rudely, coarsely, clownishly, boorishly.
ἁγροικότερος agrestior. Կարի՛ շինական. գեղջկագոյն. վայրաբնակ. անհարթ. յետին սոսկական. վայրենագոյն. անմարդի.
Մովսէս եւ եղիա. մինն նրբալեզու եւ ծանրաձայն, եւ միւսն շինականագոյնքան զբազումս։ Չես աղքատագոյն քան զայրին, եւ ոչ շինականագոյն քան զպետրոս եւ զյովհաննէս։ Զառաջին՝ մեր քաղաքս (անտիոք) էառ զանուն քրիստոնէութեան. իսկ ի ցածութեան հրահանգսն եւ քան զշինականագոյն քաղաքսն վատթար գտանիք. (Ոսկ. մտթ.։)
Գարեղէն հացիւք շինականագունիցն առաջի գնի. (Եփր. աւետար.։)
Խստագոյնս եւ շինականագոյնս մերձենալ նորա ի նա. (՟Բ. Մակ. ՟Ժ՟Դ. 30։)
somewhat dark, obscure;
short or dim-sighted.
ἁμαυρός obscurus. Թերատեսիլ. թխատեսիլ. մթնագոյն. նսեմագոյն. աղօտ.
Եւ ահա շլագոյն իցէ արածն։ Եւ ինքն շլագոյն իցէ, սպի այրեցածոյն է։ Շլագոյն իցէ հարածն յետ լուանալոյն զնա. (Ղեւտ. ՟Ժ՟Գ. 6=56։)
Իսկ եթէ փոխադրութիւնն շլագոյն իցէ, ոչ փոխեալ յայլագոյն. (Մեկն. ղեւտ.։)
Խռովեն, եւ շլագոյն՝ զլոյսնզ սրբութեան ըստ ժամանակի աղօթիցն նմա ցուցանեն. (Եւագր. ՟Ի՟Ե։)
running hand.
smaller than a mote.
Զանձին գերանացեալ մեղս ոչ տայ տեսանել. իսկ զընկերին՝ թէեւ շղագոյն իցէ, հոգաբարձութեամբ որոնել տայ. (Խոսր. պտրգ.։)
of chain mail, made of rings run one into another;
chain-shaped, chained;
chain-maker.
Արասցես տախտակ մի հիւսկէն վերջիւք, գործ շղթայագործ յոսկւոյ սրբոյ։ Դիցես զերկու շղթայագործսն ոսկիս ի վերայ երկոցուն օղոցն առ ծայրիւք տախտակին, եւ զերկուս ծայրս երկուց շղթայագործիցն տացես ի վերայ երկոցունց մած։ Եւ դիցես ի վերայ տախտակին դատաստանի զվերջսն շղթայագործսն. (Ել. ՟Ի՟Ը. 22=30։)
Քանդակեաց ի նմա արմաւենիս, եւ շղթայագործս։ Արար նռնաձեւս հարիւր, եւ եդ ի վերայ շղթայագործացն. (՟Բ. Մակ. ՟Գ. 5. 16։)
Զիա՛րդ ամբողջ պահի կարգաւորութեամբն իբրեւ ի շղթայագործի իմիք իմաստիցս յարմարումն. (Նիւս. երգ.։)
Աղխել զդուռն շղթայագործ ամրոցին. (Ղեւոնդ. յորմէ եւ Ասող. ՟Բ. 4։)
jackal.
cf. Շանագլուխ.
Շունս չորեքմարմինս, եւ ձիս շնագլուխս. (Եւս. քր. ՟Ա։)
written by divine grace.
Շնորհօք գրեալ. հոգելից, եւ հոգեշահ.
Ճառս յաճախագոյնս, բազմագիրս, շնորհագիրս։ Բազում շնորհագիր մատեանս զհարցն եկեղեցւոյ ստացեալ. (Ագաթ. լ Կորիւն.։)
obtaining the divine grace, pleasing to God, favoured, dear, agreeable, grateful.
Յղացեալ այնուհետեւ ի հոգւոյն սրբոյ շնորհագիւտ կուսին զորդին աստուծոյ։ Խնդա՛ բերկրեալդ ի կանայս՝ կո՛յս շնորհագիւտ. (Ագաթ.։ Ճ. ՟Գ.։)
produced by divine grace.
Շնորհօք գործեալ՝ եղեալ.
Սամոստացին (զքրիստոս) շնորհագործ որդի անուանէր, եւ ոչ զբանն աստուած մարդ լեալ դաւանէր. (Թէոդոր. մայրագ.։)
Ամենայն նշանօք եւ արուեստիւք, եւ շնորհագործ զօրութեամբ. (Ագաթ.։)
constitution by divine grace.
Աստուածային կարգաւորութիւն շնորհօք.
Քրիստոսագունդ առաքելոցն շնորհակարգութեամբ հոգւոյն սրբոյ գումարելոցն՝ ընդ ամենայն կողմանս ի ներքոյ երկնից. (Ագաթ.։)
renewed through grace.
Նոր եւ շնորհալից. նորօրինակ շնորհօք՝ գեղեցիկ յօրինեալ. շնորհազարդ.
Պոտկ շնորհանորոգ՝ էին ծնելութեան. (Նար. կուս.։)
cf. Շնորհատու.
Պարգեւիչ շնորհաց. շնորհաբաշխ.
Ընծայատուք շնորհապարգեւք կամաց անեղին. (Նար. առաք.։)
Յաւուրն շնորհապարգեւ սրբարար պենտեկոստէին. (Շիր. յայտն.։)
cf. Շփոթեմ.
Զի՞ խառնակես զանխառնդ, զի՞ շտոգանես զանքակդ (պիտի՝ զքակեալն)։ Մի՛ մեք, մի՛ դուք՝ շտոգանել զարարածս ընդ արարիչն ջանասցուք. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 2. 5։)
wandering, strolling, itinerant, prowling, vagabond;
turn, circumvolution;
circumference, periphery;
հազար ամաց —ս անցուցանել զինքեամբ, to live for a thousand years.
