Your research : 43 Results for ւ

Entries' title containing ւ : 10000 Results

Դրուժ

cf. Դրժանք. cf. Դրժող.

• «նենգութիւն, խարդախութիւն. 2. նենգող, խարդախ». այս իմաստներով նշա-նակում է ԱԲ, բայց մատենագրութեան մէ» առանձին չէ գործածուած, այլ բարդութեանս և ածանցմանց մէջ. այսպէս՝ ուխտադրուժ Երեմ. գ. 7, 10. Հռ. ա. 31. Ոսկ. հռ. Փարպ., տիրադրուժ Եզն. Կորիւն. Բուզ., բարեդրուժ Ոսկ. հռովմ. Բ. տիմ., դրժել (<*դրուժել, «խաբել, դաւաճանել, ուխտը մերժել» Փիլ. լին. Յհ. կթ., դրժողութիւն Խոր. Յհ. իմ. պաւլ., դրժութիւն Պիտ., դրժումն Փիլ., դըր-ժադաւ Յհ. կթ., դաւադրժող Յհ. կթ. գրուած է նաև շրջեալ -ժր-ձևով. ինչ. դժրել Փարպ., դժրանք Իգն. Նիւս. երգ., դժրութիւն Ոսկ. ա-նոմ. դ. (իսկ Զգօնի դժրամիտ, դժրեալ ձևե-րը (էջ 284-5) ասորի բնագրին համաձայն պէտք է ուղղել դժուարամիտ, դժուարել՝ ըստ Վարդանեան, ՀԱ, 1914, 120)։-Նոր գրա-կանում՝ երդմնադրուժ, խոստմնադրուժ ևն.-հմմտ. նաև դրուժ «դև», դրուժան և դրաժել բառերը։

• = Հպրս. duruž, duruǰ «ստել», զնդ, družaiti «դրժում՝ խաբում է», miϑrōdruǰ-«անհաւատարիմ, դրուժան», պհլ. druxtar «ստել», պազենդ. družidan «ստել». mihi-randruž «ուխտադրուժ»։ Իրանեան արմա-տի երկրորդ ձևը ներկայացնում են հպրս. [other alphabet] drauga-, զնդ. draoγa-պհլ. drōγ, drōg, պրս. [arabic word] durōγ, քրդ. durūγ, աֆղան. darōγ, բելուճ. darōg, drōg «սուտ, ստախօսութիւն». սրանցից փոխա-ռութեամբ էլ բուդ. դուրունի, ջէք. դու-րուխճի «ստախօս» (Horn, § 557, Bartho-lo'naz, 768)։ Այս բոլորը ծագում են հնխ. dlreugh-արմատից, որի պարզականն է dhreu-, և որի ձայնդարձներն են dhrou-dhur, dhru, dhuer-. հմմտ. սրանցից ծագած հետևյալ բառերը՝ սանս. drúhyati «վնասե-լու ջանալ», լատ. fraus «խաբեբայութիւն, սխալ, թակարդ, ոճիր», լիթ. nu-draudus «դատապարտելի», հիսլ. draugr, իռլ. aur-drach «ուրուական, խաբէական տեսիլ». հսաքս. uidriogan, հբգ. triogan, գերմ. trugen «խաբել», սանս. dhruti-«խաբէու-թիւն», dhūrvati «խաբելով թակարդը գցել», dhurtu-«խորամանկ, նենգաւոր», dhvarā-«խաբէական», dhvarā «սատանայ» ևն (Wal-de, 313-4, Pokorny, 1, 874)։-Հիւբշ. 146։

• ՆՀԲ հանում է դժ, դժուար բառերից։ Windisch. 10 հյ. դժ-և սանս. duç-yami։ Ուղիղ մեկնեց նախ Եւրոպա, հանդէս Վիեննայի, 1849, էջ 200, իբր հպրս. դհուրուժ։ Այնուհետև գալիս են Lag. Urgesch. 650, Müller, SWAW. 42, 253՝ իբր սանս. druh, զնդ. druj ևն։ Տերվ. Նախալ. 88 սանս. druh, ղնդ. druǰ, հպրս. duruǰ, պրս. durōz հսաքս. driogan ձևերի հետ, հնխ. drugh, dhrugh արմատից։ Meillet, MSL, 7, 58 ուզում է հայ բառը բնիկ համարել՝ նկատելով որ դրուժան< *դրոյժան ներկայացնում է dhreugh-իսկ դրժել<*դրուժել՝ dhrugh-ձայն-դարձը։ Հիւնք. դաշն բառից։ Սրմագա-շեան, Արմէնիա՝ համեմատում է ռում. dârjire «խոժոռեալ դիմադրութիւն» ձև-վի հետ։


Դրուժան

cf. Դրժող.


