;
one while..., onother while;
— այս ինչ՝ — այն ինչ, now one thing, now another.
ԷՐ ԵՐԲԵՄՆ, եւ այլն. ՅԵՐԲԵՄՆ ԺԱՄԱՆԱԿԻ. cf. ԵՐԲԵՄՆ.
sometimes, from time to time;
never, at no time;
—, ոչ —, մի —, never, no, not, for ever;
ոչ — իկեսցէ, — ոչ եկեսցէ, he will never come;
մի —, — մի զլանար, do not refuse him;
է՝ էր —, երբէք երբեք, from time to time, now and then, ever and annon;
— ուրեք, sometimes.
Ո՛չ ամենայն տեղի եւ ժամանակ ... այլ է երբէք եւ ուրեք. (Յհ. իմ. պաւլ.։)
ԵՐԲԷՔ ՈՒՐԵՔ. իբր Երբեմն, այլ ոչ յաճախ.
that sings together or with another;
— լինիմ cf. Երգակցիմ.
συνῳδός concantor, congruus Ձայնակից յերգս, եւ Միաձայն միաբան յայլ իրս.
song in company, accompaniment.
συνῳδή, συνῳδία concentus Ձայնակցութիւն յերգս, եւ յայլ իրս.
tragic poet;
composer
Եսքիղոս երգահան ճանաչէր։ Սոփոկղէս երգահան նախ երեւեցաւ։ Եւրիպիդէս երգահան. եւ այլն. (Եւս. քր. ՟Բ։)
to sing;
to praise;
to play;
— թռչնոց, to warble, to chirp;
— քնարաւ, to play on the lyre.
ᾅδω cano, canto եւ այլն. Նուագել զերգս. եղանակել. օրհնել ձայնիւ. յօրինել եւ ասել զերաժշտական բանս. բան կարդալ.
Այր մի՝ որ գիտիցէ երգել քնարաւ։ Երգէին տաւղօք եւ քնարօք եւ ծնծղայիւք։ Երգէին քնարօքն զգոհութիւնս։ Երգեսցէ քնարաւ։ Երգէր ձեռամբ իւրով, կամ ձեռօք իւրովք. (՟Ա. Թագ.։ ՟Ա. Մնաց. եւ այլն։)
singer, songster, songstress.
ᾅδων, ᾅδουσα, ᾧδος cantor, cantatrix Երգիչ. երգակ, այր կամ կին. երգօղ, բան կանչօղ .... ի սուրբ գիրս ՝ որպէս Սաղմոսերգու, օրհնիչ, եւ այլն. իսկ յայլ գիրս նաեւ որպէս Ողբերգակ.
to bite, to tear, to jeer, to cavil, to nettle, to irritate.
Բարուք երգիծանէր զհինն իսրայէլ. դա՛րձ ասէ, մի՛ տար զփառս քո այլում. արդ նա ոչ զգաստացաւ. (Վահր. յար.։)
that blames, that finds fault;
mocking, taunting, scoffing.
Մի՛ երգիծանիչ, այլ մխիթարիչ. (Լմբ. ատ.։)
cf. Երգիծանեմ.
Լնուն խճողեն զպորտ եւ զորովայն իւրեանց, եւ երգիծուցանիցեն։ Ետ քեզ աստուած եւ որովայն, ո՛չ զի երգիծուցանիցես, այլ զգաստացուցանիցես։ Զդա (զորովայնդ) աւելի քան զչափն երգիծուցանիցես, եւ զնա (զաղքատն) որ չափովն խնդրէ՝ հալածես։ Չի՛ք ինչ՝ որ այնպէս երգիծուցանիցէ եւ հեղձուցանէ եւ ապականէ զնա, իբրեւ զզեղխութիւն. (Ոսկ. ապաշխ. ՟Ե։ եւ Ոսկ. փիլիպ. ՟Ժ։ եւ Ոսկ. մտթ. ՟Բ. 10. 19։)
cf. Երգիծանեմ.
