Definitions containing the research դար : 4777 Results

Այսպէս

adv.

thus, in this manner, in the same manner;
so.

NBHL (1)

Եւ զի այս այսպէս է։ Եւ արդարեւ այս այսպէս. (Լմբ.։)


Այսպիսի, պիսւոյ, պիսեաց

adj.

such, like, in this manner, of this sort;
such, so great.

NBHL (1)

Յամենայնէ այսպիսեացս անըստգիւտ եղեալ։ Այսպիսեօք դարմանօք. (Պիտ.։)


Այսրէն

adv.

back, again;
եկից — ենդհուպ, I shall return here immediately, I shall be hack presently.

NBHL (3)

Ժողովուրդ իմ դարձցին այսրէն։ Է՛ջ, եւ ե՛լ այսրէն։ Իբրեւ մտանէր Մովսէս, մերկանայր զպատրուակն, մինչեւ այսրէն ելանելոյ։ Այսրէն վաղվաղակի տագնապաւ դառնային։ Հասեալ այսրէն՝ ունէին զճակատուն տեղի. եւ այլն։

Մինչեւ ի դարձ գալստեան իմոյ այսրէն. (Ագաթ.։)

Այսրէն դարձեալք՝ ուստի ելին։ Ոչինչ տրտմիմք յայսրէն դարձուցանելն (յետս զառեալն). (Շ. թղթ.։)


Այսօր, զայս օր, ցայսօր

adv.

today, this day;
մինչեւ ցայսօր, to this day, up to this time.


Այտ, ի, ից

s.

cheek;
համբուրել զայտս, to embrace, to kiss the cheek.

NBHL (1)

Իբրեւ զնկար գեղեցկայարմար զայտսն զարդարէին. (Լաստ. ԾԶ։)


Այրական, ի, աց

adj.

virile, manly.

NBHL (1)

(Մկրտեալն՝ սպիտակ զգենու), վասն զի այրականիւ եւ աստուածատեսակաւ առաքինութեամբ ի հակառակիցն՝ անզարդն զարդարի. (Դիոն. եկեղ. ՟Բ։)


Այրեաց տալ

sv.

to burn;
յարեաց եւ յաւեր դարձուցանել, to burn and to ravage.


Այց

s.

visit;
search;
inspection;
— առնել, յայց ելանել, to visit, to go to see, to make a visit;
— եւ խնդիր առնել, յայց եւ ի խնդիր ելանել, to search, to examine, to observe.

NBHL (1)

Այցելութեամբ այց արասցէ ձեզ Աստուած, եւ հանցէ զձեզ յերկրէս յայսմանէ։ Յայցելութեան՝ յորում այց արասցէ ձեզ Աստուած, հանջիք եւ զիմ ոսկերս։ Ուրախ եղեւ, զի արար Աստուած այց որդւոցն Իսրայէլի։ Եւ այց արար Տէր Աննայի, եւ յղացաւ։ Ո՞վ է որդի մարդոյ, թէ այց ինչ արասցես դու նմա։ Ա՛յց արա այգւոյս այսմիկ, եւ դարմա՛ն տար սմա։ Ա՛յց արա մեզ ի փրկութեան քում։ Այց արար Աստուած ժողովրդեան իւրում ի բարութիւն. եւ այլն։


Այցելու, ուի, աց

s.

visitor;
inspector, bishop.

NBHL (2)

Եւ այս ստացուած ընչից նորա յայցելութենէն։ Տաց զայցելուս քո յարդարութիւն։ Այցելու եւ վերակացու ի վերայ նոցա. (Յոբ. Ի. 29։ Ես. Կ. 17։ Նեեմ. ՟Ժ՟Ա. 9։)

Ներանձնացեալդ այցելու։ Զայցելուն դարման ընտրութեան. (Նար.։)


Այցելութիւն, ութեան

s.

visit;
visitation;
search;
inspection;
examine.

NBHL (1)

Նախախնամութիւն. տեսչութիւն. խնամ. հոգ. դարման. նազըրէթ, միւպաշերէթ.


Անագան

adv. adj.

late, behindhand, tardily, long, slowly;
late, tardy;
long, slow, not ready, not prompt;
— ուրոմն, — երբէք, too late very late;
at latest, at the latest.


Անագորոյն

adj.

perfidious, disloyal, traitorous, treacherous, treasonable, faithless;
cruel, ferocious, inhuman, barbarous.