περιΐων, περιοδικός errans, ambulans, certo orbe recurrens, periodicus. Որ շրջագայի. շրջօղ. շրջաբերական. շրջանաւոր. թափառական. ժուռ՝ ման եկօղ
Ոչ եթէ շրջագայք ոմանք էին, այլ նստէին առ դուրս տաճարին. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 11։)
Առ ճշմարիտ հանդարտեալսն առաքէին (դեւք) զշրջագայ եւ զծոյլ կրօնաւորսն. (Կլիմաք.։)
Գողք ակնածելով դիտեն զշրջագայս (կամ զշրջակայս). (Կանոն.։)
Ոչ ի հրապարակս ընթացաւ, կամ շրջագայլ գոլով տեղեաց ի տեղիս գնաց. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 30։)
Էր շրջագայ (կամ շրջակայ՝) տեղւոջէ ի տեղի շրջելով. (Կիր. պտմ.։)
լուսաւորքդ՝ շրջագայք, միջնորդք եւ պահպանորդք ի մէջ հաստատնոցն երկուց (երկրի, եւ վերին երկնի). (Ոսկիփոր.։)
Զշրջագայս զայս (ընթացս կենացս). (Նիւս. կազմ.։)
Ի պարս շրջագայ անդադար պաշտամանն. (Եղիշ. միանձն.։)
Վերաբերի բնութիւն շրջագայ՝ կազմութիւն բոլորակ գնդաձեւ տեսակ։ Առ ի յոյժ բախման շրջագայ պարունակացդ. (Շիր.։)
Բազում ամաց շրջագայս խաղաղականաց (ժամանակօք) պահեսցէ ամենայն տամբ ողջ զքեզ. (Կիւրղ. եէմի առ կոստանդ.։)
ՇՐՋԱԳԱՅ. գ. κύκλος circulus. Շրջանակ. շրջաբերութիւն. դարձուած. բոլորըումն.
Որպէս զշրջագայ ինչ մշտնջենաւոր՝ վասն բարւոյ, ի բարւոյ, եւ ի բարւոջ, եւ ի բարին՝ անմոլար ընթացիւք շուրջ ընթացեալ. (Դիոն. ածայ.։)
Շուրջ պատելն՝ որպէս շրջագայի զնշանաւն (կենդրոնիւ). (Մաքս. ի դիոն.։)
Կերակրոցն որպէս շրջագայիւ բաշխեցելոց՝ մնասցէ բնութիւն։ Եւ ո՛չ յաղագս ի հարկէ եղելոցն. ո՛րգոն, շրջագայի տարւոյն. (Նիւս. բն.։)
Ի չորեքտասաներորդ աւուր լրման երեւի շրջագային լուսնի։ Վասն որոյ ասացի՝ իննեւտասներեկին շրջագայի բոլոր երեւիլ ի կանոնի. (Պրպմ. ՟Ի՟Թ։)
Ի գարնանային հասարակօրութենէ զշրջագայս ամսոցն կարծէ պարտ թուել. (Փիլ. ել. ՟Ա. 1։)
Հազար շրջագայս ամաց անցոյց զինքեամբ. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Թ։)
Եօթն պարունակք ասեն հարկաւոր շրջագայս ընդ հրային կամարաւն երկնի. (Շիր.։)
periodical, circular.
περιοδικός, κυκλικός periodicus, circularis, orbicularis. Որպէս շրջագայ՝ ա. պարբերական. շրջանական. եւ Մանեկաձեւ. բոլորշի.
Երկուց լուսաւորացն ի նոկցունց անդրէն ի նոյնս շրջագայականին հասման։ Զժամանակի եւ որոց ի ժամանակի են զշրջագայականսն զօրութիւնս (կամ շարժութիւնս) որոշեն. (Դիոն. ածայ.։)
Շրջագայականն ձեւ սկսեալ յինքենէ՝ յինքն բովանդակի. տե՛ս զեռակի շարժութիւնն, զշրջագայականն, եւ զգնտատեսակն (զգալարածոյն), զուղիղն. (Մաքս. ի դիոն.։)
to take a turn, a walk, to roam;
to wander over, to stroll, to prowl, to turn round, to revolve;
to go round, to circulate.
περιπατέω ambulo, pervagor. իտ. girare. περιάγομαι , συμπεριάγομαι circumferor. Շուրջ գալ. շրջիլ՝ իբր շրջանս իմն առնելով. զգնալ. եւ շրջաբերիլ, պարբերիլ. շուրջ գալ զիւիք, շրջան կամ հիռ առնուլ. պտըտիլ, չորս դին քալել, ժուռ գալ, ման առնուլ.
Մեղուքն թռուցանել շրջագային զզանազան եւ զգունակ գունակ ծաղկօք. (Ճ. ՟Ե.։)
Բայց մեսրոպայ շրջագայեալ, զամենեսին լուսաւորեալ. (Շ. վիպ.։)
Արժանի հաւատարմութեան առն ժամանակագրութիւնս շրջագային յոյժ գեղեցկախաղաղ. (Ասող. ՟Ա. 2։)
Պարունակաց այսպէս բերեցելոց՝ (առ յեսուաւ), ոչ ընդ նոսա շրջագայէին պարունակեալքն. (Դիոն. թղթ.։)
Են ոմանք (յաստեղաց), որ ի կողմանս հիւսիսոյ միայն շրջագային ... իսկ այս սքանչելի աստեղս երեւումն շարժէր, եւ երբեմն դադարէր, եւ առ շեղ շրջագայէր. (Զքր. կթ. ծն.)
turn, walk, circulation;
turn, rotation, revolution.
περίοδος, κύκλωσις, ἁνακύκλωσις periodus, conversio, gyrus, circuitus. Շրջիլն. եւ Շրջաբերութիւն. պարագայութիւն. պտոյտք. ընթացք. հիռ. շրջան. դարկձ շրջանի կամ ի շրջանի. ժուռ գալն, պտուտ.
