eldest, first-born.
Ռուբէն անդրանիկ իմ, սկիզբն որդւոց իմոց։ Զանունն անդրանկանն։ Անդրանկին իւրում։ Փոխանակ ամենայն անդրանկաց։ Ես եմ որդի քո անդրանիկ։ Անդրանկաւ եզին քո։ Յանդրանկէ անտի փարաւոնի՝ մինչեւ ցանդրանիկ աղախնոյ, եւ մինչեւ ցանդրանիկ ամենայն անասնոց։ Յանդրանկանէ անտի փարաւոնի. եւ այլն։
seniority, primogeniture, right of primogeniture.
Ի նոցանէ արդարութեամբ բարձաւ անդրանկութիւնն, փոխանակ զի ի խաչ հանին զտէրն անդրանկութեան. (Եփր. ծն.։)
again, anew, afresh;
from or to the same place, in the same situation;
— դառնալ, to return;
— սկսանել, to recommence;
— ասել, to repeat or say over again;
cf. Անդէն.
Կամ փոխանակաւ. անոր տեղը. գարշըլըգ.
Մտեալ անդրէն փութանակի առ թագաւորն. (Մրկ. ՟Զ. 25։)
uncreated state.
Յաղագս անեղութեան, եւ լինելութեան։ Բազում իւիք նշանակելով առեալ լինի անեղութիւն։ Անեղութիւն է՝ որ չեւ եւս եղեալ. իսկ հնարաւոր լինել, եւ դարձեալ անեղութիւն ասի, որ ոչ եղեալ երբէք, եւ ոչ լինել կարող է. ասի դարձեալ անեղ, որ էն եւ գոյր, սակայն ոչ եղեալ յումեքէ. (այն է բո՛ւն անեղն՝ Աստուած). ապա ուրեմն եղիցի ամենայն իրօք անեղութեանն՝ անեղութիւն պատկեր (այս ինքն անեղին՝ անեղ պատկեր). (Կիւրղ. գանձ. ՟Ա։)
not broken in, unruly;
unbridled, unreined, ungoverned, debauched.
ἁχάλινος. infrenis, effrenis. Արձակ յերասանակէ. անսանձ. լիրբ. եուլարսըզ. կէմսիզ. զապթսըզ.
not bounded by time, eternal
Որոյ չիք երբ. անժամանակ. յաւիտենական. ատենի տակ չընկած.
cf. Աներեւակ.
Գործարան (հատու) վաղվաղակի մաշելով՝ այնպիսին աներեւան գտանէր, եւ լինելոյ այլ ոչ էր հնար։ Արհեստքն յայնմ ժամանակի աներեւանք էին. (Պղատ. օրին. ՟Գ։)
invisible, vanished;
imperceptible, insensible;
—, յ—ս լինել, to vanish, to disappear, cf. Աներեւութանամ;
— լինելն, disappearance;
infinitive;
Աներեւոյթ, Յաներեւոյթս, աներեւութաբար, invisibly.
Սահմանական, իմանամ. աներեւոյթ, իմանալ։ Աներեւութին ներգործական, լնուլ. կրաւորական, լնանիլ. (Սիմոն ջուղ.։) (ըստ յն. ասի, ἁπέμφατον . այլ եւ ἁόριστον . իսկ լտ. infinitum
state of any thing without ornament, disfiguration, despoliation.
Ի խուն վայրկենի կազմեցեր, պատրաստ կացուցեր զանզարդութիւն ամենից եղանակաց։ Ընդ անզարդութեան երկաթոյս՝ պղինձ պճնելի. (Նար. ՟Կ՟Գ. ՟Բ։)
rascally, knavish, roguish, wicked;
foolish, mad.
Անզգամ է՝ որ բանակաւն սխալէ, եւ զչարն հաճութեամբ որպէս զբարի գործէ։ Անզգամ վասն այնորիկ է, զի զոր գիտէ՝ կամաւ արհամարհէ, եւ չար կամացն իւր հետեւելով՝ արհամարհէ զգիտութիւնն Աստուծոյ. զի այս է տեսակ անուանդ զօրութեան. (Լմբ. առակ.) եւ (Լմբ. սղ.։)
thunder-clap, thunder;
noise, explosion, crash, report.