NBHL (1)

Անդարձք ի մեղաց, եւ անագորոյնք ի չարեաց. (Եղիշ. երէց.։)


Անալոցագոյն

adj.

insipid, tasteless;
pernicious;
very unproductive.

NBHL (1)

Որ չէ ալոցագոյն. ո՛չ սննդարար, եւ ո՛չ պտղածին. իբր կարի անալացեալ եւ անբեր. անհամ, անպէտ եւ վնասակար.


Անախորժ

adj.

insipid, tasteless, unsavoury;
hated, disliked.

NBHL (2)

Եւ չախորժօղ. դժկամակ. երես դարձնօղ. հազ եթմէյէն.

Անախորժ լիցի կոկորդն որ ծկտայ. եւ դարձեալ ա՛յլ ըմբեսցէ, եւ փսխէ. (Աթ. Կիւրղ.։)


Անակնառու

adj.

cf. Անաչառ

NBHL (1)

Արդարեւ նախախնամեն անակնառու. (Շ. հրեշտ.։)


Անակնառութիւն, ութեան

s.

cf. Անաչառութիւն.

NBHL (2)

Ո՞ւր արդարութիւն իցէ, ո՞ւր անակնառութիւն. (Ոսկ. ՟ա. թես.։)

Մի՛ ոք գործիցէ ինչ առանց օրինաց եւ իրաւանց, այլ՝ արդարութեամբ եւ անակնառութեամբ. (Մխ. դտ.։)


Անաճելի, լւոյ, լեաց

adj.

cf. Անաճ.

NBHL (1)

Կատարեալ դարձեալ ասի որպէս անաճելի, եւ միշտ կատարեալ։ Անաճելի եւ անեղծանելի՝ միշտ կատարեալ. (Դիոն. ածայ. ԺԳ. յորմէ եւ Երզն. մտթ.։)


Անանձուկ

adj.

unconfined, wide, large;
disagreeable.

NBHL (1)

Ոչ անձուկ. ոչ նեղ. լայն. ընդարձակ. լանուարձակ. չանուարձակ, կէնիշ.


Անաչառ

adj. adv.

impartial, showing no respect of persons, upright, disinterested, just, fair, righteous, exact;
strict, austere, severe, rigid, rigorous;
cf. Անաչառաբար.

NBHL (1)

ἁπροσωπολήπτης, ἁδέκαστος, non accipiens personam vel munus, ἁπότομος, severus. Որ ոչն աչառէ. անակնառու. որ չառնու ակն. անկաշառ. արդարակորով. անխտիր. անխնայ. հատու. կտրուկ. խադըր կէօնիւլ պագմազ.


Անաչառութիւն, ութեան

s.

impartiality, disinterestedness, uprightness, justness, sincerity;
strictness, rigour, austerity, severity.

NBHL (2)

Արդարադատ եւ անաչառու։ Հրամայեմք անաչառու լսել. (Մագ. ԺԴ. ԾԹ։)

Ոչ աչառելն. չառնուլն ակն մարդոյ. անխտրութիւն. անվրէպ արդարադատութիւն.


Անապակ, աւ

adj.

pure, unmixed, neat, unadulterated.

NBHL (1)

Այն օր՝ անապակ է յողորմութենէ արդար իրաւունքն Աստուծոյ. (Լմբ. սղ. ՃԹ։)


Անապաշխար, ի, ից

adj. adv.

cf. Անապաշաւ.

NBHL (1)

Չապաշխարօղ. անզեղջ. անապաշաւ. անդարձ. ծրդեալ մեղօք. թէօպէսիզ.


Անապատասէր

adj.

loving solitude, or retired situations, retired, solitary.

NBHL (1)

Բնակութիւն ջայլամանց, զի անապատասէր է թռչունդ։ Անապատասէր թռչնոց լինել դադար. (Մխ. երեմ.։)


Անառակաբար

adv.

dissolutely, lewdly, wantonly;
prodigally, lavishly.


Անառիկ

adj.

impregnable, inexpugnable

NBHL (1)

Իբրեւ աշտարակ հզօր, կամ ամրոց անառիկ է արդարութիւն. (Լծ. կոչ.։)


Անասնասնոյց

adj.

cf. Անասնաբոյծ.