Տե՛ս եւ զնորա զհամաշխարհական շրջագայութիւնն. (Պրոկղ. ներբ. ղկ.։)
Արեգակնային շրջագայութեանցն։ Արագագոյն շրջագայութեանն երկնի։ Աւուրց եւ տարեաց շրջագայութեանց. (Փիլ.։)
Լուսնի շրջագայութիւնք. (Բրս. հց.։)
Իննեւտասներեկին շրջագայութիւն։ Իննուտասն ամաց շրջագայութիւն ունի. (Պրպմ. ՟Ի՟Թ։)
Որ յերկինս են շրջագայութիւնք մտաց (աստուծոյ)։ Որ ի մեզ են հոգւոյ շրջագայութիւնք. (Պղատ. տիմ.։)
Ըստ ամենայն ամի շրջագայութեան. (Պիտառ.։)
Շրջագայութիւն երկնի, կամ արեգական. աստեղաց, ժամանակաց, ընթացից աշխարհի ցկատարած, եւ այլն. (Յճխ. ։ Պիտ.։ Եղիշ. ՟Բ։ Խոր. վրդվռ.։ Ասող. ՟Բ. 6։ Շիր.։ Խոսր.։ Իգն. եւ այլն։)
Բեւեռք կայենիցն (երկնից) կան ըստ շրջագայութեան ճախարակեալ փայտի. (Մագ. ՟Թ։)
Որ եւ արբեցողաց իմն թուի շրջագայութիւն լինել երկրի զինքեամբք. (Եղիշ. հոգ.։)
Բաժանեցին զամենայն արարածս շրջագայութեամբ (ի քարոզութիւն) աւետարանին. (Զենոբ.։)
Խուռն ինչ ցամաքայտակ ճանապարհ առանց շրջագայութեանց ջրոցն. (Փարպ.։)
Ըստ հեթանոսական անդրէն շրջագայութեան՝ զնոյն շուրջ բերելով նոցին աստեղացն շարժումն. (Առ որս. ՟Թ։)
Բոլորակին՝ որ իննսուն եւ հինգ ամով բովանդակէր զեղանակ շրջագայութեան ի նոյն. (Շիր. զատիկ.։)
Տեսանել զտեղի յարկի փառաց՝ զշրջագայութիւնս սրբոյ սեղանոյս ձեռամբ լուացելով. (Անան. եկեղ։)
Այնքան շրջագայութիւնս յօրինեաց վասն զհարցմունս եւ զպատասխանատրութիւնսն յարդարելոյ. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 17։)
cf. Շրջագնաց.
Որ շուրջ գայ (որպէս արօտական). ժուռ եկօղ, պտըտօղ.
Ոչ խնդրել, ոչ պահեստս, եւ կամ շրջագայունս հօտս խաշանց. (Վրք. հց. ՟Գ։)
roaming, wandering.
Շրջագնացք տանէ ի տուն, եւ գաւառ ի գաւառ շոգմոգութեամբ. (Ոսկ. ՟ա. տիմ.։)
going here and there, wandering.
Ասեմ ցշրջագնացութեան դեւսն. (քարշեցէ՛ք զիս արտաքս, եթէ կարէք. Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)
Ոմանք փառամոլեալք յանառակ շրջագնացութենէն. (Պիտառ.։)
circumscriptive.
περιγραπτικός, περιγραφικός circumscriptivus եւ այլն. Պհարագրօղ. բովանդակիչ. եւ Ներշրջանական. եւ Կանոնափակ.
Ոչ ժամանակ, ոչ տեղի, եւ ոչ այլ ինչ շրջագրական անուն. (Նիւս. երգ.։)
Սոքօք ներածիլ ի բոլոր շրջագրականս. (Երզն. քեր.։)
Են բազում սկզբունք քաղաքականք շրջագրական արուեստիւ. (Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Ա։)
to circumscribe.
περιγράφω, χωριγράφω circumscribo, delineo, noto locum. Ծրագրել շուրջանակի. տեղադրել.
Ալիւր առին, շրջագրեցին զվայրն. (Պտմ. աղեքս.։)
gown, dress;
կէս —, petticoat;
ներքին —, — under-petticoat.
framer, borderer.
of great beauty.
Շքեղ կամ պայծառ գեղկով. երեւելի գեղեցկութեամբ.
Շքեղագեղ երուսաղէմ. (Գր. տղ. յերուսաղէմ.։)
pompously, with great parade.
Շքեղագոյնք եւ պատուականագոյնք երեւեսցին նոքա քան զչափ ծերութեան։ Որպէս շքեղագոյն էր եւ զգաստ։ Կինս այս քան զնա շքեղագո՛յն ասէր, տէր դու քանզի եւ դոյլ իսկ ոչ ունիս։ Ալեօք պատկառելի է եւ շքեղագոյն. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 2. 30։ ՟Բ. 12։)
Երկնային զօրութիւնքն զնա շքեղագոյն տեսանէին. (Իսիւք.։)
Զոր դու շքեղագոյն ունէիր պատուով (այսինքն պատուէիր). (Ճ. ՟Գ.։)
to recover one's breath or strength.
ՈԳԵԲԵՐԻԼ կամ ՈԳԷԲԵՐԻԼ. Ոգի կամ շունչ առնուլ։ (Պիտառ.։)
anxious, eager.
Ուր իցէ թախանձանք ոգւոյ կամ սրտի, սրտառուչ.
Ելի գտանել զքեզ հեծեծանօք, եւ ոգէթախանձ մաղթանօք. (Մարաթ.։)
to be emaciated, exhausted;
to wear oneself out.
ՈԳԵԹԱՓ ԼԻՆԵԼ. Թափիլ յոգւոյ զօրութեան. լքանիլ վհատիլ. նուաղիլ. անշնչանալ.
Բազումք ի նոցանէ ոգեթափք լինին. (Եփր. աւետար.։)
spirituous.
to be of one heart and one mind.
ՈԳԵԽԱՌՆԻԼ. Հոգեխառնիլ. հոգւով կամ սրտիւ միանալ.
Միացեալ ոգեխառնի ընդ նմա. (՟Ա. Եզր. ՟Դ. 21. յն. թողուլ զոգին, կամ յոգւոց հանել.)
union of soul, great attachment.
creation or animation.
ψυχογονία origo animae. Շնչածնութիւն. եղանութիւն ոգւոյ եւ շնչոյ ի սաղմն. ստեղծումն հոգւոյ ի մարմնի.
Զորս եւ պղատոն ի տիմէոսին յիշէ յաղագս ոգեծնութեան. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)
( Աւուրք) քառասուն հինգ յոգէծնութիւն անդրանիկի. քառասուն, շնչաբերութիւն արուի. (Վրդն. ծն.։)
spiritual.
cf. Հոգեկան. ψυχικός, πνευματικός.