Թուի ամպուռք, ամպուռոյցք. կամ րոպէ՝ այս ինքն արկած՝ ամպոց. տրոփումն ամպոց. ամբոխումն օդոց. մրրիկ. փոթորիկ. եւ ամենայն խառնակութիւն, վրդով, յոյզք. խռովութիւն. κηδοιμός tumultus, turba ըստ մեզ նաեւ turbo, procella. գայ, գըյամէթ, գառսամպա, գարըշըգլըգ. քիւթիւրտիւ. փաթըրտը. Ըստ նախկին նշանակութեան կարծին բանքս.
monthly;
menses;
monthly pay.
μηνιαῖος, ἑπιμήνιος menstruus Սեպհական ամսոյ. ամսային. ամսաւոր. ամսօրեայ ժամանակ. ամսըւան. պիր այլըգ. մահեանէ.
ԱՄՍԱԿԱՆ. առաւել ռմկ. որպէս օրէնք կանանց. դաշտան, եւ դաշտանական. տեռատեսութիւն. ἕμμηνος, τα ἕμμηνα menstrualis, mestruum . այլըգ.
beginning of the month, calends.
Վիրք եւ յոյնք իւրեանց ամսամտովք ոչ վարին, այլ զհետ երթան այլոց. (Վանակ. տարեմտ.։)
inhabiting a fortified place;
guard of a fortress.
Ամրական եւ պահպանական պարիսպ։ Զմեծանունն վկայարան՝ ամրական գրութեամբ նորոգապէս վայելչացուցին. (Նար. կուս. եւ Նար. խչ.։)
castle;
citadel;
fort, fortress;
redoubt, outwork.
Պաշարեցին զամրոց դարանակալացն". յն. զբանակ. (Ա. Մակ. ՟Ժ. 80.)
Մարտ ընդ բոլորից իսկ ամրոցաց հայոց դնէր։ Բնակեալ կային յամրոցի անդ։ Պատեցաւ շուրջանակի զամրոցաւն. (Յհ. կթ.։)
solidity, durability, strength;
re-enforcement, establishment, confirmation, settlement, corroboration;
fort, fortification;
redoubt, outwork.
Անդ հանգուցին զտապանակն եւ զխորանն յամրութիւն լերինն (Սիոնի). (Լմբ. սղ.։)
to assemble, to concentrate;
to enclose, to confine;
to fold, to furl, to tighten, to pack, to tuck;
to shorten, to restrain, to contract;
to straiten, to stint, to limit, to bound;
— զմիտս՝ զանձն, to recollect one's self, to collect one's ideas;
— զմեռեալն, to bury the dead, to inter;
— զսուրն, to sheathe a sword.
Երկամանակք ասին, վասն զի երբեմն ձգտին, եւ երբեմն ամփոփին. (Թր. քեր.։)
shame, confusion, abashment;
bashfulness;
ignominy, turpitude;
baseness;
յ— առնել, to put to shame, to confound;
յ— լինել՝ զամօթի հարկանել, to be ashamed, to be confounded, to blush;
—ք, privy parts.
Ամօթն՝ բանական հոգւոյ է կիրք։ Ամօթն մեծ է քան զերկիւղն. (Լմբ. սղ.։)
Ընդէ՞ր արարէք զիս յամօթի. (Վանակ. յոբ.։)
Զխեղ անդամ ամօթոյն անակնածելի ցուցանէ (աղքատն). (Մանդ.։)
shame, confusion, abashment;
bashfulness;
parts of shame.
Ամօթ, եւ իրք ամօթոյ. ամօթալիք. գարշելիք. ծանականք. առականք. անվայելչութիւն. խայտառակութիւն. խպնելիք. այըպ. րէզալէթ. րուսվայլըգ. ἁσχημοσύνη turpitudo, αἱσχύνη pudor, ignomina, dedecus, τὸ αἱσχρόν turpe probrosum
vintager.
