hunger;
hungry;
— դժնդակ, ուժգին, անհնարին, violent, canine, ravenous, appetite, or hunger;
յուղել զ—, to excite, sharpen or quicken the appetite;
—իւ հարկանիլ, to be hunger-beaten, to be or feel hungry;
մեռանել առ —ոյն, to starve, to die of starvation;
հարկանել զ—, to stay or satiate hunger.
Որք աղքատին առաւել քաղցի լինին պատճառ։ Ընդ բազմօրեայ քաղցի նոցին։ Փոխան ժուժկալութեան նոցին քաղզոյ եւ ծարաւոյ. (Շ. թղթ.։ Յիսուս որդի.։ Շ. տաղ.։)
cancer, gangrene, mortification, impetigo, moist tetter.
Եւ λειχήν impetigo, scabries saniosa. Որքինոտ կամ երքոյնոտ. կեղ եռացեալ՝ պէսպէս օրինակաւ.
sweet;
gentle.
Օգտի թզենին քաղցուենի ի կատաղի թզենւոյ անտի։ Սէր երկայնամիտ է, եւ քաղցուենի։ Ո՛ղջ լեր ինձ որդի՛ քաղցուենի. (Վեցօր. ՟Է։ Մեծբ. ՟Ժ՟Թ։ Պտմ. աղեքս.։)
համարձա՛կ է ինձ զկնի իմ եկողացն քաղցուայնի յուսովն սրտառուչ լինել զկնի զօրավարիս. (Տօնակ.։)
cf. Քաղցումն.
Զորովայն քո լցցես դուլիութեամբ վասն քաղցութեան իւրոյ։ Ի վերայ քաղցութեան հանգեաւ (կամ յագեաւ), եւ աշխատութեամբ վաստակեցաւ, եւ քնով տկարացա. (Եփր. օրին. եւ Եփր. համաբ. ստէպ։)
hunger.
Զորովայն քո լցցես դուլիութեամբ վասն քաղցութեան իւրոյ։ Ի վերայ քաղցութեան հանգեաւ (կամ յագեաւ), եւ աշխատութեամբ վաստակեցաւ, եւ քնով տկարացա. (Եփր. օրին. եւ Եփր. համաբ. ստէպ։)
bearing sweet wine.
Բազմոստեան տնկոյն ծաղկաւէտ ճիռն օրհնութեան եւ քաղցրաբաժակ. (Ճ. ՟Ը.։)
sweet-spoken, mealymouthed, smooth-tongued;
flattering.
Քաղցրաբան րանւք մի՛ ձկտիր։ Մի՛ իցէ թէ հայեսցիս ի նորա քաղցրաբան պատճուճանս։ Քաղցրաբան օրհնութեամբ. (Եւագր. ՟Ժ։ Կոչ. ՟Զ։ Գէ. ես.։)
sweet tongue, kind things, honeyed, fine or soft words, flattering discourse, flattery, wheedling, blarney.
Քաղցրաբանութեամբ եւ օրհնութեամբ պատրեն զսիրտս անմեղաց. (Հռ. ՟Դ՟Զ. 18։)
Ալէլուն քաջահնչօղ ձայնիւ զհրեշտակացն քաղցրաբանութեանն օրհնաբանութիւնսն նշանակէ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)
honeytongued;
sweet-voiced, melodiously singing.
իբրեւ զձայն երգոց քաղցրաբարբառ յօրինելոց. (Եզեկ. ՟Լ՟Գ. 32։)
Ձօնեսցո՛ւք ձայն մաքուր ընծայից քաղցրաբարբառ բանից օրհնութեամբ. (Նար. խչ.։)
mixed with sweetness, sweet;
mild, soft, temperate;
— բանք, honeyed words.
Եւ այնպէս քաղցրախառն յօրինուածով յարդարի գարունն։ Քաղցրախառն շնչել օդոյն դարնայնոյ. (Վեցօր. ՟Ը։)
temperature.
Յաղագս օդոյ քաղցրախառնութեան։ զառ ի յօդն քաղցրախառնութիւն։ զքաղցրախառնութիւն օդոյդ կարգեալ բաշխեաց։ Անձրեւք ի ժամու եւ քաղցրախառնութիւնք օդոց ի վերայ տարեւօր ժամանակացն լիցին. (Փիլ.։)
mild-looking;
fine, graceful.