Դրօշագործութիւն (ութեան)

s.

statuary, sculpture.


Դրօշաւոր (աց)

adj.

banneret;
ensign.


Դրօշուած (ոց)

s.

sculpture, image.


Դքսութիւն (ութեան)

s.

duchy, dukedom.


Դքսուհի

s.

duchess.


Եաւթն

cf. Եօթն.


Եբենագործութիւն (ութեան)

s.

cabinet-work.


Եգիպտահաւ

s.

turkey-cock;
ibis.


Եգիպտուհի (հւոյ)

s.

egyptian woman.


Եդեմաբուղխ

adj.

that has its origin in Eden, horn or produced in Eden.


Եդեմաբուծին

cf. Եդեմաբուղխ.


Եդեմահիւս

adj.

composed of the flowers of Eden;
of choice flowers.


Եդեմատունկ

adj.

planted or placed in Eden.


Եզաբանութիւն (ութեան)

s.

soliloquy.


Եզաբուն

adj.

sole, only, even


Եզականութիւն (ութեան)

s.

singularity.


Եզերումն (րման)

s.

end, term.


Եզնալեզու (զուի)

s.

bugloss, oxtongue.


Եզնալուծ (լծոյ)

s.

team, yoke.


Եզրակացութիւն (ութեան)

s.

conclusion;
result;
epilogue.


Եզրակացուցանեմ (ուցի)

va.

to conclude, to infer.


Եզրացուցանեմ (ուցի)

va.

to conclude, to terminate.


Եզրացուցիչ (չի, չաց)

adj.

conclusive.


Եթիւայ (այց, աց)

cf. Եթիայ.


Եթիւմայք (այց)

cf. Թիւմ.


Ելամուտ

s.

place through which one goes and enters.


Ելեկտրականութիւն (ութեան)

s.

electricity.


Ելեկտրամագնիսութիւն (ութեան)

s.

electromagnetism.


Ելեկտրացուցանեմ (ուցի)

va.

to electrify.


Ելեկտրացուցիչ

s.

electrifier.


Ելեկտրութիւն (ութեան)

s.

cf. Ելեկտրականութիւն.


Ելեւել՞՞՞առնել

sv.

to concur, to vie with, to emulate;
to surpass;
—ս զմիմեամբ առնելով, with emulation, vying with each other, in concurrence;
ճառ զճառից — արարից, I will pass from one subject to another.


Ելեւել՞՞՞խաղալ

sv.

cf. Ելեւել՞՞՞առնել.


Ելեւէջք

s. mus.

act of ascending and descending;
undulation, wavy motion;
gamut, scales;
—ս առնել, to go up and down;
to swing, to undulate, to wave;
— ձայնից, երգոց, modulation, cadenee, trill, quaver, tune.


Ելեւմուտք (մտից)

s.

act of going out and in;
expenditure and income;
vestige, foot-step, trace;
զ— երկրիս եկեալ էք տեսանել, to spy the nakedness of the land you are come.


Ելողութիւն (ութեան)

s.

proceeding, emanation.


Ելուզակ (աց)

s.

highwayman, robber, bandit, vagabond.


Ելուզակաբար

adv.

highwayman-like.


Ելուզակից

s.

companion of a highwayman, of a robber.


Ելուզակութիւն (ութեան)

s.

depredation, robbery


Ելուզանեմ (ուզի)

va. math.

to extract;
to produce;
— զքառակուսի արմատ, to extract the square root.


Ելուզումն (ման)

s. math.

shoot, sprout, production;
extraction;
— արմատոց, evolution.


Ելութիւն (ութեան)

s.

being, existence.


Ելումն (ման)

s.

proceeding, emanation, birth, emission.


Ելումուտ

cf. Ելեւմուտք.


Ելունդն (լնդան)

s.

carbuncle, boil;
pimple, blister, bubo, malignant tumour;
— ելանել, հանել յանթս, to form a gathering under the arm-pits;
— քանդակաց, alto-relievo.


Ե՜կ դու

cf. Ե՜կ.


Եկամուտ (մտից, աց)

s. adj.

s. adj. revenue, income, settled income, annuity, interest, rent;
proselyte, neophyte;
foreign, extrinsic, exotic, false;
—ք արքունի, finances;
— տարեկան, revenue, annual income;
ստանալ զեկամուտն, to receive one's income.


Definitions containing the research ւ : 4031 Results