ԱՅԳԵԿԻԹՔ որ եւ ԱՅԳԵԿՈՒԹՔ. Կութք կամ կթումն այգեաց. ժամանակ խաղող քաղելոյ կամ կթելոյ զայգիս. էգի կթողը. պաղպօզուճու, գադդաֆ.
at day-break, at the dawn of day, in the morning;
— —, every morning.
Ոչ գոյ մարթ այսօր բանական իմանալ զկենդանի, այգուն՝ անբան. (Անյաղթ պորփ.։)
such, like, similar, so.
Զի՞նչ գործես, ո՛վ այդպիսիդ. իջուցանես ի յերկիր զյոյսն մեր։ Ուստի՞ դուք, ո՛վ այդպիսիքդ, եւ մեծին եւ փոքուն զքանակն ի վերայ բերէք։ Ասացէ՛ք մեզ ո՛վ այդպիսիքդ։ Ասա՛ ինձ, ո՛վ այդպիսիդ. (Կիւրղ. պրպմ. ԼԷ։ եւ գնձ. ՟Ժ՟Ա. ԻԹ։)
cf. Այդր.
Առ ի զարդ կամ թարմատար վարի բառս՝ նշանակ իրիք կրկնութեան. (զի յայլ լեզուս չդնի ինչ) որպէս այսրէն. անդրէն. վերստին. նորէն. կինէ. թէքրար. կամ այդր. ի դմին վայրի, ի դոյն իսկ. ի դոյն ինքն. նոյն տեղը, բո՛ւն, ինքը. ասըլ, քէնտի.
new-born.
Նորածին. այսօրածին, այժմ եւ ի ժամանակի յայսմիկ ծնեալ անժամանակն.
recent, modern, new.
Չարչարանք այժմեան ժամանակիս. (Սարգ. յկ. ՟Ե։)
from this moment or time, henceforth, henceforward.
Յայսմ ժամանակէ. ի ժամէ աստի. արդէն, կամ արդ նորոգ. այժմ. յայժմուս. հիմակւընէ, հիմըկուց, հիմակ. շիմտիտէն. հէմէն շիմտի.
cf. Այժմեան.
Յայժմու ժամանակիս. (՟Բ. Կոր. ՟Ը. 14։)
ԱՅԺՄՈՒՍ. ՅԱՅԺՄՈՒՍ. ԶԱՅԺՄՈՒՍ. ԱՌ ԱՅԺՄՈՒՍ. Այժմ. յայժմու ժամանակի. ի ներկայումս. եւ առ այժմ. հիմակ, հիմակուց հիմա. շիմտի, շիմտիլիք. τανῦν, ἑν τῷ παρόντι. nunc impraesentiarum
another, other;
different, unlike;
some;
—ով ճանապարհաւ, by another way;
—ով օրինակաւ, in another manner;
—ոք, another;
եւ ոչ — ոք, even another;
յայլմէ կողմանէ, another side, the other side;
— է ասել եւ — գործել, it is one thing to say, another to do;
եւ այլն, —ովքն հանդերձ, and so on;
— ընդ այլոյ, one for another, pellmell;
— յայլմէ լինել, to lose one's presence of mind, to be overcome by joy or fear;
ոչ — իւիք, in no other way;
— ընդ —ոյ ասել, to say equivocally, ambiguously.
Յարոյց ինձ Աստուած զաւակ այլ փոխանակ Հաբիլի։ Փորեաց այլ ջրհոր։ Զեօթն ամ եւս այլ։ Ի թագաւորութենէ ի ժողովուրդ յայլ։ Զայցելութիւն նորա զայն այլ տարցի։ Այլով կերպարանաւ. եւ այլն։
Այլ յայլմէ եղեւ (Զաքէոս), փոխանակ մաքսաւորի նախանձաւոր, փոխանակ անհաւատի հաւատացեալ. (Ոսկ. զաքէ.։)
Իւրաքանչիւր ոք ի նոցանէն այլ առ այլով ի մէջ միմեանց մտեալ (ժամանակ թագաւորելոյն). (Եւս. քր. Ա։)
Յերկուցն փախիցէ (խորհրդոց), եւ յիւրում ժամանակի այլ ընդ այլ ընթասցի. (Կլիմաք.։)
ԱՅԼ ԸՆԴ ԱՅԼՈՅ. Այլ ոք փոխանակ այլոյ, եւ այլ ինչ փոխանակ այլոյ իրիք. ուրիշ մը, ուրիշ բան մը.
