Definitions containing the research կայ : 5175 Results

Բազմօրեայ, էի, ից

NBHL (2)

Ահա վկայութիւն Աստուծոյ բազմօրեայ. (Սիսիան.։)

ԲԱԶՄՕՐԵԱՅ. πολυήμερος longaevus Երկայնակեաց. բազմամեայ. հին աւուրց.


Բազումժամանակեայ

NBHL (1)

Որ յԱդամայ հետէ բազումժամանակեայ արգելեալ կային. (Կոչ. ՟Դ։)


Քերովբ, ից

cf. Քերովբիմ.

NBHL (2)

Արասցե՛ս երկուս քրովբէս ոսկիս ճախարակայս։ Խօսեցայց ընդ քեզ ի վրուստ ի քաւութենէ անտի ի միջոյ երկուց քրովբէիցն։ Արասցես խորան տասնփեղկեան. քերոբ՝ գործ անկուածոյ գործեսցէս զնոսա։ Արասցես վարդագոյր. գործ անկուածոյ գործեսցես զնա քերուբ. (Ել. ՟Ի՟Ե. ՟Ի՟Զ։)

Ի վերնայարկն սորա հիանշմար քերոբիմբք, եւ ստորակայն ախճապակք. (Տաղ.։)


Քերովբէ, ից

cf. Քերովբիմ.

NBHL (2)

Արասցե՛ս երկուս քրովբէս ոսկիս ճախարակայս։ Խօսեցայց ընդ քեզ ի վրուստ ի քաւութենէ անտի ի միջոյ երկուց քրովբէիցն։ Արասցես խորան տասնփեղկեան. քերոբ՝ գործ անկուածոյ գործեսցէս զնոսա։ Արասցես վարդագոյր. գործ անկուածոյ գործեսցես զնա քերուբ. (Ել. ՟Ի՟Ե. ՟Ի՟Զ։)

Ի վերնայարկն սորա հիանշմար քերոբիմբք, եւ ստորակայն ախճապակք. (Տաղ.։)


Քերովբիմ, աց

s. pl.

cherub;
cherubim.

NBHL (2)

Արասցե՛ս երկուս քրովբէս ոսկիս ճախարակայս։ Խօսեցայց ընդ քեզ ի վրուստ ի քաւութենէ անտի ի միջոյ երկուց քրովբէիցն։ Արասցես խորան տասնփեղկեան. քերոբ՝ գործ անկուածոյ գործեսցէս զնոսա։ Արասցես վարդագոյր. գործ անկուածոյ գործեսցես զնա քերուբ. (Ել. ՟Ի՟Ե. ՟Ի՟Զ։)

Ի վերնայարկն սորա հիանշմար քերոբիմբք, եւ ստորակայն ախճապակք. (Տաղ.։)


Քեց

adj.

detached, divided, separated.

NBHL (1)

Ընդ սպիտակն հարկանին եւ ընդ սեաւն եւ ընդ ամենայն ընդդիմակսն, որ քեց եւ որիշ եւ բացակայ են գունովն. (Նիւս. կազմ. ուր յն. լոկ διΐσταμαι disto. բացակայիլ։)


Խրոխտական, ի, աց

NBHL (1)

Ուր կայցէ խրոխտումն. խրոխտ (ըստ ամենայն առման)


Ծաղկուտ

NBHL (1)

Իբր Ծաղրածու. ծիծաղօղ. (եթէ չկայցէ սխալ գրչի)


Ծնունդ, ծննդեան, ծննդոց

NBHL (2)

Ծնունդ չար զհայր իւր անիծանէ։ Ծնունդք եւ որդիք ձեր։ Ծնունդք նոցա ընդ նոսա։ Զծնունդս ենակայ։ Ի ծննդոցն ռափայ կամ սկայից։ Ծննդեամբք որովայնի, եւ ծննդեամբք խաչանց քոց։ Օձք ծնունդք իժից։ Եւ ահա ծնունդ մարախոյ գայր։ Մի՛ եղիցի ծնունդ որթոյ։ Գիտէի ոչ զնա, թէ ծնունդ որթոյ։ Գիտէի ոչ զնա, թէ ծնունդ իցէ սոցա. եւ այլն։

Զորս ի ծնունդսն սկայամարտութինս. (Դիոն. թղթ.։)


Կամարար, աց

NBHL (1)

ԿԱՄԱՐԱՐ ասի եւ Աստուած, զի առնէ զկամս երկիւղածաց իւրոց. կամ որպէս անվրէպ կատարօղ զկամս իւր, զի կամաց նորա ոչ ոք կայ հակառակ.