NBHL (1)

κτηνότροφος. Որ ինչ քաջ սնուցանէ զանասունս. խոտաւէտ եւ պարարտ (վայր). անասնաբոյծ, խաշնադարման.


Անասուն, սնոյ, սնոց

adj. s.

irrational;
animal, brute.

NBHL (1)

Զգազանս, եւ զանասունս։ Ամենայն անասնոց, եւ ամենայն թռչնոց երկնից, եւ ամենայն գազանաց վայրի։ Մեծատուն յոյժ՝ անասնով եւ արծաթով։ Արդարն ողորմի անասնոյ իւրում։ Որոց անասնոց մատչէր արիւնն։ Իբրեւ զանխօս անասունս. եւ այլն։


Անաստուածութիւն, ութեան

s.

atheism;
ungodliness, irreligion.

NBHL (1)

Մի՛ դարձեալ զբարեմտութիւնս մեր՝ անաստուածութեանդ առնիցես սկիզբն. (Առ որս. ՟Է։)


Անարատ, ից

adj.

immaculate, without sin, innocent, irreproachable;
clear, refined;
intact, pure, whole, perfect.

NBHL (2)

Կամ ազատ ի մեղաց. անբիծ հոգւով, եւ ըստ Աստուծոյ քաղաքավարութեամբ. անախտ. անմեղ. արդար. անպարտ. անստգիւտ. ἅμεμπτος, ἁθῷος, inculpatus, irreprehensibilis, innocens, insons, կիւնահսըզ, պիկիւնահ, մասում.

Հաճո՛յ լեր առաջի իմ, եւ լե՛ր անարատ առաջի Տեառն։ Ո՞ ոք իցէ մարդ՝ որ եղեւ անարատ։ Այր անարատ։ Կեանք անարատ։ Գնային յամենայն պատուիրանս եւ յիրաւունս Տեառն անարատք։ Ըստ արդարութեան օրինացն լեալ անարատ։ Հաստատել զսիրտս ձեր անարատս ի սրբութիւն։ Զի եթէ առաջինն անարատ էր, ապա երկրորդն տեղի ոչ խնդրէր։ Գիտեմ, զի անարատ զիս ոչ թողուցուս։ Յանօրէնութենէ անարատ ոչ արարեր զիս։ Անարա՛տ արա զիս ի հալածչաց իմոց. եւ այլն։


Անարգելութիւն, ութեան

s.

freedom, state of any thing free from obstacle or hinderance.

NBHL (1)

Ժպտումն հանդարտագոյն, զանարգելութիւն ծաղու ողջախոհացուցանելով. (Առ որս. ԺԳ։)


Անարդ, ոյ

adj.

uneven, unpolished.

NBHL (1)

Որոյ չկայցէ արդ, այս ինքն զարդ կամ յօրինուած. անյարդար. անշուք. անհարթ. անհեթեթ. անձեւ. տձեւ. անզարդ, տգեղ, անշնորհք. ուսլուպսուզ, չիրքին, նասազ. ἁσχήμων, figura carens, deformis, turpis


Անարդութիւն, ութեան

s.

deformity.

NBHL (1)

Յանարդութենէն եւ յանհեթեթութենէն դարձոյց ի զարդ. (Եզնիկ.։)


Անարժան, ի, ից, աց

adj.

unworthy, unfit, improper;
condemnable, blamable, illegal, dishonest;
— համարել, to disdain.

NBHL (1)

Որ չէր արժան. անարդար. անիրաւ. անօրէն. նամուսթահագ, նահագ. իբր ἁπάξιος, indignus, ἅδικος, injustus, iniquus.


Անբան, ից

adj. s.

irrational;
dumb;
animal;
blockhead.

NBHL (1)

Անբան մասունքն հակառակին կործանիլ ի մեղսն, եւ բանականն ընդդէմ դարձեալ՝ ոչ տայ թոյլ. (Լմբ. սղ.։)


Անբասիր

adj.

innocent, irreproachable;
— առնել, to exculpate.

NBHL (1)

Անբասիր կրօնաւորութեամբք։ Արդար է Տէր ի բանս իւր, եւ անբասիր ի յաղթութեան իւրում. (Լմբ. պտրգ. եւ Լմբ. հանգ.։)


Անբաւ, ից

adj.

infinite, unbounded, unlimited, innumerable, immense.