Սովորութիւնք այլ ընդ այլոյ յեղանակեցան. (Նար. խչ.։)
ԱՅԼ. որպէս ռմկ. ա՛լ, մէյմալ. տահա, արթըգ, պիր տահա. ἕτι. adhuc, amplius. Ե՛ւս. եւ ե՛ւս. այլ եւս. տակաւին. այսուհետեւ. նշանակ կրկնութեան, եւ առաւելութեան.
ԱՅԼ. իբր այլ եւ. այլ գլխովին իսկ, անգամ. հա՛պա, ալ. հէմ. պիլէ. տէ. որպէս եւ ի լտ. փոխանակ ասելոյ sed etiam, առընտիր մտենագիրս երբեմն գրի sed.
Ա՛յլ երբեմն ի մականական խաղսն. (Խոր. Գ. 55։)
Հոգի եւ մարմին մարդոյ են այլ եւ այլ բնութիւնք։ Ըստ այլ եւ այլ ժամանակի. (Շ. թղթ.։)
Ոմանք կա՛մ յայլում եւ յայլում ժամանակս, եւ կամ այլովք պատուհասիւք տանջեալք եղեն. (Փիլ. նխ. բ.։)
Յայլ եւ յայլ տեղիս եւ ժամանակս գրեցին. (Սկեւռ. յար.։)
Զայս հազարամեայ ժամանակս վարդապետք այլ եւ ա՛յլ տեսին։ Այլ եւ այլ զառ նա հայելն ուսուցից առնել. (Լմբ. յայտն. եւ Լմբ. ատ.։)
Յայլ եւս ամսն։ Զայլ եւս ժամանակն. (Ղեւտ. ԻԵ. 18։ Ա. Պետ. Դ. 2։)
Եւ այլ եւս եօթն օր, եւ ածից ես անձրեւ։ Վաստակեսցես ինձ զեօթն ամ եւս այլ։ Այլ եւս երեք աւուրք. եւ այլն։ ԱՅԼ ԵՒՍ. ՄԻ՛ ԵՒՍ ԱՅԼ. ՈՉ ԵՒՍ ԱՅԼ. Ա՛յլ անգամ. միւսանգամ. դարձեալ. աւելի եւս. եւ եւս. այսուհետեւ. կամ մի՛ եւս. ո՛չ եւս. (յորս ա՛յլ, եւ ե՛ւս, զնոյն նշանակեն. իբր ռմկ. ա՛լ, մէյմալ. տահա. պիր պահա.) cf. Ա՛ՅԼ. մ։
but, yet, still, however;
only, but;
now, then.
Յարոյց ինձ Աստուած զաւակ այլ փոխանակ Հաբիլի։ Փորեաց այլ ջրհոր։ Զեօթն ամ եւս այլ։ Ի թագաւորութենէ ի ժողովուրդ յայլ։ Զայցելութիւն նորա զայն այլ տարցի։ Այլով կերպարանաւ. եւ այլն։
Այլ յայլմէ եղեւ (Զաքէոս), փոխանակ մաքսաւորի նախանձաւոր, փոխանակ անհաւատի հաւատացեալ. (Ոսկ. զաքէ.։)
Իւրաքանչիւր ոք ի նոցանէն այլ առ այլով ի մէջ միմեանց մտեալ (ժամանակ թագաւորելոյն). (Եւս. քր. Ա։)
Յերկուցն փախիցէ (խորհրդոց), եւ յիւրում ժամանակի այլ ընդ այլ ընթասցի. (Կլիմաք.։)
ԱՅԼ ԸՆԴ ԱՅԼՈՅ. Այլ ոք փոխանակ այլոյ, եւ այլ ինչ փոխանակ այլոյ իրիք. ուրիշ մը, ուրիշ բան մը.
