to float gracefully.
Բազմահոլով գետոց յորձանասոյզ պտոյտք՝ անարգել գանգրեօք գեղածփեալ. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)
small village;
villa.
Այժմ գեղակ է տեղին. (Վրդն. լս.։ Պատահի ի գեղակն աղբիւր քաղցրահամ. Վստկ ՟Ե։)
pretty, genteel, charming.
ԳԵՂԱՂԷՇ որ գրի եւ ԳԵՂԵՂԷՇ. Գեղեցիկ յոյժ. գեղափայլ. պայծառ. կայտառ. վայելչագեղ. չքնաղ. աղուոր, աղուորիկ, սիրուն, պինտ աղեկ. տիլպէր, կիւզէլ, լադիֆ.
Գեղաղէշ պատկերն (եւայի). (Վրդն. ծն.։)
Գեղաղէշ եւ վայելուչ դիտաւորութիւն (տեսք թռչնոց). (Պիտ.։)
Զգեղեղէշ (զգեղաղէշ) արմատն պտղաբերեցեր որպէս ի ծարաւուտ երկրի. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)
cf. Գեղապաճոյճ.
Գեղեցիկ յօրինեալ. գեղազարդ.
cf. Գեղեցիկ.
Գեղանի կենդանիս (եւայ). (Վրդն. ծն.։)
Պերճապաճոյճ եւ գեղանի նոյն բաբիկ որդի անդոկայ. (Ուռպ.։)
glorious, graceful, charming, superb, excellent.
Գեղապանձ վայելչութիւն, կամ զարդ, կամ գեղ. (Ագաթ.։ Շար.։ Վրք. հց.։ Ճ. ՟Ա.։)
becoming, well made, pretty, graceful.
Գեղեցկայարմար. վայելչագեղ. բարեյօդ.
beautiful, attractive;
that dances well.
Շուրջ սոցա կացեալ գեղապար երգով, պատմող եղեալ նոզին հանդիսական մրցման. (Տաղ.։)
to dance prettily;
to advance excellently.
Գեղապարեսցես ընդ երջանիկ պարս։ Տօնական ձայնիւ գեղապարեսցէ սմա զյարմարական բանից պարտս. (Պիտ.։)
Գեղապարելով համաձայնապէս ընդ սերովբէիցն զեռահիւսակ սրբասացութիւնս աստուծոյ. (Շ. հրեշտ.։)
Գեղապարել ընդ նմա սրոբէագոչ ձայնիւ. (Ճ. ՟Ա.։)
Մերթ՝ Յառաջ խաղել գեղեցիկ ընտացիւք իբր պարելով. յառաջադէմ լինել. զարգանալ.
Պանդուխտ է իմաստակութիւն, եւ ի ձեռն ներշրջանակացն գեղապարէ։ Ի ներշրջանական խրատն բազում ինչ գեղապարիցէ այր առաքինի։ Որք ուղիղ խղատուք գեղապարեցին. (Փիլ. լին. ՟Գ. եւ ՟Դ։ Զգեղապարելն ուսեալ ներշրջանակացն. Յհ. իմ. ատ.։)
dance or agreeable movement of the feet.
χορεία chorea Գեղեցիկ պարաւորութիւն. պար, հանդերձ երգովք նուագաց.
Ուր զուարճացելոցն ամենեցուն է բնակութիւն, եւ պարողացն զանդադար գեղապարութիւն. (Ածաբ. ի կիպր.։)
villages, fields.
Կոխեցին քանդեցին զգեղեցիկ ստացուածս այգեստանեացն եւ գեղաստանեացն։ Հրամայեցին (տալ) նմա գեօղաստեայս բնաբար ծառայութեան, եւ գետ ձկնորսաց։ Որ միանգամ առաջին թագաւորացն աղուանից գեօղաստայք եւ սահմանք լեալ էին. (Կաղանկտ.։)
undecked;
fair and sad.
Զնախնի խաւարն աշխարհատարածն անզարդութեան՝ հին նսեմութեան գեղատխուր անպատրաստութեան. (Նար. գանձ հոգ.։)
handsome, graceful, pretty, charming;
dancer.
