Definitions containing the research բ : 10000 Results

Դժրեմ, եցի

va.

to defraud;
to deceive.

NBHL (2)

Դժրեաց զիշխանն։ Կա՛մ ըմբռնել, կա՛մ դժրել ի մահ. (Յհ. կթ.։)

Վասն առ միմեանս դժրելոյն (կամ դրժելոյն). (Լմբ. ատ.։)


Դժրողութիւն, ութեան

s.

fraud, infidelity, perfidy, non-observance;
snare, contravention;
deceit.

NBHL (1)

Ոչ մեկնի ի դժրողութեան (կամ դրժողութեան) բարուցն. (Խոր. ՟Բ. 23։)


Դժրութիւն, ութեան

s.

cf. Դժրողութիւն.

NBHL (1)

Ոչ մեկնի ի դժրողութեան (կամ դրժողութեան) բարուցն. (Խոր. ՟Բ. 23։)


Դժրիչ

adj. s.

cheat, infidel, perfidious, disloyal, traitorous.


Դժրող

cf. Դժրիչ.


Դի, ոց

s.

dead body, corpse;
carcass.

NBHL (1)

Արկից զդիս ձեր զդիակամբք կռոց ձերոց. (Ղեւտ. ՟Ի՟Զ. 30։)


Դիագող

adj.

who lifts or plunders dead bodies;
who steals idols

NBHL (1)

Հետամուտ լինի ղաբան, վասն հռաքէլի՝ դիագողին. (Մագ. ոտ. մանուչ.։)


Դիազարդութիւն, ութեան

s.

act of dressing a dead body;
act of embalming;
burial

NBHL (1)

Փոխի թագաւորական շքեղ եւ երեւելի դիազարդութեամբ. (Արծր. ՟Ա. 14։)


Դիազերծ առնեմ

sv.

to disinter, to strip dead bodies.


Դիաթաւալ

adj.

dead, killed, stretched on the ground;
— կացուցանել, — յերկիր կործանել, to overturn, to throw down dead bodies, to strike stiff to the ground.

NBHL (1)

ԴԻԱԹԱՒԱԼ կամ ԴԻԹԱՒԱԼ. Իբրու դի թաւալեալ, տապալեալ, տապաստ արկեալ ի դաշտի. վարի ընդ բայի, որպէս Տապաստ արկանել կամ անկանիլ. καταστρωννύω, -νυμι humi sterno, consterno, -or, πίπτω cado գետինը փռել, փռուիլ.


Դիակապուտ, պտաց, ից

adj.

that strips dead bodies.

NBHL (1)

ԴԻԱԿԱՊՈՒՏ τυμβωρύχος busta eruens, spoliator mortuorum, vespillator որ եւ Դիակողոպուտ, Դիազերծ. Կապտօղ եւ կողոպտօղ զմեռեալս՝ ի բացի եւ ի գերեզմանի.


Դիակիր, կրաց

adj. s.

that carries, buries the dead.

NBHL (5)

Կրօղ կամ բարձօղ զդի. մեռելակիր. մանաւանդ նմանութեամբ.

Խառնուած բաղկացեալ յոգւոյ եւ ի մարմնոյ՝ դիակիր է (հոգին՝ մարմնոյ)։ Գինեզինութեամբք եւ խոհակերութեամբք՝ դիակիր եմք մարմնովս (որ ուտէ զկենդանիս). (Փիլ. լին.։)

Հոգի մեռեալ ի մեղաց անտի՝ ի մարմինն եդեալ կայ իբրեւ ի շիրմի, եւ նա դիակիր շիջի զօրէն անասնոց։ Մեղաւորքն իբրեւ դիակիրս շրջին. (Սարգ. յկ. ՟Գ։ եւ Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Թ։)

(Ծերն) դիակիր ինքեան, եւ կենդանւոյն մեռեալ. (Լմբ. սղ.։)

Ցորչափ չէ շնչաբերեալ սաղմն, դիակիր է մայրն. (Տօնակ.։)


Դիակն, կանց

s.

corpse, dead body;
պաճուճել գեղովք զ—, to embalm;
առնել — անթուելի, to make great carnage;
դիակունք կռոց, destruction of idols.

NBHL (6)

Իբր ա. Դիակնացեալ.

ասի զանկենդան չաստուածոց ի գիրս Մծբ. եւ Եփր.