Յոգեկան դղեակն ի վեր ելեալ՝ գերի վարեսցէ զոգին։ Ոգեկան բարեաց եւ մարմնականաց։ Փոխել յառողջութիւն ոգեկան. (Փիլ.։)
Զոգեկանն՝ որ յառաքինութենէն է, պինդ պահիցեմք զազատութիւն. (Յհ. իմ. ատ.։)
cf. Հոգեկիր.
cf. Հոգեկիր. πνευματοφόρος spiritifer.
Այս բանք ոչ եթէ իմ ինչ են, այլ եղեկիէլի ոգեկիր մարգարէին. (Կոչ. ՟Բ։)
souldestroying;
broken in spirit, disheartened, disconsolate, despairing.
Ոգւով կործանեալ, կամ անհոգի. եւ Սրտաբեկ լքեալ, անկեալ, իբր անյոյս.
Թագաւոր թարմատար, կայսր ոգէկործան. (Նար. ՟Ծ՟Զ։)
Մերկ եւ թափուր (եւ) ոգեկործան՝ միայն զմարդասիրութեան ոտիցդ կախիմ. (Լմբ. պտրգ.։)
cf. Հոգեկորոյս.
ՈԳԵԿՈՐՈՅՍ կամ ՈԳԷԿՈՐՈՅՍ. ψυχοφθόρος corruptor vel perditor animarum. Հոգեկորոյս. կորուսիչ, կամ ըստ յն. ապականիչ՝ խանգարիչ հոգւոյ.
Մի ոք մօտիցի առ ոգէկորոյս մանիքեցիքն։ Ոմանք զսատանայ իսկ իշխեցին առնել հայր՝ զոգեկորոյսն զապականիչն. (Կոչ. ՟Զ. ՟Ե։)
Փախչել յայնպիսի ոգէկորոյս ցանկութեանց. (Սարգ. ՟բ. պ. ՟Ա։)
infatuated, foolish, stupid.
Հաշմ հոգւով. սագատ, կամ ճանսըզ.
Տեսանեմք ի ծառայութիւն զեկեալսն սատանայի ոգէհաշմս. (Յհ. իմ. պաւլ.։)
to utter, to pronounce, to say;
to sing.
προσαγορεύω profero, ajo, enuncio, cano. Ասել. բարբառել ի հագագէ կամ ոգւով կամ ուժգին. երգել. նուագել.
Էր վարժեալ կրթութեամբ, զճարտասանացն ոգեմ արհեստ, ի մանկութենէ. (Պիտ.։)
Զայն՝ որ ինչ ճշմարտիցն հակակային՝ ոգելով, սուտք եւ անիմայք եղեն. (Պղատ. տիմ.։)
Որպէս յայտնէ ոգեալդ առ ի քէն. (Պղատ. օրին. ՟Դ։)
Երգս առեալ գոչեն ... պարառեալ՝ երգ նոր ոգեն ձայնիւ. (Տաղ.։)
Եղբայր երէց գոլ յարգանդէ, իմ ներսէսի՝ որ զայս ոգէ. (Շ. յիշ. սողոմ.։)
Յաղագս ոգելոյ զչար՝ այս իցէ օրէն առ ամենեսեան։ Ի բաց կալ յամենայն ոգելոյ զչարն. (Պղատ. օրին. ՟Ժ՟Ա։)
cf. Հոգեշահ.
cf. Հոգեշահ.
Ոգէշահ խրատուց։ Զխրատս ոգէշահս. (Նեղոս.։)
Իսկ քոյդ սիրայնոյ (բանք կամ ներբողք) աստուածարեալ եւ ոգէշահ. (Շար.։)
cf. Հոգեշունչ.
spirit-gauge.
life sustaining;
necessary food, scarce food.
Որ ինչ բաւական իցէ պահել զհոգին ի մարմնի կամ զոգին կենդանական. որպիսի է սակաւապէտ կերակուր. պարէն չափաւոր. եւ Պահեստ ոգւոյ ի մարմնի. կեանք.
Ոչինչ գտանիւր ամենեւին ոգեպահ պարենի աւուր միոյ։ Զպէտս ոգեպահին այնուիկ վճարէին. (Յհ. կթ.։)
Տային ռոճիկ եւ ջուր ... ոգէպահ՝ առ ոգւոցն ունելոյ. (Եփր. թագ.։)
Միով ինչ կերեկրով, եւ ոգեպահովն շատացեալք (կամ ոգեպահով եւեթ շատանան). (Եփր. պհ.։ եւ Մանդ. ՟Գ։)
Եթէ զոգեպահն ոչ ընծայեսցես, մեռանիմ. (Նար. ՟Ի՟Է։)
Առնուլ սակաւ մի զոգէպահն ի փշրանաց անկելոց. (Մարաթ.։)
Ի պահելն քո՝ զոգեպահն միայն կե՛ր. (Վրք. հց. ձ։)
requiring back life;
depriving of life;
mortal.
Որ պահանջէ զհոգին կամ բաժանէ ի մարմնոյ. եւ Մահառիթ. հոգին ուզօղ առնօղ՝ հանօղ.
Յիշատակաւ հարման հեղուսիցն քսամնափուշ դաժանատեսիլ ոգեպահանջից. (Նար. ՟Ի՟Ը։)
Զփուշն եւ զքացախ եւ զմերկութիւնն, եւ զոգէպահանջ բեւեռսն, եւ զտէգն. (Գանձ.։)
Լոյծ ինձ զհանգոյցս խեղդողականս ոգեպահանջ սաստկութեանս. (Նար. ՟Ծ՟Ը։)
to be guilty of blood.
ՈԳԵՊԱՐՏ ԼԻՆԵԼ. Պարտական գտանիլ հոգւոյ կամ արեան.
Մի՛, ասէ, սպանցուք, եւ ոգեպարտ եղիցուք. (Եփր. ծն.։)
Մի՛ հարցուք զնա, եւ ոգէպարտ լիցուք. (Վրդն. ծն.։)
cf. Հոգեսէր.
Խնայեա՛ յամենեսեան, զի քո են տէ՛ր ոգեսէր. (Իմ. ՟Ժ՟Ա. 27։)
Ոչ ի մարդ ոք ունիմ զյոյս, այլ ի քեզ տէր իմ ոգեսէր. (Նար. ՟Ի՟Ա. ՟Խ՟Ը։)
Զխայթոց մահուն զնոյն իսպառ սատակեա՛ տէ՛ր ոգեսէր. (Սարկ. աղ.։)
love of life;
self-love.