Ո՛րչափ ինչ քաղցրահայեաց եւ ցանկալի իցէ տեսիլ լուսոյն։ Զքաղցրահայեաց նշուլից արեգականն։ Քաղցրահայեաց ճառագայթից. (Վեցօր. ՟Բ. ՟Ե։ Շիր.։ եւ Ճ. ՟Ա.։)
cf. Քաղցրահնչիւն.
Քաղցրահնչիւն օրհնութիւն։ Պարել զքաղցրահնչիւն գեղապարութիւնն ընդ հարսնացեալ հոգիսն. (Ճ. ՟Ա.։ Տօնակ.։ Լմբ. սղ.։)
soft-sounding, harmonious.
Քաղցրահնչիւն օրհնութիւն։ Պարել զքաղցրահնչիւն գեղապարութիւնն ընդ հարսնացեալ հոգիսն. (Ճ. ՟Ա.։ Տօնակ.։ Լմբ. սղ.։)
flowing gently.
որք զքաղցրահոս յորդեցուցէք զհոսանս։ Ամպ քաղցրահոս երկնաւոր ցօղոյն։ Զօրէն գողտրիկ եւ քաղցրահոս անձրեւաց տեղասցին ի նոսա զանազանութիւնք շնորհաց. (Ճ. ՟Գ.։ Գանձ.։ Տօնակ.։)
sweet voiced, melodious, tuneful, musical;
— բարբառով, melodiously.
Օրհնաբանեն զԱստուած քաղցրաձայն։ Սկսանին ասել ասել քաղցրաձայն։ Սկսանին ասել քաղցրաձայն, քեզ վայել է օրհնութիւն. (Գանձ.։ Տօնակ.։)
sweet-voice. melody, harmony, euphony, music;
քաղցրաձայնութեամբ իւրով, by his harmonious voice.
Երաժշտական երգոցն քաղցրաձայնութիւն։ Ազգի ազգի նուագաւոր հընչմանցն քաղցրաձայնութիւնք։ Ի քաղցրաձանյութիւն հոգեւոր օրհնութեամբ։ Քաղցրայայնութեամբ օրհնէին զԱստուած. (Լմբ. սղ.։ Պիտ.։ Խոր. հռիփս.։ ՃՃ.։)
cf. Քաղցրահամ.
Իբրու առ ձեռն շահ ինչ, եւ կամ պտուղ ինչ քաղցրաճաշակ առ գնացս ճանապարհի. (Պղատ. օրին. ՟Ի՟Ա։)
to become or grow sweet, mild;
to soften down, to relent.
Դառն էր, եւ քաղցրացաւ ջուրն։ Քուն իմ քաղցրացաւ ինձ։ Քաղցրացաւ առն հաց ստութեան։ Քաղցրացան նմա խիճք հեղեղատի։ Աստուծոյ մերոյ քաղցրասցի, կամ քաղցր եղիցի օրհնութիւն։ Եթէ քաղցրասցի ի բերան նորա չարութիւն.եւ այլն։
causing harmonious chants to be heart.
Երգո հոգեւորականս քաղցրանուագս։ Քաղցրանուագ հնչեն օրհնութիւնք։ Եհան յեղանակս քաղցրանուագս. (Եղիշ. միանձն.։ Խոր. վրդվռ.։ Ճ. ՟Ա.։)
Հաւուց տարմք քաղցրանուագ ձայնիւք զվայրսն հնչեցուցանիցեն։ Զարմանալ պարտիմք եւ ընդ քաղցրանուագ բարբառ, զոր գեղգեղեալ յօրինէ ճեպիռնթռչուն. (Լաստ. ՟Ժ՟Ը։ Վեցօր. ՟Ը։)
Զե րեքսրբեան օրհնութիւնս քաղցրանուագ երգեն. (իբր մ. քաղցր նուագօք) (Յհ. իմ. եկեղ.։)
gently blowing.
Եղեալ օդ քաղցրաշունչ, որ եբաց զմասն ինչ կտաւոյն։ Փոխանակ քաղցրաշունչ օդոյս։ Զօգս քաղցրաշունչս։ Սիւք հողմոց քաղցրաշունչ սնուցանէ զբոյսս։ Այս քաղցրաշունչ հողմս հարաւային. (Փարպ.։ Պիտ.։ Վեցօր. ՟Ե։ Ագաթ.։ Լմբ. սղ.։)
to sweeten, to render, sweet;
to edulcorate;
to soften, to temper, to calm, to allay.