Կարէձմեռն

NBHL (1)

Կարեձմեռն ձմերանի յամենայն կողմանց կայ ի վերայ նոցա. (Եփր. աղքատ.։)


Կափարիչ, չի, չաց

NBHL (1)

Կափարիչն՝ ի վերայ կայր. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 17։)


Կճրիմ

NBHL (1)

Կրճրիմ ինչ ի միջի կայցէ. (Ոսկ. ՟ա. տիմ. ՟Ժ՟Ե։)


Կրակետղ, — կայծականց

NBHL (1)

Տեսանեն կրակետղ կայծականց. (Յհ. ՟Ի՟Ա. 9։)


Կրկնաբուղխ

NBHL (2)

Ցօղով կենսակայլակ կրկնաբուխ յաղբերաց անտի զանգս մտաց իւրոց ոռոգեալ. (Եւագր. ՟Ժ։)

Ցօղով կենսակայլակ կրկնաբուխ վտակացն առոգանեալ. (Սկեւռ. յար.։)


Կրճիմն

NBHL (2)

Բազում կրճիմ ի միջի ընդ այս եւ ընդ այն ոգի կայ։ Կրճիմքն ի միջոյ բարձրեալ։ Ոչինչ այնչափ ի մէջ պատուիրանացն կայ, որչափ ինչ կրճիմ ի մէջ պատուիրանացն կայ, որչափ ինչ կրճիմ ի մէջ իցէ երեսացն եւ երեսաց. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 2. 5. 18։)

Բազում կրճիմն կայ ի մէջ այսոցիկ (ընդ շնորհս եւ ընդ օրէնս, ընդ քրիստոս եւ ընդ մովսէս). (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 13։)


Հազարաւոր, աց

NBHL (1)

Բիւրաւոր եւ հազարաւոր վկայք. (Լմբ. սղ.։)


Հանդիպիմ, եցայ

NBHL (1)

Սահմանք նոցա հանդիպեսցին ձորոյ։ Զի՞նչ օգուտ, զի հանդիպեսցուք նմա։ Հանդիպեցան միմեանց ի հովիտն սկայից. (Յես. ՟Ժ՟Թ. 11։ Յոբ. ՟Ժ՟Ա. 15։ ՟Ա. Մնաց. ՟Ժ՟Դ. 4. 15։)


Հեռակացութիւն, ութեան

NBHL (1)

Թէեւ միոյ հեռակայութան ընդմիջելով։ Յառաջ քան զբազում հեռակացութիւն. (Կիւրղ. գանձ.։ Ոսկ. յհ. ՟Բ. 29։)


Հերու

NBHL (1)

Հերու ի մերձակայ ժամանակս յապաղէիր. (Բրս. գորդ.։)


Ճարտարասանեմ, եցի

NBHL (1)

Ի ձեռն երանգաց եւ դեղոցն արուեստագործեալ հաւաստի ճարտարասանեաց զվկային նահատակութիւն. (Նիւս. ի թէոդոր.։)


Ճենճեր, ոց, աց

NBHL (1)

ἁτμίς, ἁτμός, καπνός vapor, halitus, exhalatio, fumus եւ κνίσσα nidor, arvinae vel pinguedinis fumus et odor. (արմատն կայ ի ռմկ. ճենճ. իբր փրփուր մսոյ եփելոյ, եւ աղտ իւղային) Ճարպաւոր գոլորշի իբր ծուխ ի վեր դիզացեալ ի մսոյ եփելոյ՝ սաստիկ բուրմամբ. եւ ծուխ եւ հոտ զոհի.