Սէր հոգւոյ այլոց կամ անձին. սէր կենաց.
Ի պատճառս ոգէսիրութեան կռապաշտել ագահութեամբ. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Ժ։)
soul-depraving.
Սպանօղ հոգւոց՝ սատանայ.
Բանսարկեալ սատանայի վարդապետութեամբ, որ մարդասպանն է ի սկզբանէ, կամ ոգէսպան. (Յհ. կթ.։)
out of breath;
exanimate, half-dead;
knocking down, killing.
Սպառեալ յոգւոյ. շնչասպառ. եւ Հոգեկորոյս. սպառօղ շնչոյ.
Պահապանացն սրտաբեկ ոգէսպառ ի քաղաքն անկեալ՝ պատմելով քահանայիցն. (Ագաթ.։)
Ջրակուլ ոգեսպառ պղտորարբութեամբ. (Նար. ՟Ծ՟Դ։)
to flame, to pass above the flame;
to burn, to kindle.
Զգեսցես զհուր աստուածային սիրոյն ի նոսա, եւ բոլորովիմբ բոցակիզեսցես զնոսա. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Ա։)
Եւ ետես մանուէ զպատարագն այսպէս բոցակիզեալ. (Փիլ. սամփս.։)
Ո՞ր հայր մարմնական այնպէս բոցակիզի, յորժամ տեսանէր զորդի մեռեալ. (Սարգ. ՟բ. պ. ՟Բ.)
Ընդ հիւանդս հիւանդանայր, ընդ գլորեալսն բոցակիզոյր. (Տօնակ.։)
burning, inflammation, deflagration.
Բոցակիզութեամբ սրտիցն աճեցուցեալ տոչորին. (Լմբ. պտրգ.։)
flaming, blazing, bright, brilliant, sparkling.
Որոյ ճաճանչն է նման բոցոյ. ճառագայթեալ իբրու բոցով. բոցանիշ. բոցափայլ. լուսաւոր. պայծառ.
Բոցաճաճանչ փայլմամբ արեգակնայինցն յաղթէր ճառագայթիցն. (Կիւրղ. Երուսաղէմ. թղթ։ եւ Շար.։)
Բոցաճաճանչ շքով. (Նար. գանձ եկեղ.։)
Ջահիւք, եւ բոցաճաճանչ սպասուք. (՟Բ. Մակ. ՟Դ. 22.) յն. ջահակրութեամբ եւ գոչմամբք. μετὰ δᾳδουχίας καὶ βοῶν
cf. Բոցաճաճանչ.
Բոցանշան բորբոքեալ մորենւոյն. (Ագաթ.։)
act of sending out flames.
Զողոքական բոցաշնչութիւն ձգօղ կախարդին. այսինքն զպատիր ազդմունս դիւին. (Նար. ՟Ղ՟Ա։)
that sends out flames.
Շնչօղ զբոց. հրաշունչ. տօթագին. տապախառն. որպէս այրեցած գօտին. ըստ յն. διακεκαυμένος
like a flame, flaming, blazing, sparkling, bright, brilliant.
Բոցատես եւ հրանիւթ ճառագայթիւք. (Ճ. ՟Թ.։ եւ Տօնակ.։)
Անօսրանիւթ եւ բոցատեսակ գոյացութիւնն՝ յեթերային բնութենէն հրացեալն. (Արիստ. աշխ.։)
cf. Բոցատես.
Բոցատես եւ հրանիւթ ճառագայթիւք. (Ճ. ՟Թ.։ եւ Տօնակ.։)
Անօսրանիւթ եւ բոցատեսակ գոյացութիւնն՝ յեթերային բնութենէն հրացեալն. (Արիստ. աշխ.։)
owl.
ԲՈՒ որ եւ ԲՈՒԷՃ. γλαύξ ulula, noctua Թռչուն գիշերային՝ մեծագլուխ եւ տգեղ, տխուր ձայնիւ, բազմատեսակ, բնակեալ առաւել յաւերակս, կամ ի բարձր տանիս. պայգուշ. Տե՛ս (Ղեւտ. ՟Ժ՟Ա. 16։ Օրին. ՟Ժ՟Դ. 15։ եւ Գաղիան.։)
Գիշերայածու բուն առ արծիւն ի տուընջեան մրցի. (Մագ. ՟Ծ՟Ե.) իմա՛ հեգնաբար. որպէս եւ յասելն առակիս.
Բու հրեշտակ առաքեաց առ արծիւ, եւ խնդրեաց զդուստր նորա հարսն, ասելով. դու տուընջեան քաջամարտիկ ես, եւ ես գիշերոյ. պատշաճիմք ի խնամութիւն. (Մխ. առակ.։)
Եղէ ես որպէս բու յաւերակի. (Սղ. ՟Ճ՟Ա. 8. որ այլուր դնի ի մեզ Ագռաւ, կամ Քաջահաւ։)
Նմանեցուցանէ զինքն բուոյ յաւերակի, քանզի եւ այս գիշերային հաւ է. (Լմբ. սղ.։)
horned-owl.
Անգեղք եւ բըւէճք պատեցան զինեւ. (Զենոբ.։)
Փոխանակ քաղցրաձայնութեան երգոյն՝ այժմ բուէճք եւ տտաղեղունք՝ դասագլուխք են. (Լաստ. ՟Ժ։)
curative;
medicinal.
Առաքինին՝ բժիշկ է ազգիս մերում, եւ անշուշտ եւ ճշմարիտ բուժակ, չարահալած. (Փիլ. լին.։)
cf. Բուժակ.
Զաստուածեղէնն ընդձեռեալ բուժական դեղ հոգւոյ եւ մարմնոյ. (Սհկ. կթ. արմաւ.։)
ԲՈՒԺԱԿԱՆՆ. գ. φαρμακεία Դեղ.
Զհիւանդութիւնսն, որչափ մեծագոյն վիշտս ոչ ունին, ոչ է պարտ բուժականաւն գրգռել. (Պղատ. տիմ.։)
cf. Բուժակ.
Առատապէս կանոնօք փարթամացուցանել զկարգեալ բուժիչսն։ Զբուժիչս ի բժշկութեան. (Պիտ.։)
Իբրեւ զբուժիչ ախտից հոգւոյ եւ մարմնոյ. (Յհ. իմ. ատ.։)
to cure, to heal, to physic;
to deliver;
— զծարաւ, to quench or slake thirst.