NBHL (1)

Անբաւ աղէտք, կամ դարմանք։ Անբաւք յերէոցն. (Պիտ.։)


Անբաւածաւալ

adj.

immense, unlimited.

NBHL (1)

Յանբաւածաւալ ճառագայթից արեգականն արդարութեան. (Ուռպ.։)


Անբաւութիւն, ութեան

s.

infinity, immensity.

NBHL (1)

Զարարածոց ասի՝ իբր անթիւ եւ անհամար բազմութիւն. եւ մեծութիւն կամ ընդարձակութիւն յոյժ յոյժ.


Անբերութիւն, ութեան

s.

infertility, barrenness.

NBHL (1)

Նովին դարմանովքն՝ որովք խնամէր, տանջէ եւ խրատէ անբերութեամբն. (Յճխ. ՟Է։)


Անբժշկական, ի, աց

adj.

cf. Անբժշկելի.

NBHL (1)

ἁνίατος. insanabilis, irremediabilis Անբոյժ. անբժշկելի. անդարմանելի. չըռընտնալու, ճար չըլլալու. չարէսիզ, իլաճսըզ, նէճիս.


Անբոյժ

adj.

incurable.

NBHL (1)

Անբուժելի. անբժշկելի. անբժշկական. անդարմանելի. անփարատելի. որում չիք ապաքինումն եւ դեղ. դեղ չըլլալու, ճար չըլլալու. իչաճսըզ, չարէսիզ. ἁνίατος, ἁθεράπευτος, ἁήκεστος, insanabilis, irremediabilis.


Անբոյս

adj.

unfruitful, barren.

NBHL (1)

Ընդարմացեալ կային ընդ հողով անբոյսք. (Մամբր.։)


Անբովանդակելի, լւոյ

adj.

cf. Անբովանդակ.

NBHL (1)

Նոքա՝ որ արդարքն էին, անբովանդակելիք էին յուսով եւ հաւատով. (Վրդն. դան.։)


Անգարշ

adj.

that does not disgust;
— լինել, not to disgust.

NBHL (1)

Ի հրեշտակաց փառամատոյց պատմուճանաւ զարդարեալ անգարշ որդեա՛կ իմ վաչէ աղուանից արքայ. (Գիւտ թղթ. առ վաչէ։)


Անգէտ

adj.

ignorant, unlearned, stupid, awkward;
յանգէտս, ignorantly, inadvertently;
at all events, at all hazards;
յանգէտս լինել, to connive, to dissemble.

NBHL (1)

Զազդ մի զանգէտ եւ զարդար կորուսանիցե՞ս։ Զանգէտսն ճարտարին համարձակեաց առատութիւն արուեստգիտութեան. (Ծն. Ի. 4։ Իմ. ԺԴ. 18։)


Անգիւտ

adj.

unfindable, rare, precious, dear.

NBHL (1)

Որ ոչն գտանի, կամ չէ գտեալ, եւ անգտանելի. անդարմանելի. անհնարին. պուլունմազ. չարէսիզ.


Անգործութիւն, ութեան

s.

idleness, inaction, indolence;
inefficacy.

NBHL (1)

ἁπραξία, τὸ ἁνενέργητον. otium, cessatio, ineptio. Անգործն կալ մնալ. դադարումն ի գործոյ. դատարկութիւն. հեղգութիւն. իշսիզլիք, ավարելիք.


Անդաստան, աց

s.

cultivated land, fields;
village.


Անդողդոջ

adj.

unshaken, firm.

NBHL (1)

Առանց դողդոջելոյ. անշարժաբար. հանդարտիկ.


Անդորր

adj.

quiet, still, tranquil, calm, mild, peaceable;
easy, convenient, comfortable;
— or յանդորրու, peaceably, in tranquillity;
comfortably, at ease;
— առնել, յ— հանել, to calm, to quiet, to soften, to appease, to comfort.

NBHL (3)

Կամ որպէս ընդարձակ, յընդարձակի. յարձակ. εὑρύχωρον. spaciosum, amplum.

πλατύς, εὑρύχωρος. latus, spaciosus, amplus. Լայն եւ արձակ. ընդարձակ. դիւր եւ հանգիստ. կէնիշ, պօլ, վասիյէ.

Անդորր դադար, կամ հանգիստ. (Վրք. հց.։ Նար. Լմբ.։)