Տգեղագոյնքն իբրեւ զգեղաւորս երեւէին սքանչելիք, եւ գեղաւորք՝ ըստ ժամանակին առ հասարակ դիւցազնացեալք։ Գեղաւոր կուսից համեմատ. (Խոր. ՟Ա. 23։ ՟Բ. 39։)
Կա՛մ թագուհի յոյժ դեղաւոր. (Շ. եդես.։)
Ժամանակ պատերազմի է, եւ դու զգեղաւորացն արուեստն առնուս ի ձեռն. (Ոսկ. եփես. ՟Ծ՟Է։)
modulation, melody, trill, shake, quaver.
որ եւ ԳԵՂԳԵՂՈՒՄՆ. μελῳδία melodia Խաղ ձայնից երգոց. եղանակ. բեկբեկումն կամ ոլորք հնչման. քաղցրաձայնութիւն. մեղեդի.
Գութ գեղգեղանացս յօրհնութեան իբրեւ վարդապետ իմն լինի ածել յուղղութիւնս. (Ոսկ. ես.։)
to trill, to modulate, to quaver, to shake, to sing agreeably.
Մարթ իբր Գեղազարդել.
Զարմանալ պարտիմք ընդ քաղցրանուանդ բարբառ, զոր գեղգեղեալ յօրինէ ճպուռն։ Անդադար գեղգեղէ զբարբառն առաւել քանզերգս արուեստականաց. (Վեցօր. ՟Ը։)
Ընդ եղանակս արկեալ գեղգեղեն (դպիրք). (Լմբ. պտրգ.։)
Գեղգեղեսցէ զաստուածային երգն։ Ճռուողումն գեղգեղեալ բարբառոյ. (Վրդն. սղ. եւ Վրդն. ծն.։)
Անդաստան ծաղկաց ցցունազարդ գեղգեղեալ բազմագունակ երանգօք եւ յարազուարճ առատացօղովք. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)
cf. Գեղգեղանք.
Ո՞ւր քաղցրաձայն երաժշտի, կամ գեղգեղումն եղանակի. (Շ. եդես.։)
villages.
Արուարձանեայք՝ շինանիստք գեղեր. (Վրդն. թուոց.։)
to polish;
to paint, to plaster;
to paint one's self.
Գեղազարդել զերեսս. պաճուճել, արծնել.
to embellish, to adorn with good colour.
ԳԵՂԵՐՓՆԵԼ. Գեղեցիկ երփնիւ կամ գունով զարդարել. վայելուչ նկարել, ներկել.
Ի քոյդ նշան գեղերփնեալ զուղէշ սիգնոնի. (Նար. խչ.։)
fine speaking, eloquence, elegance of expression.
Վայելչաբանութիւն. պերճախօսութիւն. ոճ զարդարուն, ողորկ.
Ձեւ մերոյ (յոյն) լեզուոյ ոչ հանդիպի յարմարութեան եբրայական գեղեցկաբանութեան. (Նիւս. երգ.։)
Ուստի գեղեցկաբանութիւնի ի միոյ խոշոր լեզուէն. (Վրդն. ծն.։)
very pretty, graceful, charming.
Գունդք գեղեցկագեղք. (Նար. առաք.։)
very pretty, genteel, charming.
Մանուկ խարտեաշ գեղեցկագին, հովիւ խաշանց անբան հօտին. (Յիսուս որդի.։)
ingenious, rare, excellent.
Գեղեցկազարդ եւ գեղեցկագիւտ գունոյ գոյութիւն. (Նար. խչ.։)
very pretty, — agreeable, genteel, graceful, charming.
Գեղեցիկք եւ մանկանց առ բռնաւորն բանքն, եւ քան զգեղեցկագոյնսն գեղեցիկք. բայց գեղեցկագոյնք եւ մօրն յորդորականք. (Ածաբ. մակաբ.։)
Գեղեցիկ են ասէ բանքդ, այլ գեղեցկագոյն է ոսկի. (Բրս. սղ.։)
Գեղեցկագոյն ասացեր, եւ ներել պարտ է սոսունց։ Գեղեցկագոյն ասացեր. արասցուք իսկ՝ իբրու ասեսդ. (Պղատ. օրին. ՟Ծ։)
who works well;
done or composed elegantly.
Աներեւոյթ եւ գեղեցկագործ վայելչութիւնն։ Լուսատեսակ գեղեցկագործ բարեզարդութիւնն։ Գեղեցկագործի եւ իշխանականին գեղեցկութեան. (Դիոն. երկն.։)
euphony, good voice, sweet sound.