Լնուն խճողեն զպորտ եւ զորովայն իւրեանց, եւ երգիծուցանիցեն։ Ետ քեզ աստուած եւ որովայն, ո՛չ զի երգիծուցանիցես, այլ զգաստացուցանիցես։ Զդա (զորովայնդ) աւելի քան զչափն երգիծուցանիցես, եւ զնա (զաղքատն) որ չափովն խնդրէ՝ հալածես։ Չի՛ք ինչ՝ որ այնպէս երգիծուցանիցէ եւ հեղձուցանէ եւ ապականէ զնա, իբրեւ զզեղխութիւն. (Ոսկ. ապաշխ. ՟Ե։ եւ Ոսկ. փիլիպ. ՟Ժ։ եւ Ոսկ. մտթ. ՟Բ. 10. 19։)
organ;
— հարկանել, to play on -.
Վիգալիոս զերգեհոնսն սազեաց ... Մատամբ հարկանել ի յերգեհոնսն. վասն զի նախ զնոյն երգեհոնսն բերանով հնչեցուցանէին. եւ այն եւս ո՛չ էր ի պուկս կապարեայ շարեալ, այլ յեղեգնեայ. (Մարթին.։)
cf. Երգեցող.
Ըստ մաղթանաց գոչման երգողին». այսինքն դաւթի. (Նար. ՟Ժ՟Ե. եւ այլն։)
dormer window, sky-light;
roof, house, family.
Խաղացուցին ի յարտաշատ քաղաքէ ինն հազար տուն երդ հրեայս։ Քառասուն՝ երդ հայ։ Երդս քսան հզազր հայ, եւ այլն. (Բուզ. ՟Դ. 55։)
cf. Երդմնազանց. — լինել, cf. Երդմնահարիմ.
Երդմնահար լինել առ զուգահաղորդութիւնս, եւ առ այլ ռամկական պատահմունս. (Պղատ. օրին. ՟Ժ՟Բ։)
to make swear;
— զդեւս, to conjure, to adjure, to exorcise.
Երդմնեցոյց զիս։ Երդմնեցուսցէ զնա քահանայն։ Ո՞չ երդմնեցուցի զքեզ ի տէր։ Երդմնեցուցանեմ զքեզ յաստուած կենդանի։ Քաւեալ եմք մեք յերդմանէդ, զոր երդմնեցուցեր զմեզ.եւ այլն։
to swear, to take an oath;
to curse, to detest;
սուտ —, to swear falsely, to perjure one's self, to take a false oath;
— յանձն իւր, to swear to one's self.
Երդուի՛ր ինձ յաստուած՝ չմեղանչել ինձ։ Յանձն իմ երգուայ, ասէ տէր։ Երդուարո՛ւք ինձ ի տէր աստուած։ Երդնուցուն յանուն տեառն զօրութեանց։ Երդուաւ տէր ի սրբութիւնս իւր։ Երդումն՝ զոր երդուաւ, եւ այլն։ Յո՞ արդեօք երդնու աստուած, եթէ ոչ յինքն. եւ ասի երդնուլ՝ վասն մերոյ տկարութեանս. (Փիլ. լին.։)
Թագաւորութիւն լութանի, երդնլով յարամազդ եւ եթէ այլ ոմն երբէք իշխանութիւն լուծեալ է, ո՛չ ի ձեռն այլոյ ուրուք, այլ ի ձեռն ինքեանց նոցունց. (Պղատ. օրին. ՟Գ։)
oath;
սուտ —, perjury, false oath;
— դնել, տալ, to take an oath, cf. Երդմնեցուցանեմ;
— տալ հավատարմութեան, to take the oath of fidelity, to swear fidelity;
ստել զ—, to take a false oath, to break an oath;
անհաստատ —, an unstable oath, a drunkards oath;
ձակել յերդմանէ, to unbind, to liberate from an oath, to release from an engagement.
three years;
of three years;
—, զ—, յ—, in or during three years, every three years.
