Your research : 290 Results for ե

Entries' title containing ե : 10000 Results

Թեթեւագոյն

adj.

lighter, very light;
very easy.


Թեթեւագործ

adj.

slightly made, slight, light.


Թեթեւաթեւ

adj.

swift-winged, swift flying, active, nimble.


Թեթեւաթռիչ

cf. Թեթեւաթեւ.


Թեթեւախորտիկ

adj.

light, frugal;
— սեղան, a light dinner.


Թեթեւակի

adv.

lightly, briskly;
slightly, hastily;
thoughtlessly.


Թեթեւամիտ

adj.

light-minded, lightheaded, hare-brained, giddy.


Թեթեւամտիմ (եցայ)

vn.

to be giddy, volatile, inconstant.


Թեթեւամտութիւն (ութեան)

s.

weakness of mind, giddiness;
levity, ineonstaney, fickleness;
imprudence.


Թեթեւանամ (ացայ)

vn. fig.

to be lightened, disburdened, exonerated;
to ease one's self, to relieve one's self.


Թեթեւանդամ

adj.

light-limbed, nimble, agile, brisk, active, alert.


Թեթեւանք

s. pl.

s. pl. levity;
inconstancy, volubility;
adulation.


Թեթեւաշարժ

adj.

agile, lithesome, dexterous;
quick, swift.


Թեթեւացուցանեմ (ուցի)

va. fig.

to lighten, to disburden;
to relieve, to ease;
to relieve, to alleviate, to assuage, to lighten, to allay;
— զձեռն յումեքէ, to withdraw one's hand, to cease to afflict;
ապաշաւ թեթեւացուցանէ զյանցանս, repentance extenuates a fault.


Թեթեւաքայլ

adj.

of a light step.


Թեթեւեմ (եցի)

va.

cf. Թեթեւացուցանեմ.


Թեթեւընթաց

adj. adv.

light in the race, rapid, swiftly-rushing, wing-footed, light of foot, light-footed, nimble;
swiftly, rapidly.


Թեթեւիմ (եցայ)

vn.

cf. Թեթեւանամ.


Թեթեւութիւն (ութեան)

s. fig.

lightness;
activity, agility;
alleviation, exoneration, relief;
frivolousness, futility;
inconsideration, thoughtlessness, folly;
levity;
ignominy, scorn, dishonour;
relief, sollevation.


Թեթեւուկ (ամպիկ)

adj.

light or passing (cloud).


Թեթեւումն (ման)

s.

relief, ease (from pain).


Թեթուք

s.

conjecture;
proof, essay;
ի թեթուս մատչել, to conjecture;
to put to the proof, to test, to prove, to essay, to try.


Թել (ոց)

s. mus.

thread, filament;
fibre;
— ոսկի, արծաթի, երկաթի, gold or silver thread;
iron or metal-wire;
հատանել —ս —ս, to reduce to filaments;
to atomize;
զ—ն յօրինել, to weave thread by thread;
to adorn symmetrically;
—ք բանից, պատմութեան, the thread of a discourse or story;
հատանել զ— բանին, to break the thread of one's argument;
— կենաց, the thread of life;
հատանել զ— կենաց, to cut the thread of life, to cut off one's days. chord.


Թելագիր

cf. Հեռագիր.


Թելադիր

adj.

that instigates, that advises;
— լինիմ, cf. Թելադրեմ.


Թելադրեմ (եցի)

va.

to instigate, to prompt, to incite, to suggest, to inspire, to advise, to counsel, to dictate.


Թելադրութիւն (ութեան)

s.

suggestion, instigation, persuasion, incitement, counsel, advice, dictate.


Թելակ (աց)

s.

oar;
rudder.


Թելակալ (աց)

s.

agent, bailiff, proctor, manager, saving man.


Թելահան (ի)

s.

wire drawing-plate.


Թեկն (թիկան)

s.

top of the shoulder, acronium;
shoulder-bone, shoulder;
arm;
end of a book;
cf. Թիկունք;
— ածել զիրիք, to undertake, to attempt;
to aspire to, to pant for, to seek;
to embroil;
to sell off, to dispose of;
to explain one's self, to pretend to be;
զվարդապետի, զիշխանի թեկն ածել, to pass one's self off for a doctor, for a prince;
to play the grandee, to lord it;
թեկն ածել զաւագութեան, զպատուոյ, to desire eagerly, to covet the primacy, to aspire to honours;
թեկն ածել ումեք, to favour, to support, to assist, to protect, to aid, to defend;
թեկն ածել ընդդէմ ուրուք, to rebel, to revolt;
թեկն ի թեկին, strutting, looking big, playing the swell, walking or acting in a stately, imposing or boastful manner.


Թեղ

s.

a heap of unwinnowed grain.

• «դէզ, շեղջ, կոյտ» (գրուած նաև դեղ. դէղ) Սիր. լթ. 22. Նար. խրատ. Պատմ. ժԸ դարից (հրտր. Դիւան ժ. էջ 109)։

• ՆՀԲ պրս. տէլ՝ որ գոյութիւն չունի։ Justi, Dict. Kurde, էջ 104 քրդ. [arabic word] te-leh «ծեծուած և կուտուած ցորեն» բառի հետ։ (Քրդ. այս բառը պէտք է կցել պրս. [arabic word] tal «կոյտ, շեղջ» բառի հետ. հմմտ. նահնամէ ժԳ. տող 1517. [arabic word] mēyān-i tal-i xastagānan-darūn «վիրաւորների կոյտի մէջ»։ Պար-սիկ բառիս ծագումը անյայտ է, եթէ չէ փոխառեալ արաբ. [arabic word] tall «բլուր» բա-ռից)։ Ղափանցեան, Տեղեկ. գիտ. ինս-տիտ. Բ. 82 սեմ. թիլ «բլուր» բառի հետ։