Սովորութիւնք այլ ընդ այլոյ յեղանակեցան. (Նար. խչ.։)
ԱՅԼ. որպէս ռմկ. ա՛լ, մէյմալ. տահա, արթըգ, պիր տահա. ἕτι. adhuc, amplius. Ե՛ւս. եւ ե՛ւս. այլ եւս. տակաւին. այսուհետեւ. նշանակ կրկնութեան, եւ առաւելութեան.
ԱՅԼ. իբր այլ եւ. այլ գլխովին իսկ, անգամ. հա՛պա, ալ. հէմ. պիլէ. տէ. որպէս եւ ի լտ. փոխանակ ասելոյ sed etiam, առընտիր մտենագիրս երբեմն գրի sed.
Ա՛յլ երբեմն ի մականական խաղսն. (Խոր. Գ. 55։)
Հոգի եւ մարմին մարդոյ են այլ եւ այլ բնութիւնք։ Ըստ այլ եւ այլ ժամանակի. (Շ. թղթ.։)
Ոմանք կա՛մ յայլում եւ յայլում ժամանակս, եւ կամ այլովք պատուհասիւք տանջեալք եղեն. (Փիլ. նխ. բ.։)
Յայլ եւ յայլ տեղիս եւ ժամանակս գրեցին. (Սկեւռ. յար.։)
Զայս հազարամեայ ժամանակս վարդապետք այլ եւ ա՛յլ տեսին։ Այլ եւ այլ զառ նա հայելն ուսուցից առնել. (Լմբ. յայտն. եւ Լմբ. ատ.։)
Յայլ եւս ամսն։ Զայլ եւս ժամանակն. (Ղեւտ. ԻԵ. 18։ Ա. Պետ. Դ. 2։)
Եւ այլ եւս եօթն օր, եւ ածից ես անձրեւ։ Վաստակեսցես ինձ զեօթն ամ եւս այլ։ Այլ եւս երեք աւուրք. եւ այլն։ ԱՅԼ ԵՒՍ. ՄԻ՛ ԵՒՍ ԱՅԼ. ՈՉ ԵՒՍ ԱՅԼ. Ա՛յլ անգամ. միւսանգամ. դարձեալ. աւելի եւս. եւ եւս. այսուհետեւ. կամ մի՛ եւս. ո՛չ եւս. (յորս ա՛յլ, եւ ե՛ւս, զնոյն նշանակեն. իբր ռմկ. ա՛լ, մէյմալ. տահա. պիր պահա.) cf. Ա՛ՅԼ. մ։
besides, moreover, more.
Յարոյց ինձ Աստուած զաւակ այլ փոխանակ Հաբիլի։ Փորեաց այլ ջրհոր։ Զեօթն ամ եւս այլ։ Ի թագաւորութենէ ի ժողովուրդ յայլ։ Զայցելութիւն նորա զայն այլ տարցի։ Այլով կերպարանաւ. եւ այլն։
Այլ յայլմէ եղեւ (Զաքէոս), փոխանակ մաքսաւորի նախանձաւոր, փոխանակ անհաւատի հաւատացեալ. (Ոսկ. զաքէ.։)
Իւրաքանչիւր ոք ի նոցանէն այլ առ այլով ի մէջ միմեանց մտեալ (ժամանակ թագաւորելոյն). (Եւս. քր. Ա։)
Յերկուցն փախիցէ (խորհրդոց), եւ յիւրում ժամանակի այլ ընդ այլ ընթասցի. (Կլիմաք.։)
ԱՅԼ ԸՆԴ ԱՅԼՈՅ. Այլ ոք փոխանակ այլոյ, եւ այլ ինչ փոխանակ այլոյ իրիք. ուրիշ մը, ուրիշ բան մը.