Սրբովք աղաչեցեալ զաստուած՝ օգնականութիւն գտանէր բուժելոյ ի չարէն (լլկանաց դիւի). (Եզնիկ.։)
ԲՈՒԺԵԼ. διασώζω, ἑκαρπάζω, ἁφαιρέω, ἁφίημι salvo, servo, eripio, adimo, aufero, libero Ի բաց փարատել զո՛ր եւ է վտանգ, եւ ապրեցուցանել. զերծուցանել, պահել եւ ի բաց թափել յամենայն չարեաց. խալըսել, օգտել, օգնել.
Ի սպանող դեղոց՝ որք ի նենգութենէ մարդկան կազմեցան, չեւ հասուցեալ՝ եւ անդէն բուժէ (թերիակէն). (Եզնիկ.։)
Տկար փայտ ... ոչինչ բուժէ զձեղունն անձրեւոյն եւ ի կաթոյն. (Նիւս. երգ.։)
Հազիւ յերկիւղէն բուժեալք՝ ընդունին զնա ի նաւն. (Կիւրղ. գանձ.։)
cure, recovery of health;
treatment, dressing of some disease or wound;
medicament, remedy.
(անստոյգ գրչութիւն). cf. ԲՈՅԾ.
Նոյն իշխանութիւն՝ որ զբուժումն ախտից գործէ, ե՛ւ զմեղսն հալածէ. (Կիւրղ. ղկ.։)
little horned-owl.
ԲՈՒԻՃԱԿ կամ ԲԸՒԻՃԱԿ, Կարծի լինել նոյն ընդ ԲՈՒԷՃ, որպէս ազգ ինչ բուոյ. կամ թէ նոյն ընդ Կասկամ, (որպէս թէ՝ ձայնօղ, բո՛ւ բո՛ւ, ճա՛կ ճակ, եւ այլն)
to nourish, to feed;
to treat, to dress;
to fatten.
Ասիացւոց իշխանն՝ երամակ փղաց բուծանէր առ ի ձիամարտութիւն։ Էշս մեծամեծս բուծանէին։ Թագաւորն առաքեալ կոչեաց զբուծանօղսն. (Փիլ.։)
Սովոր են թագաւորք առիւծս եւ յովազս եւ այլս ի գազանաց բուծանել. (Մխ. երեմ.։)
Բուծանի եւ կերակրի իմաստասիրին ոգի՝ ոչ այլով իւիք առաւել՝ քան կարելովն որսալ զախտս. (Փիլ. լին.։)
Դեգերմամբ տեսլեանն բուծեալ զցանկութիւնն՝ առաքեաց ի ներքս յոգիսն զվէրն. (Փիլ. սամփս.։)
park;
food.
Տեղի կամ գործի բուծանելոյ. որպէս կերակուր՝ պարարիչ քմաց.
Ճաշակելով (յարգելեալ պտղոյ դրախտին) փարատէր տեսն. ուր եւ խորսխի առնոյր բուծարանս, որով կոկորդքն քաղցրանայ. (Ճ. ՟Գ.։)
nourishment, maintenance.
Միշտ զձեռս արիւնաթաթախ առնելով, որ առ ի բուծումն են գործարանքն. (Պրոկղ. ծն.։)
bud, germ, offset.
Յառաջ քան զամառն՝ յորժամ կատարեսցի ծաղիկն, եւ բուղխն ծաղկիցէ ծաղիկն ազոխացեալ. (Ոսկ. ես. (գրիչն ի լուսանցս մեկնողաբարդնէ՝ բողբոջն. իսկ ի բանն Եսայեայ ասի, Ազոխ։))
husk of chestnuts.
to nestle, to make ones nest;
to place one's self.
Սատանայ ի հոգիս մեղաւորաց բունէ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)
Ի բերան եւ յաչս բունէին։ Ախտք մարմնական գործոց բունեալ է յանձինս մեր. (Լմբ. իմ. եւ Լմբ. սղ.։ Սհկ. կթ.։)
Երրորդ բոյնք՝ ըռնգունք. ի սոսա բունեալ են հոտոտելիք. (Փիլ. լին.։)
Ամբարտաւանութիւնն բունեալ ի հոգի ուրուք։ Զի մի՛ երբեք բունեալ ի մեզ զօրէն իժի վնասեսցէ զհոգիս մեր. (Սարգ. յկ. ՟Դ։ եւ Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Ժ՟Ա։)
cf. Բունեմ.
Ամբարտաւանութիւնն բունեալ ի հոգի ուրուք։ Զի մի՛ երբեք բունեալ ի մեզ զօրէն իժի վնասեսցէ զհոգիս մեր. (Սարգ. յկ. ՟Դ։ եւ Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Ժ՟Ա։)
Սատանայ ի հոգիս մեղաւորաց բունէ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)
Ի բերան եւ յաչս բունէին։ Ախտք մարմնական գործոց բունեալ է յանձինս մեր. (Լմբ. իմ. եւ Լմբ. սղ.։ Սհկ. կթ.։)
Երրորդ բոյնք՝ ըռնգունք. ի սոսա բունեալ են հոտոտելիք. (Փիլ. լին.։)
vegetative.
Գարունն բուսաբերս. (Ագաթ.։)
Զերկիրս նորոգեցեր բուսաբեր ծաղկազարդ յօրինուածովք. (Գանձ.) (որ հայի եւ ի յաջորդ նշ։)
Ձիաւորեալ ոչ միայն ի վերայ բուսաբեր արմատոյն (փայտի խաչին)։ Որ եբարձ զփշաբեր անիծադրութիւն բուսաբերին (ծառոյն գիտութեան). (Շար.։)
Ամենայն բուսաբերք՝ ժամանակաւ ունին բերել զպտուղսն (այսինքն տունկք). (Ագաթ.։)
small plant;
herb, plant, vegetable.
Յոքնազանն վերաբերէի բուսակս։ Քաջուղէշ բուսակօք հրճուէի։ Իբրեւ զտերեւախիտն ի բուսակս՝ ի գնացս ջուրց. (Պիտ.։)
(Ըստ գիսակացն սամսոնի) եղեն բուսակք նորոգ եւ կենդանի՝ պտղաբեր եղեալ, ի գլխոյ ժողովրդեանն. (Եղիշ. դտ.։)
to spring, to grow, to pullutate, to bud, to shoot, to take root, to appear, to vegetate, to sprout out;
to grow again.