Այլեւ գեղեցկաձայնութիւն ընդ օրհնութիւնսն խառնեսցի։ Որ է տիրապէս գեղեցկաձայնութիւն, եւ աստուծոյ հաճելի. (Լմբ. սղ.։)
of fine form.
Երթալ ի հօտն, այսինքն յընտանիս եւ ի մաքուրս ի գեղեցկաձեւս, զոր զարդարեն առաջատութիւնս. (Փիլ. լին.։)
cf. Գեղեցկաձիգ.
Ծնաւ զորդի իւր զսիսակ. գեղեցկաղեղն. (Խոր. ՟Ա. 11։)
worthy, proper, becoming;
fit, well made, shaped, arranged, proportioned.
Գեղեցկայարմար շինուած, տաճար, կենդանի, կարգ, գնացք, բանք. (Շար.։ Ղեւոնդ. ՟Դ։ Մեսր. երէց.։ Գանձ.։ Ոսկիփոր.։ ՃՃ.։ Սարգ.։ Յհ. կթ.։ Արծր.։)
very handsome, graceful, glorious.
Ելք ի հեշտասուն գրգրանէ (դրախտին), ի հրաժեշտ գեղեցկանազ բարօրութեանց. (Պիտ.։)
to become handsome.
Ոսկին ինքն ըստ ինքեան գեղեցիկ է եւ վայելուչ. իսկ յեռեալ ընդ մարգարիտս կիտուածս արծաթոյ՝ եւ՛ս գեղեցկանայ. (Սարգ. յկ. ՟Թ։)
Լեզու լեզուաւ գեղեցկանայ. (Վրդն. ծն.։)
Գեղեցկանալ պարտ է բարիոք ծառայելով մանաւանդ՝ քան եթէ բարիոք իշխելովն՝ նախ իսկ օրինացն. (Պղատ. օրին. ՟Զ։)
Եւ արդ ինքեամբ գեղեցկանայի իսկ, եւ պանծանայի թերեւս, եթէ զայսոսիկ գիտէի. (Պղատ. սոկր.։)
that has a fine situation.
Ոյր նիստ եւ դիրքն է գեղեցիկ. լայննիստ. աղուոր նստուածքով կամ դրքով.
that sings, that is sung agreeably, sweet, harmonious.
Կցուրդս գեղեցկանուագս. (Յհ. իմ. ատ.։)
that has a good or mystical name;
renowned, famous.
Որոյ անունն է գեղեցիկ եւ խորհրդաւոր, կամ բարեհամբաւ.
Արեւելեան քաղաքդ անի ... գեղեցկանուն՝ զարմանալի. (Շ. եդես.։)
well composed, made.
Խրատք գեղեցկաշարք. (Վրք. հց. ՟Բ. ուր ըստ լաւ ձ. դնի գեղեցկայարմարք։)
cf. Գեղապանծ.
Կացուրդ հոգեւոր գեղեցկապանծ՝ աստուածայինն առած (անցաք մեք ընդ հուր, եւ այլն). (Գանձ.։)
very well, prettily, divinely, elegantly.
Գեղեցկապէս յարդարել. ստեղծուլ. յօրինել. կարգել. օրինադրել. կեալ. գահնկալել. խոստովանել. խորհրդածել. իմանալ կամ դատել. միաւորիլ. եւ այլն. (Խոր.։ Փարպ.։ Աստուածութեամբ։ Փիլ.։ Յհ. կթ.։ Աթան.։ Կամրջ.։ Շ. բարձր.։ Յհ. իմ.։)
Գեղեցկապէս փութով փոխեցէ՛ք զմարմնաւոր թմբկահարութիւնս ընդ հոգեւորսն. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)
who loves the beautiful, who admires fine things.
Օտարասէր եւ մարդասէր եւ գեղեցկասէր. (Արիստ. առաք.։)
having a good aspect, well looking, handsome, graceful, agreeable.
Գեղեցկատեսակ շինուած, դրախտ, որդի, պատուիրան. (Պիտ.։ Արշ.։ Ճ. ՟Բ.։ Սարգ. ՟ա. պ. ՟Դ։)
Գեղեցկատեսիլ աստղ լուսաբեր ծանուցեալ, եւ մթացուցեալ երէկ. (Պիսիդ.։)
cf. Գեղեցկատես.