νεκρός, τεθνικῶς mortuus, κώλα corpora Դի. շաղիղ. մեռեալ. մարմին մարդոյ վախճանելոյ. արձան կործանեալ կամ փշրեալ. մեռել. լեշ. Տե՛ս (՟Ա. Թագ. ՟Ժ՟Ե. 46։ ՟Լ՟Ա. 8։ ՟Գ. Թագ. ՟Ժ՟Դ. 11։ Տոբ. ՟Ա. 21։)

Արկից զդիս ձեր զդիակամբք կռոց ձերոց. (Ղեւտ. ՟Ի՟Զ. 30։)

Զդիակն բելայ պաճուճեալ իմն դեղովք։ Դիակամբք թշնամեաց լցին զդաշտն ամենայն. (Խոր. ՟Ա. 10։ ՟Գ. 37։)

Ողորմելի տեսլեամբ անկեալ դիակունս ի վերայ դիականց. (Ղեւոնդ.։)


Դիակնանամ, ացայ

vn.

to become a corpse, to die.

NBHL (1)

Եւ անդ դիակնացեալք շուրջ զքաղաքաւն. (Լմբ.։)


Դիակողոպուտ

cf. Դիակապուտ.

NBHL (1)

Յաղագս դիակողոպտից։ Զդիակողոպուտ՝ եթէ ըմբռնեսցի եւ այլն. (Մխ. դտ.։)


Դիակոյտ, կուտի

s.

heap of corpses.

NBHL (3)

Սատակումն դիակոյտ բազմութեան. (Յհ. կթ.։)

Գէշ եղեալ եւ դիակոյտ ապականութեամբ. (Վրդն. ծն.։)

Ի դիակուտեալ մարմինս նոցա գթելով։ Ի փախստենէ սրոյն ի դիակուտեալ մարմինսն գլորելով. (Նիւս. մկ. բեթղ.։)


Դիահանութիւն, ութեան

s.

burial, funeral procession, obsequies.

NBHL (1)

Օրհնութեամբ յուղարկեն զգնացեալն. յուղարկութիւն կոչեն, եւ ոչ դիահանութիւն. (Ոսկ. ՟ա. տիմ. ՟Ժ՟Դ։)


Դիահանք, հանաց

s.

cf. Դիահանութիւն.

NBHL (1)

Օրհնութեամբ յուղարկեն զգնացեալն. յուղարկութիւն կոչեն, եւ ոչ դիահանութիւն. (Ոսկ. ՟ա. տիմ. ՟Ժ՟Դ։)


Դիանամ, ացայ

va. vn.

cf. Դիեմ

NBHL (1)

Դիանայր, եւ ստնդիեցաց աղբիւրս կաթին բղխէր. (Պրոկղ. ի ստեփ.։)


Դիապաշտութիւն, ութեան

s.

idolatry.

NBHL (1)

Ոչ ունի խնդութիւն կռամոլ դիապաշտութիւնն, այլ տխրութեամբ լցեալ է. (Եփր. աւետար.։)


Դիապատեմ, եցի

va.

cf. Դիազարդեմ.

NBHL (1)

Դիապաշտեցաւ (տէրն), եւ զմեր վէրս բժշկեաց. (Խոսր.։)


Դիապատիկ

cf. Դիազարդ.

NBHL (1)

Եւ եբր Դիապատեալ.


Դիապատութիւն, ութեան

s.

cf. Դիազարդութիւն.


Դիասնունդ՞՞՞լինիմ

vn.

to be nourished with a mothers milk, to suck milk from the breast.

NBHL (1)

Իննամսեայ յորովայնի բնակէ, եւ դիասուն լինի. (Նանայ.։)


Դիասուն՞՞՞լինիմ

sv.

cf. Դիասնունդ՞՞՞լինիմ.

NBHL (1)

Իննամսեայ յորովայնի բնակէ, եւ դիասուն լինի. (Նանայ.։)


Դիեմ, եցի

va.

to suck, to suck milk from the breast.

NBHL (7)

θηλάζω lacteo, sugo Ծծել զկաթն ի ստեանց մօր կամ դայեկի. դիանալ, իրօք կամ նմանութեամբ. ծիծ ուտել.

Ընդէ՞ր դիեցի ես զստինս մօր իմոյ. (Յոբ. ՟Գ. 12։ Երգ. ՟Ը. 1։)

Դիեսցո՛ւք սիրով զկաթն բանի. (Խոսր.։)

Երկիր դիեալ անձրեւօք. (Լմբ. առակ.։)

Դան դիէ զբարութիւն. (Եփր. օրին.։)

Տղայք զկոտորեալ մարամբքն փարէին, եւ դիէին զարիւն ստեանց նոցա որպէս զկաթն. (Կաղանկտ.։)

Ծնաւ ի կուսէ, եւ խնամածութեամբ պահպանեալ՝ դիեցաւ կաթամբ ի նմանէ. (Մխ. ապար.։)


Դիեցիկ

adj.

suckling, that sucks.

NBHL (1)

Լեզուք դիեցիկ մանկանց. (Ողբ. ՟Դ. 4։)


Դիեցումն, ման

s.

act of sucking.