Ի պտղոյ արդարութեան բուսանի ծառ կենաց։ Բուսցին իբրեւ զսէզ իրաւունք ի կորդ ագարակի։ Ի բուսանել մեղաւորաց որպէս խոտ։ Ճշմարտութիւն յերկրէ բուսաւ։ Եւ ոչ ի լերանց բուսանիցին ցաւք.եւ այլն։
Սկսաւ մազ գլխոյ նորա բուսանել. եւ այլն։
Բուսանել բուսանին մարմինք նոցա. (Ագաթ.։)
Եւ եւս լայնաբար՝ իբր Յառաջագայիլ. արտադրիլ. ծնանիլ. ծագել. ի վեր երեւիլ. սերիլ. աճել.
Ի դադարել մարմնոյ ի ծփանաց ոգւոցն՝ ազգի ազգի ցնորք առ աչօք բուսանին. (Կիւրղ. թագ.։)
Բիւր չարիք բուսանին ի գրոց տգիտութենէ. (Ոսկ. հռ.։)
to produce, to put forth, to shoot, to sprout.
Դալարի բուսուցանել։ Ոչ ինչ բուսուցանել։ Իբրեւ զքաջահող եւ արգաւանդ վայր երկրի բուսոյց առաքինութիւնս եւ գեղեցիկ գործս։ Ցուլք եղջիւրս բուսուցեալ՝ անդէն եղջիւր ածեն. (Փիլ. իմաստն.։)
much mixed;
in various voices.
Զպատկերն բազմախառն յազգի ազգի նիւթոց մեկնէր. (Սեբեր. ՟Գ։)
very thick;
very frequented (way);
very difficult;
very abundant.
Երթայր ընդ աներկիւղ յապահով ճանապարհն բազմախիտ. (Եփր. թագ.) իմա՛, կուռ պողոտայ բազմութեան։
Երկատութիւն բնաբանականին եւ աստուածաբանականին բազմախիտ է, եւ մեծի լսողութեան պէտս ունի ... է՛ եւ այլ բազմախիտ երկատութիւն, որք ի խորագոյն իրողութիւնսն ասասցին. (Սահմ. ՟Ժ՟Է։) իմա՛, հոծեալ բազմապատիկ մասամբք։
careful;
kept with care.
Որոյ խնամքն են բազում. բարեխնամ. բարեգութ.
Ըստ բազմախնամ ողորմութեանդ ողորմեա՛ ողորմելի ծառայիս. (Յհ. գառն.։)
that kills much.
a much sought;
— լինիմ, to make researches, to be curious, inquisitive, cf. Բազմախուզեմ, cf. Հետազօտեմ.
Բազմախոյզ լինելովն՝ ի հասանելոյ ոչ յուսահատէր. (Լմբ. պտրգ.։)
Զոր ապա ի ձեռն բազմախոյզն լինելոյ եգիտ. (Վրք. ոսկ.։)
full of victuals, splendid, magnificent entertainment or fare.
Ուր գտանիցին բազում խորտիկք. մեծահաց. ըստ յն. ասի՝ բազմածախ, եւ սիբարիտեան. πολυτελής, συβαριτηκός sumtuosus, opiparus, luxuriosus շատ ծախքով ու մսխողութեամբ եղած, շէն, մէնծ
Զխրախճանութեանն հանդէս՝ բազմախորտիկ եւ դիւցազնական երախանացն. (Մագ. ՟Ժ՟Գ։)
Վայելէին սուղ ինչ եւ դոյզն ռոճկովնլ որպէս բազմախորտիկս անուշահոտութեամբ. (Փարպ.։) (յորս մա՛րթ է եւ իբր գոյական իմանալ յոքնակի։)
cf. Բազմաժողով.
Բազմախումբ պարաւորութիւն, կամ պար։ Ի մեծն տօնի՝ ի բազմախումբ գիշերւոջն. (Պիտ.։)
Եւ անտի յարուցեալ բազմախումբ կաճառովն մտանէ ի Գարդման գավառ. (Կաղանկտ.։)
of a great concourse;
thick, thronged, mixed.
Սփռեցան ի վերայ բազմախուռն գումարութեան ժողովրդոցն. (Ագաթ.։ եւ Կորիւն.։)
Զանցեալ զբազմախուռն արգասեօք սրբոյն. (Ագաթ.։ եւ Կորիւն.։)
cf. Բազմաբան.
Բազմախօսն ոչ ծանեաւ զանձն՝ որպէս պարտն էր։ Որպէս զբազմախօս արգելուին զնա արտաքոյ վանիցն. (Կլիմաք.։)
Զի մի՛այսն բազմախօս մոլորեցուսցէ զքեզ. (Եւագր. ՟Ժ։)
Յանօգուտս բազմախօսիցն հասցէ պերճախօսութիւն. (Յհ. իմ. ատ.։)
cf. Բազմաբանութիւն.
Եւ եղիցիս պատրաստ (այսինքն զգոյշ) ի բազմախօսութենէ. (Վրք. հց. ՟Բ։)
expensive, costly;
splendid, sumptuous, rich, magnificent.
πολυδάπος, πολυτελής sumtuosus Որ ինչ լինի բազում ծախիւք. մեծածախ. շքեղ, եւ բազմագին.
Անփոյթ արարեալ զբազմածախ եւ զյոգնազան ինչս ստացուածոց. (Նար. խչ.։)
that generates much, fruitful, fertile.
Ամուլն ծնաւ եօթն, եւ բազմածինն նուաղեաց յորդւոց. (՟Ա. Թագ. ՟Բ. 5։)
Անասունք՝ որ միշտ յորս եւ ի կերակուրս կոտորին, բազմածին ծնունդս ունին բնութեամբ. եւ վասն այնորիկ նապաստակաց բազմածին ծնունդս կարգեալ է. (Վեցօր. ՟Թ. (ուր յն. է ն. եւ հյ. իբր կր)։)
cf. Բազմածին.
Բազմածնունդ լինել յուղութեան վարս. (Նար. երգ.։)
candlestick;
snuffers;
guest;
cf. Բազմակ.
