Your research : 362 Results for ա

Entries' title containing ա : 10000 Results

Դանդաչական (ի, աց)

cf. Դանդաչկոտ.


Դանդաչեմ (եցի)

vn.

to waver, to hesitate;
to grope;
to talk idly, to dream.


Դանդաչեցուցանեմ (ուցի)

va.

to cause to waver or tinkle, to resound.


Դանդաչկոտ

adj.

wavering.


Դանդաչութիւն (ութեան)

s.

vacillation;
delirium.


Դանդաչումն (ման)

s.

cf. Դանդաչութիւն.


Դանդաչուն

cf. Դանդաչկոտ.


Դանդիռն

s.

sepulchral darkness, horror or rottenness.


Դանկ

cf. Դանգ.


Դաշն (շին, շանց)

s. adj. adv.

contract, convention, bargain, treaty, engagement;
condition, capitulation;
compact, agreement;
concurrence, alliance;
harmony;
sweet, agreeable to the ear;
with a low voice;
դաշինս կռել՝ հաստատել, ի — մտանել, to contract, to make an agreement;
to stipulate, to transact;
to confederate;
— խօսիլ, to speak very mildly;
— նայիլ, to look tenderly, affectionately, or sweetly on one;
անցանել զդաշամբ, to break the conditions, the alliance or faith;
անցանել զամուսնութեան զառն դաշամբք, to be unfaithful to the marriage-bed;
— հաւատոյ, the Creed;
— քաղաքական, civil contract.

• , ն հլ,(-շին, -շամբ, -շինք, -շանց) «եռևուսի միջև դրուած պայման, համաայնութիւն», որ բառիս նախնական նշանա-կութիւնն է, ՍԳր. Փիլ. Խոր., «հաւատու հան-գանակ» Մաքս. եկեղ. Լմբ. պտրգ., որից ղաշնակ «եղանակ, կերպ, պայման» Ոսկ. մ. բ. 28, դաշնաւոր ՍԳր. Եւս. քր. Եզն. դաշնադիր Ասող. գ. 24, դաշնակից 33 իմ., դաշնաւեր Զքր. սարկ. Բ. 34, դաշ-նատառ Հաւաք. 49 (նորագիւտ բառ)։-Նախնական «պայման, համաձայնութիւն» նշանակութիւնը յետին հեղինակների մօտ դարձած է նաև «խազերի լաւ համաձայնու-թիւն, յարմարութիւն ձայնից արուեստակաագ, ներդաշնակութիւն». այս իմաստով ու-նինք՝ դաշն Պղատ. օրին., դաշնակապէս Փիլ., դաշնակաւոր, դաշնակել, դաշնակումն, դաշ-նաւոր, ներդաշնակ ևն Փիլ. Լմբ. Նչ. քեր. Երզն. քեր. Պիտ. ևն։ Աւելի յետոյ՝ դաշն փո-խաբերաբար ստացել է «մեղմով, մեղմիկ, հանդարտ, կամացուկ» նշանակութիւնը. այսպէս՝ Վրք. հց., որից դաշնաւորութիւն «մեղմելը, չափաւորելը» Յհ. կաթ.։ Այս ար-մատին է պատկանում նաև գագաթնադաշն «գագաթը անզարդ սաղաւարտ» Մաշտ.։ Նոր գրականին յատուկ բառեր են՝ դաշնակ կամ դաշնամուր (երաժշտական գործիք), դաշնաահար, ձեռնադաշնակ, քաղցրադաշնակ. մելադաշնակ, աններդաշնակ, դաշնակցու-թիւն, դաշնակցիլ, դաշնակցական, դաշնա-գիր, դաշնադրութիւն ևն

• = Պհլ. dašn հոմանիշից, որ աւանսո ած է մէկ անգամ սխալագիր [arabic word] pašn գրչու-թեսմբ և որ Nyberg, Hilfsbuch, 2, 173 մեկնում է ❇etwa Vertrag, Vereinbarung' Այս մեկնութիւնը ճշտիւ նոյն է հյ. դաշև «պայման, համաձայնութիւն» նշանակութե-ան հետ։ Nvberg ասում, է թէ իր ընթեր» ցումը ենթադրական է (meine Lesung ist hypothetisch), ուստի ուղղոմ եմ փոքրիկ աարբերությամբ [arabic word] dašn (» d փոխանակ ❇)։ Սրանց հետ նոյն է նաև վրաց. დამნი ռաշնի «coучacтникъ, cоумышлениикъ, մասնակից. խորհրդակից», որ փոխառեալ է իրանեանից։-Ոճ

• ԳԴ պրս. ❇ -taš և թրք. [arabic word] -daš «կից» նշանակութիւնը տուող մասնիկի հետ։ Muller, SWAW, 42, 254 (և յե-տոյ WZKM, 8, 94-95) զնդ. dasina «աջ ձևոք»=յն. ὄεζιός, պհլ. [other alphabet] (մա-նիք. պհլ. [hebrew word] Salemann, Man. Stud.

• =ԲН. 8, 69) dašn, պրս. [arabic word] daxš «սկիղբ». նշանակոթեան զարզացման համար հմմտ. արաբ. [arabic word] yamī̄n «աջ ձեռք» և «երդում»։-Այս մեկնութիւնը սնդունած են Justi, Zendsp. 150, Հիւբշ. KZ, 23, 34, Մառ, ЗВO, 5, 318։ -Հիւրշ. Arm. Gram. 134 մերժում է։ Հիւնք. դաշն (եղանակը)<շանթ բառից, իսկ դաշն «պայման»<արաբ. šart հո-մանիշից։


Դաշնագիր (գրոյ)

s.

contract, agreement;
charter.