Դիեցուցանեմ, ուցի

va.

to suckle, to nourish with milk, to give suck.

NBHL (3)

որ եւ Դիացուցանել. Տալ դիել կամ ծծել. սնուցանել կաթամբ ստեանց. իրօք կամ նմանութեամբ. ծիծ տալ, կաթ տալ.

Դիեցուցեր կաթնասուն։ Դիեցուցանելով զկուսական քո սուրբ զկաթն. (Շար.։)

Կաթնասուն ստեամբքն դիեցոյց։ Մայրենի կաթամբ ջամբեալ դիեցուցեր։ Նար.։


Դիզադէզ

adj. adv.

much heaped up, in a heap.

NBHL (1)

Որոտմունք ստիպաւ դիզադէզ. (Մծբ. ՟Ժ՟Բ։)


Դիզան

adj.

piled, raised.

NBHL (1)

Անստոյգ բառ, իբր Դիզացեալ, բարձրացեալ. կամ բայ, որպէս Դիզեցան, դիզացան.


Դիզանամ, ացայ

vn.

to gather;
to rise;
— հերաց, to bristle up, to stand.

NBHL (3)

διαδίδωμι, διαχύω diffundor որ եւ ԴԻԶԱՆԻԼ. Դէզ լինել ի վեր կոյս. բարձրանալ, ծառանալ, վերելս առնել զմիմեամբք. բարդիլ. կուտակիլ. ծաւալիլ.

Ելանէր դիզանայր բոցն ի վերոյ քան զհնոցն ի քառասուն եւ յինն կանդուն. (Դան. ՟Գ. 47։)

Խորք կոչէ զյաճախումն խորհրդոցն՝ որք դիզանան ի վերայ մտացն. (Լմբ. սղ.։)


Դիզանեմ, դիզի

va.

to amass, to gather, to heap up, to pile, to accumulate, to sheaf;
to pile up;
to raise, to make straight.

NBHL (2)

ԴԻԶԱՆԵՄ որ եւ ԴԻԶԵԼ. Կուտել. բարդել. դնել ի վերայ միմեանց. շեղջել. դիզել.

Փուշս վարուց դիզի։ Դիզի, բարդեցի. (Նար. ՟Ի՟Է. եւ Նար. յիշ.։)


Դիզանիմ, դիզայ

vn.

cf. Դիզանամ.

NBHL (3)

Դիզել, եւ դիզանալ. կուտակիլ. բարձրանալ. եւ Բազմանալ ի վերայ միմեանց. խռնիլ.

Ծուխ խնկոյն ելանէր դիզանէր իբրեւ զամպ։ Ծուխն՝ որ դիզանէր, նշան լինէր գործոյն. (Եզեկ. ՟Ը. 11։ ՟Ա. Մակ. ՟Դ. 20։)

Զմիմեամբք դիզանէր ի միմեանց վերայ (ամբոխն). (Ագաթ.։)


Դիզեմ, եցի

va.

cf. Դիզանեմ.

NBHL (6)

Բարդեա՛ եւ դիզեա՛ անձինդ մեղապարտի բամբասանս յոքունս. (Նար. ՟Խ՟Ե։)

Ի վերայ անձանց ձերոց զայդչափ բազում մահապարտութիւնն դիզեալ կուտեցէք. (Փարպ.։)

Խոտ ի վերայ խոտոյ դիզու. (Իսիւք.։ եւ Վանակ. յոբ.։)

Զցանկութիւնսն բորբոքեալ դիզու. (Փիլ. լին.։)

Իբր կր. Դիզանիլ.

Ինքն ամպն բրդի, դնի, դիզու ի բարձրաւանդակ վայրսն. զոր եւ ձիւն անուանեմք. ( Շիր.։)


Դիզում, զի

va.

cf. Դիզեմ.

NBHL (6)

Բարդեա՛ եւ դիզեա՛ անձինդ մեղապարտի բամբասանս յոքունս. (Նար. ՟Խ՟Ե։)

Ի վերայ անձանց ձերոց զայդչափ բազում մահապարտութիւնն դիզեալ կուտեցէք. (Փարպ.։)

Խոտ ի վերայ խոտոյ դիզու. (Իսիւք.։ եւ Վանակ. յոբ.։)

Զցանկութիւնսն բորբոքեալ դիզու. (Փիլ. լին.։)

Իբր կր. Դիզանիլ.

Ինքն ամպն բրդի, դնի, դիզու ի բարձրաւանդակ վայրսն. զոր եւ ձիւն անուանեմք. (Շիր.։)


Դիթաւալ

adj.

cf. Դիաթաւալ.

NBHL (1)

Զօրութեամբն քրիստոսի զնա եւս դիթաւալ յերկիր ընկենոյր. (Պտմ. վր.։)


Դիկլիկոն

s.

omentum.