Որպէ՛ս Բազմակ, այսինքն ճրագ. λύχνος lucerna
Ճրագարանք իւրեանց, եւ բազմակալք իւրեանց. (՟Բ. Մնաց. ՟Դ. 21։)
Բազմակալ՝ ճրագունք. (Վրդն. ել.։)
Կամ Ճրագարան.
Բազմակալն՝ աշտանակ է։ Բազմակալ՝ ճրագարան. (ԼԾ. Նար. Հին բռ.։)
ԲԱԶՄԱԿԱԼ. Որպէս Բազմակակալ. այն է ըստ ոմանց ունելիք ճրագի, այսինքն մկրատ. որ եւ ՅԱՐԴԱՐԻՉ ասի. ... կամ ըստ այլոց՝ Ընդունարան իւղոյ. եղաման, ձիթաման կամ ձագար. թարգմանի ի մեզ եւ ԲԵՐԱՆ ՃՐԱԳԱՑ. զի եբր. է մախթա, մէլփախաիմ եւ մուձափօթ. եւ յն. ἑπαριστρίς, ἑαρίστηρ forceps եւ haustrum, situla, infusorium
Ճրագարանս եօթն, եւ զբազմակալս նորա եւ զնեցուկս արասցես յոսկւոյ սրբոյ. (Ել. ՟Ի՟Ե. 38։ ՟Լ՟Է. 17։ Թուոց. ՟Դ. 9։ ՟Գ. Թագ. 49։ յորս օրինակքինչ գրեն ԲԱԶՄԱԿԱԿԱԼ։)
ԲԱԶՄԱԿԱԼ գրի մերթ փոխանակ գրելոյ ԲԱԶՄԱԿԱՆ. (որպէս կոչնական՝ որ ունի զտեղի ի կոչունս)
Ի ժամ տաճարին ուրախութեանն բազմակալացն կարգելոց. (Բուզ. ՟Դ. 2։)
guest, invited person;
table, banquet;
carpet, mattress, couch, sofa;
bench, seat;
—ս —ս բաշխել, to divide tho guests, to form several banquets apart;
—ս արկանել, to offer chairs or seats.
Ադոնիա, եւ ամենայն բազմականք նորա, Հերովդի, եւ բազմականացն, Լցան հարսանիքն բազմականօք։ Ոմն ի բազմականացն։ Ոչ ոք իմացաւ ի բազմականաց անտի։ Մտեալ թագաւորն հայել զբազմականօքն.եւ այլն։
Նախ հոգայ զտունն, ապա զբազմականն. (Վրդն. ծն.։)
Թափեաց ի գլուխ նորա ի բազմականին. (Մտթ. ՟Ի՟Զ. 7. (ու ր յն. բերի ի ՟Ա նշ. այսինքն Յիսուսի բազմեցելոյ։))
ԲԱԶՄԱԿԱՆ. κλισία sella, locus sedendi, στρῶμα, στιβάς, τάπης stratum, stramentum, tapes եւ այլն. Բազմոց. նստարան. գահոյք. գահ. բարձ. ...
Արկ նմա բազմական ի գետնի զակումբն մաշկեայ. (Յուդթ. ՟Ծ՟Բ. 15։)
Մերժելով ի քոց բազմականացդ՝ ահա արկանես ինձ բազմականս առ հօրն հաւատոցն Աբրահամու. (Ագաթ. ։ Մի՛ բազմականս բարձրագոյնս կարգեսցուք։ Բազմեալք կամք պայծառք պայծառապէս ի վերայ բարձր բազմականի եւ ամբարձելոյ. Ածաբ. ծն. եւ Ածաբ. աղքատասիր.։)
Իբրեւ զնախածին զառաջին գահ թագաւորական բազմականին. (Պիտ.։)
Ոչ հիւանդաց բազմական ոսկի, եւ ոչ անմտաց բարեբախտութիւն օգտէ ինչ. (Ոսկիփոր.։)
messmate, commensal.
voracity.
Բազմակերութիւն եւ զմայլումն արբեցողութեան՝ գիտէ այլայլութիւն գործել խորհրդոցն. (Վանակ. յոբ.։)
in several shapes, diverse, various.
πολύμορφος multiformis Իբր Բազմակերպարան եւ բազմատեսակ. բազմապիսի. ազգի ազգի. շատ կերպ.
Գետոցն գնացք բազմակերպ ձկամբք՝ մեծամեծօք եւ փոքումբք. (Փարպ.։)
Բազմակերպ գունոց եւ ձեւոց տեսիլք. (Փիլ. քհ.։)
having many wives, polygamist.
Պարիսպ կանգնեցին ի բազմակի քարանց. (Լաստ. ՟Ժ՟Ղ։)
Հասկահիւս լաստեալ բազմակին մանուածով, եւ յոքնական երակօք շարապատեալ. (Մագ. ՟Ժ՟Է։)
Պարիսպ կանգնեցին ի բազմակի քարանց. (Լաստ. ԺՂ։)
Հասկահիւս լաստեալ բազմակին մանուածով, եւ յոքնական երակօք շարապատեալ. (Մագ. ԺԷ։)
Պարիսպ կանգնեցին ի բազմակի քարանց. (Լաստ. ԺՂ։)
Հասկահիւս լաստեալ բազմակին մանուածով, եւ յոքնական երակօք շարապատեալ. (Մագ. ԺԷ։)
polygamy.
Ունելն զբազում՝ աչս. բազմաչեայ գոլն. շատ աչք ունենալը.
Անցուցեր զմեզ քո միակնութեամբդ, որ առաւել եմք քան զքեզ բազմակնութեամբ. (Նար. երգ.։)
ԲԱԶՄԱԿՆՈՒԹԻՒՆ. գ. πολυγαμία polygamia cf. ԲԱԶՄԱՄՈՒՍՆՈՒԹԻՒՆ.
that is trampled on or oppressed much or often;
— ճանապարհ, public or much frequented road.
Ի տունս բարեկամի քո ասէ՝ մի՛ յաճախեր բազմակոխ լինել, գուցե տտիցէ զքեզ. (Ճ. ՟Ա.։)
that has many waves.
Գետք յորդագնացք եւ բազմակոհակք. (ՃՃ.։)
of a great assembly, where there are many people;
in great quantity, many;
crowd;
assembly.
Գձձին արմատք ծաղկանցն, եւ կամ բազմակոյտք իմն դատաստանացն. (Ագաթ.։)