Եւ զայն ո՛չ թէ զերկեամ եւ զերեամ մի էին կրելոց, այլ զաւուրս կենաց իւրեանց. (Ոսկ. մ. Բ. 8։)
eve, even, evening, afternoon;
the evening star;
west;
ընդ —ս, առ —ս, about or towards evening, at the close of day;
յ—ս կոյս, towards evening;
to the west;
զօրն ց—, from morning till night;
դարձաւ օրն յերեկս, the daylight fades, the day wanes, the day is going down;
որպէս or իբրեւ յ—ն եւ յեռանդն, as heretofore;
ընդ —ս է, it grows late;
cf. Երէկ.
Իբրեւ մ. τὸ ἐσπέρας, πρὸς ἐσπέραν, δειλινόν, ὁψία, ὁψέ vespere եւ այլն. իրիկուան դէմ.
evening;
ընդ երեկոյս, towards -;
բարի —, good —, good night.
Եւ իբրեւ մ. ὁψέ vespere եւ այլն. իրիկուան դէմ.
Իբրեւ երեկոյ եղեւ։ Իբրեւ եղեւ երեկոյ։ Եւ էր երեկոյ։ Իբրեւ երեկոյ լինէր.եւ այլն։
of the evening;
westerly;
evening;
յ—, from the evening;
the evening;
—ց ծով, the Atlantic Ocean.
Կամ որպէս Ընդ երեկս, ըստ յն. այլ ըստ հյ. թուի նոյն ընդ վերնոյն (=ԵՐԵԿՈՐ).
visage, face, look, countenance, mien, air;
forehead;
exterior, surface;
person;
eyes, sight;
body;
reputation, honour, respect;
meaning, sense, explanation;
mask;
— կօշկաց, vamp;
վերին —ք յարկաց, roof;
— եւ աստառ, outside and lining;
— դրոց, page;
—ք մի հողոյ, stratum, layer, bed;
ոչ —ք ինչ երեւելիք էին, they were not remarkable or important personages;
եւ քո —ք երթիցեն առաջի նորա, and thou shalt be in their midst or among them;
ըստ ժամանակի եւ —աց, according to the period and people;
զ—օք ջուրց, at the water's level;
upon the face of the deep;
զ—ն քարի տացէ, so much the worse for him;
to his harm or damage;
հոտոյ ընդ —ս հարկանիլ, to perceive the odour, bad smell, stink;
տալ զ—ս խնդրել զտէր, to turn his face towards, to seek God, to be converted;
զ—ս հաստատել, դնել, to turn towards, to go to, cf. Դիմեմ;
դնել զ—ս իւր առնել ինչ, to turn the mind or attention towards, to form or conceive an idea;
—ս առնել, to have regard for, to respect, cf. Ակնածեմ;
յ—ս բերել, գալ, to manifest, to show, to display, to make known, to discover;
to appear, to present one's self;
յ—ս անկանիլ, to appear;
անկանել ի վերայ —աց, to fall prone, to prostrate one's self;
խոնարհիլ անկանիլ —աց, to sulk, to be in ill humour;
ելանել յ—աց ուրուք, to go out of the presence of;
յանդիման լինել միմեանց —օք, to see one another, to meet;
թաքչել յ—աց ուրուք, to hide or conceal one's self, to keep out of sight of some one;
հատանիլ քնոյ յ—աց, to have the sleep broken or troubled, to be unable to sleep more;
ակն առնուլ —աց ուրուք, to honour, to respect a person;
ի խոնարհ կախիլ —աց, to knit one's brows, to be melancholy, to frown, to look displeased, sullen or vexed;
զ—ս ծռել, to make wry faces;
առնուլ զ—ս ուրուք, to assume the appearance of some one, to sustain a part or character, to bear a part;
յ—աց, for, on account of;
յ—աց նորա, for his sake;
յ—աց հօր քոյ, from your father, in your fathers name;
առաջի —աց Տեառն, in presence or before the face of God;
յերեսս, to one's face;
in the face of, cf. Առաջի, cf. Յանդիման;
—, —, առ —, face to face;
man to man;
ինձ — արա, I entreat you! listen to me! do me the favour! առ —ս, ի վերին, externally, apparently;
բացաւ —օք, with the face uncovered;
unmasked (man), unveiled (woman);
barefaced, impudent;
frankly, openly;
ընդ — ամենայն —ս երկրի, over or throughout the whole earth;
հաց —աց, cf. Առաջաւորութիւն;
օծանել զ—ս անոյշ իւղով, cf. Իւղ;
որով —օք, with what an air ! with what audaciousness! ազնիւ —օք, of a handsome countenance;
երեսս առնում, cf. Անձնաւորեմ.
area, superficies, surface.
