cf. Անուսութիւն.
Անուսումնութիւն յոր ինչ իրս եւ ձեռնարկիցէ, բնաւորեցաւ շփոթս յարուցանել. (Պիտ.։)
cf. Անուրեք.
Ոյր չիք ուստն, կամ ուրն. ոչ փակեալ ընդ սահմանաւ կամ ընդ տեղեաւ. անուրեք. անուր.
uneatable, unfit for food.
Զփոքր սեխին եւ զանուտելին հեղուն. (Վրդն. սղ.։)
not confined to one place, unbounded, infinite;
houseless, homeless.
Յանուրեք յանփախուստ օդն հայելով ուրանային. (Իմ. ՟Ժ՟Է. 9.). τὸν μηδαμόθεν φευκτόν. իմա՛ ըստ յն. յոչ ուրեք փախչելի, կամ յոչ ուստեք փախչելի. (զի օդն պատեալ է ամենայն ուստեք) կամ ըստ լտ. յորմէ ոչ իւիք ոք կարէր փախչել։
cf. Անչարչար.
Անշօշափելին, եւ անչարչարելին, որ վասն մեր չարչարեցաւ. (Ածազգ. ՟Բ։ Աթան. ՟Ա. ՟Բ. ՟Դ. ստէպ։)
impassibility.
Ի բնութենէ իւրմէ՝ որ է անչարչարութիւն, փոփոխումն ընդունել ոչ կամի։ Աստուածային բնութեամբն ունի զանչարչարութիւն եւ զանմահութիւն. (Շ. թղթ.։)
irreproachable.
Զարդարեալ ցուցաւ յամենուստ անպախարակելի փառաւորութեամբ. (Պիտ.։)
faultless, perfect, accomplished, complete;
unfailing;
indefectible, inexhaustible;
perfectly;
without fail;
incessantly.
cf. Անպահակ.
Պատասխանի՛ տուր ինձ ո՛վ վիճաբան դու, եւ անպահապան. (Առ որս. ՟Բ. յն.) փոքր մի այլազգ է։
negligently, without observation.
unadorned, simple, plain, unpolished.
unlimited, immense;
without condition.
Ոյր չիք պայման եւ չափ. անչափ. անբաւ. եւ Տարապայման. մէֆրէթ.
Անչափութեամբ. անպատմելի օրինակաւ. յանչափս. յոյժ յոյժ. իֆրաթ.
without answer;
— առնել, to confound.
ἁναπαλόγτος. inexcusabilis. Որ չունի տալ պատասխանի ի ջատագովութիւն անձին. ափիբերան. կարկեալ. ամօթապարտ.
that loves not war, peaceable.
ἁπόλεμος. bello carens. ատ ի պատերազմէ, կամ ի փորձութենէ.
effrontery, impudence, shamelessness;
irreverence, disrespect.
Փոքր համարեցաւ կամ զանպատկառութիւն ի հօրէն, եւ եղեւ ի յանէծս. (Եփր. գող.։)
without cause, — principle, causeless;
without reason or motive;
absolutely, peremptorily.
Եթէ մեծ է հօր ոչ յումեքէն լինել, ոչ ինչ նուազ որդւոյ՝ յանպիսւոյ հօրէ (գոլ). վասն զի անպատճառի փառացն հաղորդի, եւ յանպատճառէն (է). (Առ որս. ՟Գ։)
Պղատոն ասէ, մի է պատճառ ամենայնի, եւ ինքն անպատճառ է. (Ոսկիփոր.։)
cf. Անպատեհ.
that does not love honours.
Որ ոչ սիրէ կամ ոչ խնդրէ զպատիւ. խոնարհ. անփառասէր.
to dishonour.
unpunished.
unspeakable, unutterable, inexpressible, ineffable.
Ասէ. նախանձեցուցի զձեզ յազգս անպատումս, վասն ազգին քրիստոնէից. (Եփպ. օրին։)
insupported, unprotected, abandoned.
Զի ապրեսցուք մեք յանօրէն եւ յանպատսպարան մարդկանէ. այսինքն ի հալածչաց եւ ի կեղծաւորաց. (Եփր. ՟բ. թես.։)
cf. Անպատսպար.
Զի ապրեսցուք մեք յանօրէն եւ յանպատսպարան մարդկանէ. այսինքն ի հալածչաց եւ ի կեղծաւորաց. (Եփր. ՟բ. թես.։)
unprepared, unfurnished, unprovided;
յանպատրաստից, without preparation, unawares, unexpectedly;
cf. Յանկարծակի.
Անպատրաստ գտան գալստեան փեսային շիջեալ լապտերօք. (Շար.։)
Վնասեն օդոյ փոփոխմունք, կամ աշխատութիւնք անպատրաստք. (Խոսր.։)
ՅԱՆՊԱՏՐԱՍՏԻՑ. ἁφυλάκτως, ἁιφνίδιον. incaute, improvise. Յանակնկալ պահու. յանկարծակի. զաֆիլ, ափանսըզ.
want of preparation;
unfurnished state.
Զնախնի խաւարն գեղատխուր անպատրաստութեանն ի լոյս փոխեցեր. (Նար. գանձ հոգ.։)
cf. Անպարոյր.