Ապաքէն ի նոյն քաղցրացուցեր ինձ եւ քեզ կերակուր։ Ոչ նուիրեցին տեառն գինի, եւ ոչ քաղցրացուցին նմա։ Ցանկութիւնք բարեպաշտաց քաղցրացուցանեն զոգիս։ Քաղցրացուցանէին (նուագելով) զօրհնութիւն. (Սղ. ՟Ժ՟Դ. 12։ Ովս. ՟Թ. 4։ Առակ. ՟Ժ՟Գ. 19։ Իմ. ՟Ժ՟Ը. 9։ յորմէ եւ Խոսր.։)
Քաղցրացուցանել մեզ զօրհնութիւն նորա. Խորիսխ՝ որ զկոկորդն քաղցրացուցանէ, է շնորհք աւետարանին. (Համամ առակ.։)
sooting demulcent, emollient;
edulcorant.
Ընդ աստի լիաբուղխ գինւոյս (մի՛ փոխանակեր) զըմպելին քաղցրացուցիչ։ Քաղցրացուցանել զջուրսն քաղցրացուցիչ տապովն. (Սարգ. ՟բ. պ. ՟Ե։ Վեցօր. ՟Դ։)
sweetsong, melody. hallelujah.
Սրբազանն քաղցրերգութիւն աստուածընկալ մածգարէիցն փչման (ալէլուիա) ... օրհնեցէ՛ք զՏէր. (Դիոն. եկեղ.։)
sweetness, suavity;
saviour;
softening;
gentleness;
affability, meekness, amiability, benignity, amenity, urbanity;
քաղցրութեամբ, sweetly, softly, gently, mildly;
քաղցրութեամբ օձն ի ծակէն ելանէ, a smooth tongue draws (gentleness is better than force).
Եցոյց քաղցրութեան հօրն ի վերայ դարձի անառակին։ Քաղցրութեամբ աղբիւրացեալ։ Քաղցրութիւն եւ խոնարհութիւն. (Իգն.։ Նար. կուս.։ Սարգ. ՟ա. պ. ՟Գ։)
contempt, scorn, disdain.
Զմեծամտութիւն փոխանակ քամահանաց յարգեալ։ Կարի մեծ քամահանօք ի վերայ յարձակէին։ Զօրինացն քամահանս։ Ոչ քամահանօք ինչ։ Ապականացու ստացուածք, քամահանաց (արժանի) տաժանմունք. (Փիլ.։ Պիտ. Յհ. կթ.։ Նար. ՟Խ՟Ը։)
Եղբօրն փրկութեան իբրու աւելորդ իրաց քամահանս առնէիր։ Եւ ոչ այնոցիկ՝ որ յերկրորդ կարգէն, քամահանս արար. (Փիլ. լին. եւ Փիլ. քհ.։)
to despise, to scorn, to disdain, to slight, to set, at nought, to take no heed of, to take no account of.
Կամակար բարուք զաստուածային օրէնսն քամահել կրթեցաւ. (Անյաղթ հց. իմ.։)
to press, to squeeze, to extract, to wring;
to strain, to filter;
to drain, to cause to flow;
to exhaust, to drain, to use up, to empty;
— զբաժակ, to swallow up, to drain, the cup;
— զբաժակ մինչեւ ցմրուր, to drink the cup to the dregs, to swallow the pill;
— զամենայն մրուրս դառնութեան, բաղդին, to drain or exhaust the rigours of fate;
յինքն —, to suck, to imbibe, to draw in;
արտասուք յաչաց նորա քամէին, he wept bitterly;
հողմով —, to winnow.
Պատրոյդ ճրագի. որ ծծեն քամեն զիւղն առ ի կերակուր հրոյ։ Քամեցին զմրուր սրտմտութեան, եւ զբաժակ խռովութեան. (Վեցօր. ՟Գ։ Յհ. կթ.։)
pace, step, stride;
— մի ոտին, a foot of earth;
— առ —, — —, step by step;
ընդ — —, at each step;
հազար —, mile;
առնուլ զառաջին —, to take the first step, to break the ice;
—ս փոխել, to step, to walk;
եւ — առ —յուշիկ ընթաց՝ վարեալ տանի քաջ անդր ի բաց, fair and softly goes far in a day.
to dissolve, to undo, to destroy, to take to pieces;
to disperse, to break up;
— զմիտս, to dissipate, to distract;
— զխաւար, to chase the darkness.