Փչեաց յերեսս նորա շունչ կենդանի։ Քրտամբք երեսաց։ Երկիր եպագ ի վերայ երեսաց իւրոց։ Թաքեան յերեսաց տեառն աստուծոյ։ Խոնարհեցան անկան երեսք իւր։ Երեսօքն վարշամակապատօք։ Երեսք նոցա զազիրք.եւ այլն։
Ոռոգանէր զամենայն երեսս երկրի։ Յերեսաց երկրէ։ Յերեսս դաշտի.եւ այլն։
Յայլոց պատկառի, եւ առնիցէ երեսս. (Ոսկ. փիլիպ.։)
ԵՐԵՍՔ. Դէմք ինչ յառաջ բերեալ, պէսպէս ոճով. ցուցակութիւն, կերպ, կողմն, հայեցուած, դիտաւորութիւն. միտք. եւ այլն.
Յերեսաց պատերազմաց. յերեսաց ահի». եւ այլն. իբր Վասն. առ. ի պատճառս։
Միով բանիւ երկուս երեսս չմարթի թարգմանել յայլ լեզու։ Բանն մի է, եւ այնչափ երեսս ունի. (Կիւրղ. ծն.։)
Թէպէտեւ ի դատավճիռ բանին խառն են արքայ եւ ժողովուրդն, այլ երեսք մարգարէին գոգջիր թէ ի վերայ դաւթի ուղղեալ եդեալ նայէր. (Եփր. մնաց.։)
Իբրեւ ոչ ասէ, թէ անձն կամ շունչ իցէ դժոխոց, այլ՝ երեսս առեալ՝ կամի առնել զբանն յայտնագոյն. (Ոսկ. ես.։)
of thirty years;
thirty years old.
cf. Երեսնամեայ.
cf. Երեսնամեայ.
cf. Երեսնամեայ.
vicegerent;
deputy.
ἑπίτροπος vicarius, procurator Փոխանորդ երեսի՝ այսինքն անձին այլոյ. տեղակալ. գաւառապետ.
Պետրոս վէմն հաւատոյ՝ եւ մեծն ամենայնի՝ երեսփոխանն քրիստոսի. (Հ. հոկտ. ՟Ի՟Գ. եւ այլն։)
cf. Երեր.
Ոչ եթէ ղամէք սպան զկային, այլ հեծեծութեամբ եւ երերանօք մեռաւ. (Եփր. աւետար.։)
visibly, openly, manifestly.
Թէեւ երեւակի ոչ հանդիպեցան, այլ կանխագէտ մարգարէութեամբն կատարեցան. (Եղիշ. ննջ.։)
apparition;
remarkable, notable;
յ— հանել, ածել, to show, to make evident, to develop;
յ— գալ, to be evident;
to show one's self, to appear.
Բժիշկն առաւօտուն տայ զդեղն, եւ յինքն գնայ. այլ ճաշոյն յերեւան գայ տեսանել. (Տօնակ.։ եւ Ճ. ՟Թ.։)
more illustrious, famous.
Երեւելագոյնք են այսք (բանք)։ Երեւելագունիւն եւ լուսաւորագունիւ բանիւ իւրով. (Փիլ. ՟ժ. բան. եւ Փիլ. այլաբ.։)
Զայս ի վերայ այլոցն երեւելագոյնս յանդիման կացուցանէ։ Երեւելագոյնս զեկուցանի ի ձեռն զկնիցս. (Փիլ. այլաբ. եւ Փիլ. իմաստն.։)