• ԳՒՌ-Աւ. Մշ. Ոզմ. Սլմ. Վն. թեղ, Երև. խտջ. Մկ. թէղ «կամնած, բայց դեռ յարղը չմաքրած ցորենի դէզ». (Խտջ. թէղ է կոչւում նաև մանելու պատրաստ մաքուր բըդի դէզը). նոյնից ունինք թեղ տալ «յարդը կալի մէջ-տեղը հաւաքել», թեղը հանել Բիւթ. «երնել», թեղել «կամնած ցորենը դիզեւ»։


Թեղի (եղւոյ)

s.

pitchtreee;
bdellium.


Թեղեայ ծառ

cf. Թեղի.


Թեղօշ (ի)

s.

oak, oak-tree;
holm-oak.

• «մի տեսակ վայրի ծառ» (ըստ Ար-թինեան, Ածաշունչի տունկերը, էջ 82-93 մայրի, pinus) Ես. խդ. 14. Բ. մնաց. բ. 8։

• Հինք. Դեղոս քրմական անտառի ա-նունից։ Ուղուրիկեան (տե՛ս Գաբ. բառ. էջ 516 և 1405) համարում է թեղիի մի տեսակը և հետևաբար թեղի բառից։

• ԳՒՌ.-Կայ միայն Ղրբ. թէղո՛ւշի «լեռնա-յին մի տեսակ ծառ»։


Թեմակալ

adj.

diocesan, of the diocese


Թեմական

cf. Թեմակալ.


Թեպեկ

s.

monkey, ape.

• «կապիկ». ունի միայն ԱԲ, որ և տալիս է թեբեկ ընթերցուածը. մի անգամ մի-այն գտնում եմ գործածուած Ոսկ. ճառք 789 «Թեպեկի վասն է՞ր երկիր պագանէին» (յոյն բնագիրն ունի «կապկի», որով և ճըշտ-ւում է ռառիս իմաստը)։-Կերևի թէ սրա հետ նոյն է թոբէկ «գիշատիչ մի անասուն», որ նույնպէս մի անգամ գործածուած է Մխ. առակ. ճժա.-«Թոբէկ թախանձէր զոզնի, թէ զորդիդ քո սան առից... մերկացո՛ զնա, զի դիւրին իցէ ի գգուել. և իբրև ետ զնա, սկսաւ ուտել»։ (Այս բառը ՆՀԲ գրում է թոբէկ, ԱԲ թոբեկ, ՓԲ թոփէկ)։

• ՆՀԲ թոբէկ մեկնում է «գուցէ կատու կամ ընտանի նապաստակ ևն, որպէս և իտալ. toppo է մուկն»։-ԱԲ թոբեկ մեկ-նում է «թերևս թեպեկ», որ է «մի տե-սակ կապիկ»։-Կայ նաև թրք. և արևել թրք. [arabic word] šebek, որ Աբիկեան բառա-րանը (Պօլիս, 1892) մեկնում է «երկայ-նատտուն կապիկ», իսկ Будaговъ II,


Թեռ

s.

woollen thread.

• «չուխայէ կամ բրդէ թել». ունին մի-այն ՀՀԲ, ՋԲ (իբր գաւառական բառ) և ԱԲ. նոյնը թեռն «նուաստ թել» Բառ. երեմ. է 118, որից ասեղնաթեռնաւոր «թեռով կա-րած» ԱԲ։

• Pictet II 175 պրս. tir, itra «թել» բառի հետ։ Müller WZKM 5(1891), 186 թել ռառի հետ միասին կցում է պրս. ❇ tār «առէջ. 2. մետաքսեայ թել. 3. նուագարանի լար», և սանս. tantra «թել» բառերին. բայց սրանք ձևով յար-մար չեն մեր բառին։ Karolides, Γλωσσ. συγϰ». էջ 99 կցում է կապակովկ τερέζι «առէջ» բառին. (սակայն այս էլ թրք. [arabic word] tiriz ձևից լինելով՝ չունի կապակցութիւն մեր բառի հետ)։

• ԳՒՌ. Զթ. Հմշ. թէռ, Խրբ. թmռ «բրդէ թել». նոյնպէս է նաև Հճ. Չն. Սեբ. Տ. Տր. Մրշ. այլուր, ինչպէս Ալշ. Սլմ. թեռ, Ոզմ. Վն. թեռ, Երև. Կր. թէռ «պարկ, չուվալ». այս նշանակութեամբ գիտեն նաև Ապ. Մկ. և քրդ. t'er'։


Թեր (ի)

s.

side, part;
ընտրել զբարին ի մի —, to select, to separate;
լինել ի —է ուրուք, to sustain, to defend, to side with.


Թերաբաց

adj.

half open, half shut, a-jar, on the jar.


Թերագիծ

s. geom.

s. geom. ellipsis.


Թերագոյն

adj.

most imperfect, very defective.


Թերագրեմ (եցի)

va.

to write imperfectly or erroneously, to wrest a book (from its proper sense).


Թերաթափ լինել ի գինւոյ

sv.

to be still half drunk.


Թերալից

adj.

imperfect, defective, half formed, incomplete, unfinished.


Թերակատար

cf. Թերալից.


Թերածին

adj.

abortive.


Թերակատարութիւն (ութեան)

s.

imperfection, defect, blemish.


Թերակէ

cf. Թիւրակէ.


Definitions containing the research ե : 4575 Results