Դաշնադիր (դրաց)

s. adj.

s. adj. contractor, that contracts;
— լինել, to contract, to make an agreement, to negotiate.


Դաշնադրութիւն (ութեան)

s.

contract, pact, covenant, treaty, compact, engagement;
stipulation;
capitulation;
alliance.


Դաշնակ (աց)

s.

poniard, cimeter, cutlass, dagger, sabre;
piano;
— հարկանել, to play on the piano.

• «փոքր դաշոյն» Փ. Սոկր. ճէ. Սմբ. պտմ. 89 (երկրորդ վկայութիւնը չունի ՆՀԲ)։

• -Պհլ. *dašnak ենթադրեալ ձևից, որ թէև աւանդաած չէ, բայց նոյնն են հաս-տատում պրս. [arabic word] dašna «դաշոյն» և ի-րանականից փոխառեալ ասոր. [syriac word] ︎ daš-nag «երկսայրի դանակ», արաբ. [arabic word] daš-naǰ «դաշոյն», վրաց. დამნაკი դաշնակի, დამნაგი դաշնագի, დამნა դաշնա, լազ. դաշնա «սուր, դանակ»։-Հիւբշ. 134։

• ՀՀԲ համարում է դաշոյն բառի նա-ազականը։ Ուղիղ մեկնեց նախ ԳԴ, յետոյ Lag. Urgesch. 1001, Ges. Ab. 36։ Pictet, բ. տպ. հտ. Բ. էջ 287 պրս. tiš «թուր», ռուս. tesakъ «թուր» բա-ռերի հետ։


Դաշնակահար (աց)

s.

pianist.


Դաշնականք

s.

harmonious, sweet song.


Դաշնակաւոր (աց)

adj.

harmonious.


Դաշնակաւորութիւն (ութեան)

s.

harmony.


Դաշնակեմ (եցի)

va.

to harmonize;
to tune.


Դաշնակիչ

s.

harmonist;
tuner


Դաշնակող (աց)

cf. Դաշնակիչ.


Դաշնակից (կցի, կցաց)

adj.

confederate, leaguer;
conspirator;
— լինել, to confederate, to unite, to league, to accede, cf. Դաշնաւորիմ.


Դաշնակութիւն (ութեան)

s.

harmony.


Դաշնակումն (ման)

s.

cf. Դաշնակութիւն.


Դաշնակցութիւն (ութեան)

s.

confederacy, league, alliance, connexion;
treaty;
plot, conspiracy.


Դաշնաւոր (աց)

adj.

confederate, allied;
stipulated, conventional.


Դաշնաւորիմ (եցայ)

vn.

to agree;
to confederate, to ally;
to conspire, to plot.


Դաշնաւորութիւն (ութեան)

s.

convention;
conleague.


Դաշոյն (շունի)

s.

sabre, cutlass;
hanger, poniard.

• «եոեսայրի կարճ սուր» Յուդթ. ժգ. 8. ժզ. 11. գրուած դարշոյն Եփր. դտ. 345, որից դարշունակալ «սուսերաւոր» Մծբ. 385։ Արդի գրականի մէջ գործածական է մի-այն առաջին ձևը, որից դաշունահար։

• ՆՀԲ աբս. dašna «դաչոյն»։ Böttich. Arica 75, 219 daç արմատից։ Lag. Proph. chald. 51, 6 հանոմ է զնդ. dašina «աջ» բառից, իբր թէ «աջ կող-մից կախելու բան»։ Հիւնք. պրս. daš-na։ Ստոյգ չէ թէ ի՛նչ կապ ունի դաշ-նակ բառի հետ, մանաւանդ որ բառիս հնագոյն ձևը թւում է դարշոյն։


Դաշտաբերան

s.

opening or entrance to a plain or field.


Դաշտագետին

adj.

campestral, flat;
— վայր, plain, flat country, meadow.


Դաշտական (ի, աց)

adj. s.

rural;
flat, level;
villager, countryman.


Դաշտակողմն

s.

part or side of the country.


Դաշտաձեւ

adj.

plain, in form of a plain.


Դաշտամուխ լինիմ

sv.

to enter into an open country.


Դաշտային

cf. Դաշտական.


Դաշտան (աց)

s. adj.

menses;
monthly.


Դաշտանամ (ացայ)

vn.

to become a plain, to be flat.


Դաշտանիկ

adj.

monthly.


Դաշտավայր (աց)

s.

plain, heath, country ntry, field.


Դաշտացուցանեմ (ուցի)

va.

to plain, to lovel.


Դաշտաւէտ

adj.

abounding in open country, in fields.


Դաշտաւորիմ

vn.

cf. Դաշտանամ.


Դաշտեմ (եցի)

va.

cf. Դաշտացուցանեմ.


Դաշտորայք (րէից)

s. pl.

s. pl. the fiels, the open country.


Դառնաբարոյ

adj.

vexatious, proud, tiresome, crabbed, cross.


Դառնաբեր

adj.

that produces bitterness.


Դառնագոյն

adj. adv.

very bitter;
—, —ս, bitterly.


Դառնագաժան

adj.

verry bitter.


Դառնադառն

cf. Դառնագաժան.


Definitions containing the research ա : 404 Results