Սովորութիւնք այլ ընդ այլոյ յեղանակեցան. (Նար. խչ.։)
ԱՅԼ. որպէս ռմկ. ա՛լ, մէյմալ. տահա, արթըգ, պիր տահա. ἕτι. adhuc, amplius. Ե՛ւս. եւ ե՛ւս. այլ եւս. տակաւին. այսուհետեւ. նշանակ կրկնութեան, եւ առաւելութեան.
ԱՅԼ. իբր այլ եւ. այլ գլխովին իսկ, անգամ. հա՛պա, ալ. հէմ. պիլէ. տէ. որպէս եւ ի լտ. փոխանակ ասելոյ sed etiam, առընտիր մտենագիրս երբեմն գրի sed.
Ա՛յլ երբեմն ի մականական խաղսն. (Խոր. Գ. 55։)
Հոգի եւ մարմին մարդոյ են այլ եւ այլ բնութիւնք։ Ըստ այլ եւ այլ ժամանակի. (Շ. թղթ.։)
Ոմանք կա՛մ յայլում եւ յայլում ժամանակս, եւ կամ այլովք պատուհասիւք տանջեալք եղեն. (Փիլ. նխ. բ.։)
Յայլ եւ յայլ տեղիս եւ ժամանակս գրեցին. (Սկեւռ. յար.։)
Զայս հազարամեայ ժամանակս վարդապետք այլ եւ ա՛յլ տեսին։ Այլ եւ այլ զառ նա հայելն ուսուցից առնել. (Լմբ. յայտն. եւ Լմբ. ատ.։)
Յայլ եւս ամսն։ Զայլ եւս ժամանակն. (Ղեւտ. ԻԵ. 18։ Ա. Պետ. Դ. 2։)
Եւ այլ եւս եօթն օր, եւ ածից ես անձրեւ։ Վաստակեսցես ինձ զեօթն ամ եւս այլ։ Այլ եւս երեք աւուրք. եւ այլն։ ԱՅԼ ԵՒՍ. ՄԻ՛ ԵՒՍ ԱՅԼ. ՈՉ ԵՒՍ ԱՅԼ. Ա՛յլ անգամ. միւսանգամ. դարձեալ. աւելի եւս. եւ եւս. այսուհետեւ. կամ մի՛ եւս. ո՛չ եւս. (յորս ա՛յլ, եւ ե՛ւս, զնոյն նշանակեն. իբր ռմկ. ա՛լ, մէյմալ. տահա. պիր պահա.) cf. Ա՛ՅԼ. մ։
to use allegories in speech;
to use the figures of rhetoric;
to allegorise.
ἁλληγορέω. aliud verbis aliud sensu ostendo, allegorice expono, interpretor Նմանութեամբ եւ առակաւ խօսել կամ նշանակել, եւ յառակաւոր միտս մեկնել, թարգմանել. թէմսիլ իլէ անզլաթմագ.
Զերկին եւ զվայր փաղանունաբար կոչեաց՝ այլաբանելով զմիտս։ Զհայրենի օրինադրութիւնն այլաբանելով։ Այլեւ այսոքիկ բանականաբար այլաբանին։ Քանզի զգայութիւնք եւ կիրք՝ հոգւոյ են օգնականք։ Զեկուցեալ է ի ձեռն այլաբանելոցն յայլում տեղիս. (Փիլ.։)
allegory;
symbol, type;
emblem;
figure, metaphor;
enigma, riddle, rebus.
ἁλληγορία, ἁλληγόρημα. allegoria, figura, interpretatio allegorica Նմանաբանութիւն. առակ. ձեւ. նշանակ. բան խորհրդաւոր կամ գաղտնի իմաստիւք. եւ իմաստ խորին, եւ մեկնութիւն նորին. թէմսիլ. թէֆսիր. մէճազ. մանայի մախֆի.
of a different colour;
unlike, different.
Զի՛նչ բնութիւն է մարդոյ փոփոխել ի միում ժամանակի յայլագոյն անդամոց, եւ դարձեալ ի նոյն գոյն հաստատել. իմա՛ ըստ յն. ձեռին մարդոյ փոփոխիլ ի միում ժամու յայլ գոյն (կամ տեսակ)։
of another kind, other, different;
otherwise, differently;
else.