Ճռուղեմ, եցի

NBHL (1)

Ճնճղուկն միշտ ի ճռուղել (կամ ճռւուղել) կայ։ Որպէս ճնճղուկ միշտ ճռուղեմ կամ ճռւուղեմ). (Լմբ. սղ. ՟Ձ՟Գ. ՟Ժ՟Ա։)


Ճռուուղեմ, եցի

NBHL (1)

Ճնճղուկն միշտ ի ճռուղել (կամ ճռւուղել) կայ։ Որպէս ճնճղուկ միշտ ճռուղեմ կամ ճռւուղեմ). (Լմբ. սղ. ՟Ձ՟Գ. ՟Ժ՟Ա։)


Ճրագարան, աց

NBHL (1)

Ճրագարան տեսութեանց կերպից՝ աղբերց կայլակմունք. (Նար. ՟Կ՟Ը։)


Մատուցիչ, չի, չաց

NBHL (1)

Եղիցի վկայութիւն ի վերայ ծածուկ եւ գեղեցիկ մտաց մատուցչին։ Ամենայն պատարագ կրկին դառնան առ մատուցիչն իւրեանց։ Սէր եւ գութ եւ աղօթք մատուցողացն. (Եփր. ել. Եփր. ղեւտ.։)


Յայտնական

NBHL (1)

Սահման է բան կարճառօտ՝ յայտնական բնութեան ենթակայ իրաց. (Դամասկ.։)


Յանձնարարական

NBHL (1)

ՅԱՆՁՆԱՐԱՐԱԿԱՆ (թուղթ կամ գիր). συστατικός commendatitius. Գիր ընծայութեան, կամ բարի վկայութեան. վկայական.


Յարատեւեմ, եցի

NBHL (1)

Բաւել տոկայր, եւ զմարմնոյն պնդութիւն անհանգիստ առ ճակատամարտսն յարատեւել. (որ լինի եւ ներգ) (Արծր. ՟Գ. 12։)


Յոխորտանք

NBHL (1)

Յոխորտութեամբ լի՝ զանձն առնէր հրապարակատես։ Ի բաց դնել երկայնմտութեամբ զմարդկօրէն յոխորտութիւնն. (Պիտ.։)


Յոխորտութիւն, ութեան

NBHL (1)

Յոխորտութեամբ լի՝ զանձն առնէր հրապարակատես։ Ի բաց դնել երկայնմտութեամբ զմարդկօրէն յոխորտութիւնն. (Պիտ.։)


Յորսայսեալ կալ

NBHL (3)

Նոյ ըմպէր գինի, կայր յորսայս ի վերայ անկողնոյ։ Բազում անգամ կամք յորսայս ի մահիճսն. (Ոսկ. ղկ. եւ Ոսկ. ի քանան.։)

Ո՞վ էր գեղջուկն այն, որ կայր անդ յորսայս. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Ա։)

Եւ զդաշտն արեւելից իմն գոգցես իբր որսայսեալ ձիգ յարեգակն կոյս զերկայնութիւն պարզեալ. (Խոր. ՟Ա. 11։)


Նա

NBHL (3)

ՆԱ Ի ՆՄԱԿԱՅՔՆ. Որ ինչ ի նմա կայցէ. պարունակեալքն.

Յորժամ ի խոյզ առեալ՝ զ՝ի նմա կայսն գտցեն օգտութիւն. (Պիտ.։)

Ընդէ՞ր կոչեցաւ տուն վկայութեան. նա ուրեմն վասն մարգարէին, որ ասաց, յաւուր վկայութեան իմոյ. (Կոչ. ՟Ժ՟Դ։)


Նախապետութիւն, ութեան

NBHL (1)

Միջամուտ եղեն եւ կային ի ժողովրդեան աստ մերում գլխաւորք նախապետութեամբ. (Մծբ. ՟Ժ՟Թ։)


Ներքնագիր, գրոյ

NBHL (1)

Եւ կայ ներքնագիրս այս նուիրական մեհենային գրովք. (Պտմ. աղեքս.։)


Շողոքորթ

NBHL (1)

Խաբօղ շողոքորթ՝ յարեալ ի ստութիւն։ Խաբօղ շողոքորթ՝ անոպայ մատնիչ։ Նողկասցի մտացս կայից՝ համբոյր շողոքորթին. (Նար. ՟Լ. ՟Խ՟Ը. ՟Զ։)


Շուշան, աց

NBHL (1)

Ծաղիկ գեղեցիկ՝ սպիտակափառ կանթեղաշար՝ անուշահոտ յոյժ. կայ եւ դեղին կամ շեկ՝ վայրենի. որպէս եւ կապուտակ՝ տարբեր հոտով. ա՛յլ է եւ ջրային շուշան, կամ շուշան ի գետեզր. որ եւ Հարսնամատն, կամ Նունուֆար։ Նմանութեամբ եւ Զարդ՝ ի ձեւ շուշանի, կամ ծաղկի, եւ այլն.