Գեղեցկատեսակ շինուած, դրախտ, որդի, պատուիրան. (Պիտ.։ Արշ.։ Ճ. ՟Բ.։ Սարգ. ՟ա. պ. ՟Դ։)
Գեղեցկատեսիլ աստղ լուսաբեր ծանուցեալ, եւ մթացուցեալ երէկ. (Պիսիդ.։)
well shaped, made, printed, pretty.
Ի հեռաւորս արձակէին զգեղեցկատիպսն՝ որ ընտրէին. (Շ. եդես.։)
to embellish, to adorn;
to enrich, to fashion, to revive, to render handsome.
Սրբեաց յաղտեղութենէն, գեղեցկացոյց արդարութեամբ. (Սարգ. յկ. ՟Դ։)
beauty, charms, graces, delicacy, gentility, decency, neatness, elegance;
ornament, enamel, flower, embellishment, bloom;
— տեղւոյ, amenity.
Բարեչափութիւն անդամոց հանդերձ վայելուչ գունով գեղեցկութիւն առնէ մարմնոյ. (Նիւս. բն.։)
Գեղեցկութիւն՝ չափակցութիւն մասանց մարմնոյ՝ հանդերձ բարւոք գունով. (Ոսկիփոր.։)
Գեղեցկութիւն մարդոյ, նոճի, նաւաց, տան, վայրի, արարածոյն։ Գեղեցկութեան արարչապետն։ Թագ գեղեցկութեան.եւ այլն։
Գեղեցկութիւն հասակի, դիմաց, երկրի, քայռամանեկի. (Խոր.։ Եղիշ.։ Յհ. իմ.։)
Գեղեցկութիւն վարդապետութեան, կամ մտաւորաց։ Գեղեցկութիւնք ի վանս. իբր լաւութիւն, բարեկարգութիւնք. (Իգն.։ Եզնիկ.։ Վրք. հց. ՟Բ։) (Յն. գալլօս, է նոյն ընդ հյ. ձայնիս գեղ. այլ ոմանք ի յունաց ստուգաբանութեամբ իմա հանեն ի ձայնէս գալէօ, որ է կոչել, ըստ առածի արիսպագացւոյն.
to desire, to wish, to be inclined, moved, to grow tender.
Աղաչեաց զարքայ, եւ դեղձեցաւ, խոնարհեալ առ ոտս. (Պտմ. աղեքս.։)
cf. Գեղձամ.
Աղաչեաց զարքայ, եւ դեղձեցաւ, խոնարհեալ առ ոտս. (Պտմ. աղեքս.։)
strong or intense desire, eagerness, wish, longing.
Շարժեսցէ զկենդանին առ գեղձումն ցանկութեան (կերակրոյ). (Նիւս. կազմ. ՟Լ՟Բ։)
Արտօսրահոս գեղձումն։ Ըստ բնութեան շարժեցեալք դիւրաւ ի գեղձումն. (Պիտ.։)
Բարեկամացս գեղձումն այսքան փղձկի ի դորա ողորմելիսդ՝ որ վասն իմ, կերպարանք. (Լմբ. պտրգ.։)
fleece, wool.
πόκος vellus, lana Գզաթ. բուրդ. ասր.
Գեղմն իմանալի, զոր ետես գեդէովն։ Գառինքն օրինականք ... ետուն մեզ զգեղմն ընդունիչ զցօղն երկնային. (Շար.։)
Գեղմնն ասու, զոր խնդրեաց տեղալ ի վերայ նորայ միայն անձրեւ. (Եփր. դտ.։)
woolly, hairy.
Որ բարձեալ ունի ի վերայ իւր զգեղմն. չխուզած, բրդոտ.
cf. Գեղմնաբարձ.
Հարիւր հազար խոյոց գեղմնաւորաց. (՟Դ. Թագ. ՟Գ. 4. յն. հանդերձ գեղմամբքն։)
peasant, countryman;
rustic, rural, country.
որ եւ ԳԵՂՋԵԱՅ, ԳԵՂՋՈՒԿ. Բնակ գեղջ. շինական. գեղացի, գեղի մարդ.