Նոյն է եւ յընդմիջել այլոյ բառի, որպէս եւ ի դնիլ լոկ ա՛յլ՝ փոխանակ կրկնելոյ զբառն ամբողջ այլազգ.
who speaks another language;
foreign.
Որ զայլալեզուսն խօսէր, ոչ լսելի էր յայլսն, այլ՝ Աստուծոյ։ Այլալեզուով այն տուեալ եղեւ, որ նշանակէր՝ որ ինչ խորհրդոցն էր. (Ոսկ. ՟ա. կոր.։)
cf. Այլաղանդ.
Զայլակդենսն փութանակի կարճեա՛ ի կենաց. (Եղիշ. ՟Ը։)
of a different religion.
Զվայրենաբարոյ ազգս եւ զայլակրօնս նշանակէ. (Երզն. մտթ.։)
of a different belief, sectary;
pagan;
heterodox.
Զվայրենաբարոյ ազգս եւ զայլակրօնս նշանակէ. (Երզն. մտթ.։)
of a different form or figure.
παραλλάγμενος. discrepans, inusitatus, prodigiosus Այլակերպ. նորաձեւ. անսովոր, եւ անակնկալ. նորահրաշ.
to vary, to be altered, to change;
to degenerate, to become corrupt;
to be disaffected, to be alienated;
to be indisposed.
Հրեղէն երկինքն շուրջ գալ ասի, եւ ոչ այլայլիլ. եւ երկիր այլայլիլ, եւ ոչ շուրջ գալ. (Վանակ. տարեմտ.։)
roguery, knavery;
malignity, ill turn, wicked action.
Անզգամութիւն է չարութիւն բանականին՝ պատճառ կելոյ չարաչար. (Արիստ. առաք.։)
insensible, inanimate, dull, stupid;
besotted, infatuated, stupefied.
Եւ անմիտ. անիմաստ. անբան. անբանական. ապուշ. թմրած.
insensibly, imperceptibly;
stupidly;
cf. Անզգայաբար.
Եւ անմիտ. անիմաստ. անբան. անբանական. ապուշ. թմրած.
odd, not a pair;
different, dissimilar;
— գործել, to spoil the pair, to render dissimilar.
Որ չէ զոյգ, կամ չունի իւր զոյգ. անհաւասար ըստ քանակի, կամ ըստ այլոյ բանի. անհանգէտ. անհամեմատ. անմիաբան. եւ կոճատ. ἅνισος. impar, inaequalis. ջուխտ չեղօղ, աննման, անյարմար. էշսիզ, ույզունսուզ, մէնէնտի օլմայան, թեք, տէնգսիզ.
Քանւոյն մանաւանդ եղիցի ուրոյն յատուկ՝ զոյգ, եւ անզոյգ ասիլ. (Արիստ. քանակ.։)
that does not exist, null, none;
nothing, non-entity.
Տարր ժամանակիս յանէից. (անդ. ՟Ծ՟Ե.) այս ինքն ի համար ոչնչի, անցաւոր։
imprecation, malediction;
execration, horror, detestation.
Զընդ անիծիւքն ընդ օրհնաբանութեամբ արարեր. (Վանակ. յոբ.։)
not opaque, transparent.
Յուղարկելոցն ըմբոշխնել անընդդիմահար դիպուածով զստացուածոցն առաւելութիւն. (Պիտ.։) (Նովին առմամբ նշանակէ եւ թափանցիկ։)
unfading;
incorruptible;
amaranth.
Անթառամ ասելովն՝ զմիշտ պայծառութիւնն նշանակէ, եւ զնոյնպէս ունելն։ Անթառամն ասելով՝ զնոյնօրինակ ունելն առակէ. (Սարգ.։)
inexplicably.
Որ ի Հօրէ անժամանակապէս, եւ ի մօրէ անթարգմանաբար. (Շար.։)
proconsulship.
ἁνθυπατεία. proconsulatus. Պաշտօն եւ իշխանութիւն փոխանակի բդեշխին.