διασκεδάζω, ἁνασκεδάζω, σκεδάζω , σκορπίζω discerpo, dissipo եւ այլն. գրի եւ ՔԱՔԱՅԵԼ. (հակառակն Կա՛յկայելոյ. եւ սաստկականն Խախտելոյ եւ քակտելոյ) Խախտել իսպառ. քակելով քակել. քակտել. բաժանել զմիութիւն զօդելոց ո՛ր եւ է օրինակաւ. ցնդել. խախտել, զատել, բաժնել.
Զօրքն ցրուեցան քայքայեցան ընդ ամենայն երեսս երրկին։ Ի բազումս քայքայեալ լինէր միաբանութիւն աշխարհիս։ Քայքայեալ ցրուեցան։ (Արծր.։)
Խաւարն քայքայեալ ցրուեսցի յիմանալի ճառագայթից քոց։ (Յերեսաց արեգական) քայքայի սակաւ տեսիլն ականն ի տկար զօրութենէ լուսոյն զոր ունի։ Որ քայքայէ զտեսիլ աչացդ լուսաւորաց, որ ոչ ետ ճշգրտիւ նշմարել. (Սարկ. աղ.։ Շիր.։ Վեցօր. ՟Զ։)
in how many ways ?.
ՔԱՆԱԲԱ՛Ր. ποσαχῶς, ποσαπλῶς; quot modis? Քանակի. քանի՞ կերպիւ. քանիպատի՛կ օրինակաւ. քանի՛ կերպով
quantity, measure.
Անճառ եւ անմահ բնութիւն, որ ոչ ունի քանակ։ Մեծ է Աստուած, վասն զի քանակ եւ սահման ամենայն ի ներքոյ է նորին զօրութեան։ Քանակաւ եւ որակութեամբ եւ եղելութեամբ զատչին ի բնութենէ արարչին. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 38։ Լմբ. սղ.։ Վրդն. պտմ.։)
to assign the quantity;
to measure;
to contain, to comprehend.
ποσόω quantum facio, quantitatem attribuo. Ընդ քանակաւ արկանել. չափել. քատակել. ամփոփել. պարագրել . ձեւացուցանել. յարմարել. յօրինել. իսկ կր. իբր ձ. cf. ՔԱՆԱԿԱՆԱՄ.
in how many ways?.
ՔԱՆԱԿԻ՞. Քանի՞ օրինակաւ. քանաբա՞ր. եւ Ի քանի՛ տեղիս. որպէս ποσαχῆ; quot locis?
Ոչ է ասել, որպէս վարկանիմ, թէ քանակի. յաստուածաբանութենէն ի վերայ հօր եւ որդւոյ յայտնագոյն ասի տէր. այլ՝ տէր է եւ հոգին սուրբ. (Դիոն. ածայ.։)
sculpture;
chiselling;
sculptured or chased object;
sculptor, carver;
chaser;
sculptured, carved, chiselled, notched.
Ընդ քանդակագործ տերեւոցն անօսրութիւնն մացէ մեղմով արեւն։ Զիա՞րդ ծակոտեալ դրոշմեալ են իբրեւ զգործ քանդակագործի զարմանալի՝ տերեւովքն այդիք. (Վեցօր. ՟Ե.) (ուր իմաստն եւեթ տեսան ի յն)։
to sculpture, to carve, to chisel;
to notch, to cut.
Գիտիցէ քանդակել զքանդակս։ Քանդակեաց ի նմա արմաւենիս։ Քանդակ կնքոյ քանդակեսցես զերկոսին ականսն։ Քանդակեաց քրոբէս յորմս։ Քանդակեալ էր ամենայն տաճարն շուրջանակի։ Գրչաւ երկաթեաւ ի կապարի կամ ի վէմս քանդակեալ։ Զնոյն օրինակ քանդակեցին եւ դրօշեցին։ Կուռս քանդակեալս.եւ այլն։
sculptor, carver;
chaser, chiseller.
Այն որ քանդակէ. քանդակօղ. յօրինիչ.
for, because, since, considering that, whereas, inasmuch as, though;
քանի —նոյ or նւոյ նիք նեաց, how! how much!
what? how much? how many?
quantity;
— անգամ՞, how many times?