NBHL (1)

ԴԻԿԼԻԿՈՆ լաւ եւս՝ ԴԻԿԼԻԴՈՆ. յն. տի՛գլիտօն. ի ձայնէս. δικλίς, δίκλιδος իբր Երկփակ. երկբացիկ, եւ այլն. ... պէսպէս առմամբ. եւ առանձինն՝ Թաղանթ որ պատէ ի ներքուստ իբրեւ պարկ զախոնդանս.


Դիմագրաւ, ից

adj. adv.

that exposes himself, that ventures, adventurous, hazardous;
adventurer;
hold, insolent;
boldly;
— լինել, to expose one's self, to venture

NBHL (3)

Որ ընդդէմ ոսոխին նախագրաւ բերի. իբր յառաջամարտիկ. ախոյեան. նահատակ. աձնամատոյց. ձեռներէց. յանդուգն. դիմակաց. հակառակորդ. առաջ նետուօղ.

Դիմագրաւ ընդդէմ նորա գտանէին չարութեամբ. (Յհ. կթ.։)

Մի՛ դիմագրաւ լինիր մահկանացու ազգիդ կենդանութեան. (Սարգ. ՟բ. պ. ՟Բ։)


Դիմագրաւեմ, եցի

vn.

cf. Դիմագրաւ լինիմ.

NBHL (1)

ԴԻՄԱԳՐԱՒԵՄ ԴԻՄԱԳՐԱՒԻՄ. Դիմագրաւ լինել. միջամուխ բերիլ. համարձակ դիմել. զդէմ ունել. յանդգնիլ. իշխել. առաջ նետուիլ.


Դիմագրաւիմ, եցայ

vn.

cf. Դիմագրաւ լինիմ.

NBHL (1)

ԴԻՄԱԳՐԱՒԵՄ ԴԻՄԱԳՐԱՒԻՄ. Դիմագրաւ լինել. միջամուխ բերիլ. համարձակ դիմել. զդէմ ունել. յանդգնիլ. իշխել. առաջ նետուիլ.


Դիմագրաւութիւն, ութեան

s.

boldness, courage, assurance.

NBHL (1)

Ասել ընդ նահատակին (դաւթի), որ զայս դիմագրաւութիւն առ բարին ունէր միշտ, թէ վասն քո մեռանիմք զօրհանապազ։ Դիմագրաւութիւն զօրեղ եւ անհերքելի. (Նար. կ.։ Նար. ՟Հ՟Ա։)


Դիմադարձ, աց

adj.

that resists, opposes;
contumacious, disobedient, contrary.

NBHL (2)

ἁντικείμενος, ἁντιστάς, προσκεκουκότως oppositus, adversarius, resistens որ եւ Ընդդիմադարձ. Դիմակաց. որ ի դիմի հարկանի կամ բախի. հակառակորդ. դէմ դարձօղ, դէմ կայնօղ.

Աստուծոյ դիմադարձ լինիս։ Ընդ բարեգործսն նայեա՛ց, եւ մի ընդ դիմադարձսն։ Որ քեզ դիմադարձիդ ետ, ո՞չ ապաքէն եւս առաւել պօղոսի տայր. (Ոսկ. մտթ. եւ Ոսկ. փիլիպ.։)


Դիմադարձութիւն, ութեան

s.

opposition, resistance, contrariety.

NBHL (1)

Հակառակութիւն՝ բանիւ կամ գործով։ (Առակ. ՟Ի՟Դ. 26։ Փիլ. իմաստն.։ Պիտ.։ Երզն. մտթ.։ Բենիկ.։)


Դիմադրական, ի, աց

adj.

opponent, contrary.


Դիմադրեմ, եցի

va.

cf. Դիմադարձեմ.


Դիմադրութիւն, ութեան

s.

antiperistasis;
cf. Դիմադարձութիւն.

NBHL (1)

Ասիցէ ասէ ոք ի ձէնջ. իբրու դիմադրութեամբ իմն զբանս ի կիր արկանէ. (Սարգ. յկ. ՟Է։)


Դիմակալեմ, եցի

vn.

to oppose, to resist, to abide by.

NBHL (2)

Դիմակայ բազմութեանն լինել. (Յհ. կթ.։)

Աննահանջ արութեամբ դիմակայեալ. (Մագ. ՟Ի՟Է։)


Դիմակաց

cf. Դիմադարձ.

NBHL (1)

Ըմբերանեալ զդիմակաց կողմնն. (Եզնիկ.։)


Դիմակցիմ, եցայ

vn.

cf. Դիմադարձիմ.

NBHL (1)

Հակառակաբանութիւն, կամ գրգռութիւն առ ի հատուցմունս դիմակցողին. (Նեղոս.։)