ԱՆՊԱՐԱԳԻՐ որ եւ ԱՆՊԱՐԱԳԻԾ. ἁπερίγραφος, ἁπερίγραπτος. incircumscriptus, non circumscriptus, incomprehensibilis, immensus. Անպարագրելի. անպարոյր. անբովանդակելի. զոր չէ մարթ շրջափակել ծրիւ. անվայրափակ. անսահման. անեզրական. եւ անչափ. ընդարձակ յոյժ յոյժ.
immensity.
Անպարագիրն կամ անբովանդակելին գոլ. անբաւութիւն. անչափութիւն.
busy, not at leisure;
not engaged in business
Անպարապ լինելով ի մարմնամոլութեանն յղփութենէ. (Յհ. իմ. ատ.։)
to be busy, to be occupied.
Ոչ դատարկանալ. չլինել թափուր. չպակասիլ. չպարպիլ, լեցուն մնալ.
want of leisure, business.
σχολή. mora, studium, lucubratio. Դեգերումն. պարապումն. փոյթ. բանի մը հետ ըլլալը.
incomprehensible.
Յիշեա՛ անպարիմանալիդ զաշխարհակեցոյց տնօրէնութիւն։ Վասն անպարիմանալի պարանոցին (մօր քո եւ կուսի), զորով փարեցար. (Բենիկ.։)
without rampart, unwalled.
Յաղագս մահուան ամենայն մարդիկ ի քաղաք անպարիսպ իցեն բնակեալ. (Ոսկիփոր.։)
want of boasting.
τὸ ἁκόμπαστον, ἁκενόδοξον. Չպարծելն. անփառասիրութիւն. խոնարհութիւն.
immodest, unchaste, indecent, bawdy, obscene;
dissolute, debauched;
—ս, indecently.
ἅσεμνος, incastus, impudicus, inhonoratus, ἁκάθαρτος, immundus, impurus. Օտար ի պարկեշտութենէ. անհամեստ. անամօթ. եւ Անվայելուչ. անմաքուր. աղտեղի. անսուրբ. անդէպ. էտէպսիզ, փիս, եագըշըգսըզ, պէթ.
Անպարկեշտ ծաղկեցեալ ալիքս եփրեմի. (Նար. ՟Բ.)
uncircumscribed;
unbounded, immense;
incomprehensible.
ἁπερίγραφος, incircumscritus, ἁπερίληπτος, qui comprehendi nequit, incomprehensus. ԱՆՊԱՐՈՅՐ որ եւ ԱՆՊԱՐՈՒՆԱԿԵԼԻ. Որ ոչն պարուրի. ոչ շրջափակեալ. անպարագրելի. անբովանդակելի.
Աստուած ոչ ժամանակի կարօտանայ, այլ՝ ամենայն անժամանակ եւ անպարոյր ի գիտութեան նորա կային անմարմնապէս. (Նախերգ. փիլ.։)
cf. Անպարոյր.
Անպարունակ եւ անվայրափակ կայենիցն. (Անան. եկեղ։)
Աստուածային անվայրափակ եւ անպարունակելի զօրութեանն. (Անան. եկեղ։)
Անպարունակելիդ վարակեալ դրժանօք. (Պիտ.) իբր անչափ եւ անհամար։
cf. Անպարունակ.
Անպարունակ եւ անվայրափակ կայենիցն. (Անան. եկեղ։)
Աստուածային անվայրափակ եւ անպարունակելի զօրութեանն. (Անան. եկեղ։)
Անպարունակելիդ վարակեալ դրժանօք. (Պիտ.) իբր անչափ եւ անհամար։
irreproachable;
irreproachably
not guilty;
innocent.
Ոչ պարտակեալ. չամփոփեալ. ցրիւ. ցիր եւ ցան.
that suffers innocently, innocent.
Յանպարտակիրդ մարմին չափեալ զբնութեանս մերում զտաժանականն տագնապ. (Նար. ՟Հ՟Զ։)
invincible, unquered;
insurmountable, unsubdued.
useless, vain, frivolous, insignificant;
vile, abject, miserable, despicable, worthless;
— առնել, to render useless, to spoil;
յանպէտ, յանպէտս, vainly.
Որոշել զպիտանացուն, եւ զանպէտն. (Անյաղթ պորփ.։)
cf. Անպէտ.
inutility;
littleness, insignificance;
baseness, vileness.
Անպիտանութիւն փայտի որթոյն. (Պիտ.։)
cf. Անպտուղ.
infertility, unfruitfulness;
unprofitableness
Զանպտղաբերութիւնն ի քաջաբերութիւն փոխեսցէ. (Փիլ. յովն.։)
cf. Անպտղաբերութիւն.
unprofitable, useless;
unfertile, unfruitful, barren;
un-profitably, uselessly.
Զանպտուղսն արդարութեան ցամաքեցուսցէ զփուշսն. (Ագաթ.։)
Մի՛ եղէց անպտուղ ի փոքր վաստակոյս։ Անպտուղ ի բազմերգութենէն լինիցիմ. (Նար. ՟Բ. եւ Նար. կ.։)
careless, remiss, negligent;
easily.
Որ ոչ ջանայ. անփոյթ. անհոգ. գայրէթսիզ.
to separate, to detach, to disjoin, to disunite;
to uncouple.