— առաւել, —եւս, how much more! with still more reason;
— ամաց է՞, how old is he?
— ժամանակք են, how long is it?
— մարտ պատե րազմի մղեցաք ! how often have we fought !
ն — աւուրս, in how many days?
ո —, ի —սն ամսոյն, on what day of the mouth ?
— ինչ պարտիս՞, how much do you owe?
— գնոյ or քանո՞յ վաճա ռեցեր, how much did you sell it for ? at what price did you sell it ?
քանո՞յ գնեցեր, how much did you give for it ? at what price did you buy it ?
— մի, some;
աւուրս — մի, some days;
քանի՛ քանի, how ! how much ! how often ! how many times !
քանի գեղեց կացար եւ քանի քաղցրացար, how fair and how pleasant art thou !
—գեղեցիկ, է առաքինութիւն ! how lovely is virtue !
ոʼհ, — վեհ է հայրենասիրութիւն ! how sublime is patriotism!.
Քանզի բազումք յօժարեցին, կա՛մ եղեւ եւ ինձ։ Քանզի ոմանք անօրէնք եկին բուռն եղեն, եւ արդ աւասիկ ես ի խնդիր եմ.եւ այլն։
cf. Քանի;
— ! — եւս! — առաւել՞, how much more! with still more reason.
Ցո՛յց ինձ զթիւ աւուրց իմոց, քանիօն է։ Քանի ի՞նչ են մեղք եւ անօրէնութիւնք իմ. ուսո՛ ինձ, քանիսօ՛ն իցէ. (Սղ. ՟Լ՟Ը. 5։ Յոբ. ՟Ժ՟Գ. 23։)
Եթէ ի մարմնաւոր իրս իմաստնոցն խրատք զօրանան, քանիօ՛ն ի հոգեւորսն խօսեցեալքն յԱստուածոյ։ Կոծն այն սաստիկ տիեզերակոծ քանիօ՛ն անըմբերելի լինիցի. (Խոսր.։)
տե՛ս թէ զայն վասն հայրենի գթոյս տամ քեզ, քանիօ՞ն առաւել յորժամ դու լծակից տացես սիրոյ զհնազանդութիւն քո։ Եթէ զգալի ջրոյ զօրութիւն է զայս առ ի զգալի նիւթքս առնել, քանիօ՞ն առաւել զիմանալի՛ շնորհաց հոգւոյն ներգործութիւն գերազանցէ գնել. (Շ. ՟ա. յկ. ՟Է՟Ա։ Լմբ. սղ.։)
quantity, number, measure.
արարչական զօրութեան փրկչին, եւ քանիօնութեան մարմնոյն. (Բրս. թղթ.։)
Ուսուցանեն զքանիօնութիւն. եօթն անգամ ասէ յաւուր օրհնեցից զքեզ. (Փարպ.։ Սարգ. ՟ա. պ. ՟Է։)
Ի վերայ քանիօնութեան ամսոյն՝ ուրանօր հանդիպեցաւն՝ հաստատեցաւ. (Շիր. յայտն.։)
cf. Կանովն.
ՔԱՆՈՆ ՔԱՆՈՎՆ. գրի եւ ՔԱՆՈՒՆ. Բառ յն. քանօն. որ ըստ մեզ Կանոն կամ կանովն. κανών canon, regula, norma. Ուղղագիծ եւ մակարդակ տախտակ. օրինակ ուղղութեան. տիպ. սահման. կարգ. չափ.
Քանոնումն եւ կանգնումն պիտանանայ եւ հիւսն։ Մատեաւ առ քանուն գահոյիցն։ Իբրեւ զլար եւ զքանոն շինողաց։ Եթէ քանոնն թիւր իցէ, քանի՞ մանաւանդ ոյք ուղղին նովաւ. (Անյաղթ վերլծ. արիստ.։ Յուդթ. ՟Ժ՟Գ. 8։ Վրդն. օրին.։ Սարգ. յկ. ՟Ը։)
Ամենայն ինչ ժամանակօք եւ քանոնովք եւ չափովք կշռեալ է։ Այլաբանութեան քաննովք։ զքաղաքավարութեան քանունսն։ զգօնութեան քանուն։ Ի վկայս ապաստանին, որոց բանք քանունք էն դատաւորացն։ Բնաւորական քանոնովն վարեցեալ։ Մոլորեալք ի ճշմարտթենէ քանընոյն։ Ծով ըստ քանոնս հրամանի ոչ էանց։ Չափոցն զուգութեան քաննովն յարմարեալ։ Գարնայնոյն եւ աշնայնոյն արդարակ քաննով զուգօրութեան. (Փիլ.։)
Քանոն արդարութեան։ Վարդապետ քանոն հաւատոյ. Քանոն զուղիղ եւ զճշմարիտ համռօտելն կոչէ վարդապետութեամբ։ Ամենայն արուեստականաց անվրէպ քանոն։ Քանուն կարգաց եւ կրօնից գտանէր։ Մովսէս եղեւ քանոն եւ օրինակ ամենայն պահողացն. (Ոսկ. լս.։ Անյաղթ եւ Շ. բարձր.։ Արծր. ՟Ե. 11։ Ճ. ՟Ա.։ Լծ. կոչ.։)
eloquence, fluency of speech.