Ոստրէոս

NBHL (1)

Որ անուանեալ կոչին ոստրիք։ Խեցգետին ցանկայ ուտել զմիս զեռնոյ միոջ, որ անուանեալ կոչի ոստրէոս. եւ քանզի դժուարին է ոստրէոսն, եւ այլն։ Ուստի՞ իցէ ոստրէոսն տկար զեռնոյ յղանալ ծնանել զմարգարիտն պատուական. (Վեցօր. ՟Բ։)


Որկրամոլութիւն, ութեան

NBHL (1)

Յորմէ՛ պահոց զրկեալ՝ յո՛ր որկրամոլութիւն անկայ. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Ա։)


Չարաբանութիւն, ութեան

NBHL (1)

Զարհուրեցաւ երկիր ի տեառն երկայնմտութենէն, եւ ի ծառային չարաբանութենէ. (Բրսղ. մրկ.։)


Չափաւորեմ, եցի

NBHL (1)

Չափաւորեաց արարիչն բնաւորապէս՝ ըստ սահմանի ունել զերկայնութիւն՝ ամենայն ծառոց. (Շ. բարձր.։)


Սոսկեմ

NBHL (1)

ՍՈՍԿԷՐ. որպէս բայ, փոխանակ գրելոյ՝ Սոսկայր.


Ստորոգելի

NBHL (2)

ՍՏՈՐՈԳԵԱԼ ՍՏՈՐՈԳԵԼԻ. κατηγόρημα praedicatum προσνενεμουμένον attributum. Բառ՝ որ ըստ տրամաբանից ասի զենթակայէ. պատշաճեալ ինչ ումեք կամ իմիք իրաւամբք, եւ ստուգութեամբ ասելի զնմանէ.

Յաղագս ստորոգելոյ, եւ ենթակայի։ Ստորոգեալն, եւ ենթակայն։ Բաղկանան նախադասութիւնքն ի ստորոգելոյ եւ յենթակայէ. (Անյաղթ պորփ.։)


Վաղու եւս

NBHL (1)

Զնոյն մեղս՝ զոր այլոց վաղուց գործեալ իցէ, գործիցեմք։ Նա եւս վաղուց եկեալ էին, եթէ ոչ աստուծոյ երկայնամտութեան էր խափանեալ. (Ոսկ. ես.։)


Վաղուց

NBHL (1)

Զնոյն մեղս՝ զոր այլոց վաղուց գործեալ իցէ, գործիցեմք։ Նա եւս վաղուց եկեալ էին, եթէ ոչ աստուծոյ երկայնամտութեան էր խափանեալ. (Ոսկ. ես.։)


Տակաւին, Տակաւին եւս

NBHL (3)

Եթէ տակաւին կենդանի՞ իցէ հայրն ձեր։ Տակաւին բազում է զօրդ։ Տակաւին եւ դուք անմիտք էք։ Տակաւին եւս կայր։ Եւ ինքն էր տակաւին եւս մանուկ.եւ այլն։

Կամ թէ լսիցեմ տակաւին զձայն գուսանաց։ Բայց սակայն տակաւին եւ նոցա գոյ սակաւ ինչ մեղադրութիւն։ Ոչ զկեանս եւ ոչ զամուսնութիւն տակաւին սուրբ պահեն.եւ այլն։

Թեպէտեւ գիտէր զնոսա, զի ոչ էին ընդունելոց զբանս նորա, սակայն տակաւին գայ առ նոսա։ Եւ ոչ օգնէին տակաւին ներել։ Ի՞ւ տակաւին նուազ իցեմ։ Արքայութիւն խոստացաւ. եւ մեք տակաւին թշնամանեմք զնա եւ անպատուեմք. (Իգն. Գե. ես։ Աթ. ՟Ա. Սարգ. յկ. ՟Դ։)