εὑλογία . Քաջաբանն գոլ. եւ Ուշիմութիւն. ուշեյութիւն. եւս եւ Բարեբանութիւն. օրհնութիւն.
Գտանել կարացեալ երագութեամբ եւ սրութեամբ ըստ քաջաբանութեանն։ Եղէց ընդ քեզ, եւ օրհնեցից զքեզ. քանզի Աստուածոյ առ մարդիկ միաբանութիւն՝ քաջաբանութիւն եւ քաջաբանակութիւն ի հարկէ մատուցանէ. (Փիլ. լին. ՟Դ. 207. եւ 179։)
bravely, valiantly, courageously, boldly, heroically.
Զյաղթօղ մարտիւ ունելն դիւրոյն զնախնեացն քաջաբար զթագաւորութիւնն։ Անվեհեր քաջաբար նման թռչնոց յերիվարն հեծանէր։ Գնացին ի բաց քաջաբար. վասն զի եւ քաջաբար փախուստ առն հզօրի սաստիկ ահ երկիւղի գուշակէ. (Փարպ.։)
probity, integrity, honesty;
fortune, good fortune.
ՔԱՋԱԲԱՐՈՒԹԻՒՆ. εὑδαιμονία fortuna, felicitas. Քաջաբաստութիւն. Բարօրութիւն. Բարեբախտութիւն.
producing much, very fertile, fruitful.
Նոյ քաջաբեր եղեւ բարեգործականաւ եւ փրկականաւ զօրութեամբ։ Եգիպտոս քաջաբեր եղեւ (անօրէնութեամբ). (Փիլ.։)
fertility, fecundity.
Ամենազան պտղոց քաջաբերութիւն յեգիպտոսի գետոյն։ Ի քաջաբերութիւն ածեալ լինի։ Ըմպելով զքաջաբերութիւնս օրինացն։ Քաջաբոյսքն բազումս ծնանին աւելորդս քաջաբերությամբք. (Փիլ.։)
Զառաքինութեան ծառոց քաջաբերութիւն։ Ի քաջաբերութեանն լիցի ժամանակի։ Արմատն ի ձեռն պաղոյն ցուցանէ զզօրութիւն քաջաբերութեան իւրոյ։ Անդաստանին քաջաբերութիւն։ Ըստ քաջաբերոթեան ամիս. (Նիւս. երգ. եւ Նիւս. կազմ.։ Ոսկ. Խոսր.։ Մխ. դտ.։)
cf. Քաջաբոյս.
Զօրէն քաջաբուսիկ ագարակի. (Նչ. եզեկ.։)
having the clothes well tucked up, or well girdled round the body, agile, brisk, active, alert, lithe.
Երեքօրէիւ քաջագօտւոյ առն շրջապատեալ ճանապարհաւ։ Զասուր՝ յորմէ ասորիք մեծք եւ քաջագոտիք։ Քաջադոտի մշակք. (Խոր. ՟Ա. 11։ Նար. խչ.։ Սարգ. յկ. ՟Ե։)
well armed;
այր —, man at arms.
որպէս εὕοπλος bene armatus, felix in armis. Քաջ զինեալ. վառեալ ընտիր զինուք. քաջազօր. քաջազօր. քաջայաղթ.
in haste, hastily, diligently, promptly, rapidly, quickly, soon.
Վաղվաղակի փութապէս տագնապաւ հանէ զնա առ ի ծառոյն օրհնելոյ. (Եփր. ծն.։)